Συγγραφέας:Καρπόζηλου, Μάρθα
 
Τίτλος:Ελληνικός νεανικός τύπος (1830-1914)
 
Υπότιτλος:Καταγραφή
 
Τίτλος σειράς:Ιστορικό Αρχείο Ελληνικής Νεολαίας
 
Αριθμός σειράς:12
 
Τόπος έκδοσης:Αθήνα
 
Εκδότης:Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς
 
Έτος έκδοσης:1987
 
Σελίδες:205
 
Αριθμός τόμων:1 τόμος
 
Γλώσσα:Ελληνικά
 
Θέμα:Βιβλιογραφία
 
Νεανικά έντυπα
 
Τοπική κάλυψη:Ελλάδα
 
Χρονική κάλυψη:1830-1914
 
Περίληψη:Η παρούσα καταγραφή έχει αντικείμενο τα περιοδικά, τις εφημερίδες και τα λευκώματα της ελληνικής νεολαίας στην περίοδο 1830 - 1914. Στο βιβλίο αυτό καταγράφονται μόνο τα έντυπα για τα οποία διαθέτουμε σαφή και τεκμηριωμένα στοιχεία για το νεαρό της ηλικίας είτε των εκδοτών/διευθυντών και συνεργατών είτε των αναγνωστών. Το χρονικό πλαίσιο 1830-1914 ορίστηκε ως μια ενότητα που συμπεριλάμβανε τα έντυπα από την ίδρυση του ελληνικού κράτους ως την έκρηξη του πρώτου παγκοσμίου πολέμου. Αντικειμενικά όμως η συναγωγή του υλικού ξεκινά με το 1836 (έτος έκδοσης του πρώτου παιδικού περιοδικού, της Παιδικής Αποθήκης) και προχωρά πέρα από το 1914 για όσα έντυπα έχουν ιδρυθεί ως και το 1914 και συνεχίζουν την έκδοσή τους μετά την χρονολογία αυτή. Το κριτήριο που χρησιμοποιήθηκε για τη γεωγραφική οριοθέτηση του υλικού ήταν γλωσσικό. Με αντικείμενο τα ελληνόγλωσσα έντυπα και με δεδομένη τη διασπορά των Ελλήνων, ήταν εύλογο να μην υπάρχουν γεωγραφικά όρια.
 
Άδεια χρήσης:Αυτό το ψηφιοποιημένο βιβλίο του ΙΑΕΝ σε όλες του τις μορφές (PDF, GIF, HTML) χορηγείται με άδεια Creative Commons Attribution - NonCommercial (Αναφορά προέλευσης - Μη εμπορική χρήση) Greece 3.0
 
Το Βιβλίο σε PDF:Κατέβασμα αρχείου 10.02 Mb
 
Εμφανείς σελίδες: 8-27 από: 210
-20
Τρέχουσα Σελίδα:
+20
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/8.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Σελ. 8
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/9.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Η παρούσα καταγραφή έχει αντικείμενο τα περιοδικά, τις εφημερίδες και τα λευκώματα της ελληνικής νεολαίας στην περίοδο 1830 - 1914. Τα ειδολογικά, χρονολογικά και γεωγραφικά κριτήρια που ακολουθήσαμε για τον καθορισμό και την οριοθέτηση του αντικειμένου ήταν τα ακόλουθα:

1. Ειδολογικό κριτήριο

Κύριο και αυστηρό κριτήριο για την ένταξη ενός εντύπου στην κατηγορία του παιδικού και νεανικού τύπου ήταν η έκδοση ή/και η πρόσληψή του από παιδιά, εφήβους ή νέους. Συνακόλουθα αποκλείστηκε ένας σημαντικός αριθμός εντύπων που μόνο φαινομενικά και αβασάνιστα —με βάση π.χ. τον τίτλο, τον υπότιτλο, τον εκδοτικό φορέα ή κάποια δήλωση των εκδοτών— θα μπορούσαν να ενταχθούν στην παραπάνω κατηγορία, αλλά που ουσιαστικά ανήκουν σε άλλες κατηγορίες. Έτσι η δική μας καταγραφή περιορίστηκε στα έντυπα για τα οποία διαθέτουμε σαφή και τεκμηριωμένα στοιχεία για το νεαρό της ηλικίας είτε των εκδοτών/διευθυντών και συνεργατών είτε των αναγνωστών. Μας ενδιαφέρουν δηλ.

i. Τα έντυπα που γράφονταν και εκδίδονταν από παιδιά και νέους προς χρήσιν κυρίως των ομηλίκων τους.

ii. Τα έντυπα που παράγονταν από ενήλικες προς χρήσιν παιδιών και νέων.

Κοινός παρονομαστής των δύο ομάδων είναι το αναγνωστικό κοινό και βέβαια η κατάλληλη και ειδική ύλη που θα ταίριαζε με το συγκεκριμένο αυτό κοινό.

Σελ. 9
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/10.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

Στην πρώτη ομάδα ανήκουν:

α. ατομικές προσπάθειες παιδιών με φύλλα που είναι στην πλειονότητά τους χειρόγραφα ή δακτυλόγραφα, βραχύβια και λανθάνοντα. Η αξία τους είναι μικρή όχι μόνο γιατί είχαν περιορισμένο αριθμό αντιτύπων (συχνά ένα και μοναδικό φύλλο που κυκλοφορούσε από χέρι σε χέρι), αλλά κυρίως γιατί οι τίτλοι που σώζονται είναι τόσο λίγοι σε σχέση με το συνολικό αριθμό παρόμοιων φύλλων και δε μπορούν να θεωρηθούν ούτε καν ενδεικτικά. Επιπλέον προέρχονται είτε από τα απομνημονεύματα των επωνύμων συντακτών τους είτε από την φροντίδα των ίδιων να διασώσουν μερικά φύλλα στο προσωπικό τους αρχείο.

β. συλλογικές προσπάθειες που εντάσσονται μέσα στις δραστηριότητες κάποιου ιδρύματος, σχολείου ή συλλόγου π.χ. φοιτητικά, σχολικά, προσκοπικά κ.ά. Τα φύλλα αυτά είναι συχνά τυπωμένα, έχουν οπωσδήποτε μεγαλύτερη ακτίνα διάδοσης από εκείνα της κατηγορίας (α), δεν παύουν όμως να είναι και αυτά ερασιτεχνικές απόπειρες με κύριο χαρακτηριστικό την σύντομη εκδοτική ζωή.

Στη δεύτερη ομάδα κατατάσσονται τα έντυπα που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε «εμπορικά». Είναι τα περιοδικά και οι εφημερίδες που εκδίδονται από ενήλικες, κυκλοφορούν με το σύστημα των συνδρομών, είτε μέσω πρακτορείων, είτε μέσω ανταποκριτών - αντιπροσώπων, και έχουν τη μεγίστη δυνατή κυκλοφορία και μακροβιότητα.

2. Χρονολογικό κριτήριο

Το χρονικό πλαίσιο 1830 - 1914 ορίστηκε ως μια ενότητα που συμπεριλάμβανε τα έντυπα από την ίδρυση του ελληνικού κράτους ως την έκρηξη του πρώτου παγκόσμιου πολέμου. Αντικειμενικά όμως η συναγωγή του υλικού ξεκινά με το 1836 (έτος έκδοσης του πρώτου παιδικού περιοδικού, της Παιδικής Αποθήκης) και προχωρά πέρα από το 1914 για όσα έντυπα έχουν ιδρυθεί ως και το 1914 και συνεχίζουν την έκδοσή τους μετά την χρονολογία αυτή.

Σελ. 10
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/11.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

3. Γεωγραφικό κριτήριο

Το κριτήριο που χρησιμοποιήθηκε για τη γεωγραφική οριοθέτηση του υλικού ήταν γλωσσικό. Με αντικείμενο τα ελληνόγλωσσα έντυπα και δεδομένη τη διασπορά των Ελλήνων, ήταν εύλογο να μην υπάρχουν γεωγραφικά όρια.

Η συναγωγή και η καταγραφή του υλικού συντελέστηκε σε τρία στάδια:

Α. Έρευνα των εντύπων πηγών

Έγινε συστηματική έρευνα σε έντυπες πηγές (βιβλιογραφίες, μονογραφίες, μελέτες, καταλόγους κλπ.) με στόχο τη συγκέντρωση των διαθέσιμων στοιχείων γύρω από την ύπαρξη και την εκδοτική ζωή του αναζητούμενου είδους των περιοδικών εντύπων. Συνήθως οι πληροφορίες που προέκυπταν από αυτή την έρευνα ήταν αποσπασματικές, ελλιπείς και όχι πάντοτε αξιόπιστες, απαραίτητες ωστόσο για τον καταρτισμό ενός πρώτου σώματος τίτλων. Το κυριότερο πρόβλημα στο στάδιο αυτό ήταν η συμπερίληψη ή η απόρριψη τίτλων για τους οποίους δεν υπήρχαν επαρκή παρά μόνο ενδεικτικά στοιχεία. Έτσι με γνώμονα τον τίτλο, τον υπότιτλο, την προέλευση ή κάποια άλλη σχετική πληροφορία συγκροτήθηκε ένα αρχικό σώμα λημμάτων. Το σώμα αυτό διαφοροποιήθηκε στη συνέχεια με τον εξοβελισμό και την προσθήκη τίτλων μετά από την αυτοψία του διαθέσιμου υλικού.

Β. Έρευνα σε βιβλιοθήκες

Η έρευνα στις βιβλιοθήκες είχε διπλό στόχο:

1. Τον εντοπισμό και την αυτοψία του συγκεντρωμένου υλικού στο στάδιο Α, καθώς και τη διασταύρωση άλλων πληροφοριών που είχα στη διάθεσή μου από τις έντυπες πηγές.

2. Την ανεύρεση νέων, αθησαύριστων τίτλων.

Ερευνήθηκαν οι μεγάλες δημόσιες βιβλιοθήκες, οι βιβλιοθήκες των πανεπιστημίων: Θεσσαλονίκης, Ιωαννίνων, Κρήτης και Αθηνών

Σελ. 11
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/12.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

και οι μεγάλες ιδιωτικές συλλογές όταν είχα ενδείξεις ότι υπήρχε πιθανότητα να διαθέτουν σχετικό υλικό. Για έναν κατάλογο των βιβλιοθηκών βλ. σ. 202

Γ. Εξέταση - αξιολόγηση - καταγραφή τον διαθέσιμου υλικού.

Η εξέταση και η αξιολόγηση των εντύπων που σώζονται στις βιβλιοθήκες έγινε με στόχο τον αποκλεισμό ή την συμπερίληψη ενός εντύπου στην κατηγορία του παιδικού - νεανικού περιοδικού με βάση τα κριτήρια που αναφέρθηκαν παραπάνω.

Η καταγραφή των επιλεγέντων εντύπων είναι αναλυτική και οπωσδήποτε ξεφεύγει από τις γνωστές βιβλιογραφικές παρουσιάσεις. Τα στοιχεία που θεωρήθηκαν απαραίτητα για τον καταρτισμό του κάθε λήμματος ήταν τα εξής:

ΤΙΤΛΟΣ

ΥΠΟΤΙΤΛΟΣ

ΜΟΤΟ

ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ

ΤΟΠΟΣ ΕΚΔΟΣΗΣ και διεύθυνση των γραφείων του εντύπου

ΤΥΠΟΓΡΑΦΕΙΟ και διεύθυνσή του

ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ (Ημερομηνία του πρώτου και του τελευταίου φύλλου/τεύχους)

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ (Αναλυτική αναγραφή των φύλλων/τευχών ή των τόμων/ετών)

ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ (Ύψος x πλάτος σε εκατοστά, αριθμός σελίδων ανά τεύχος, αριθμός στηλών, συνεχής ή διακεκομμένη σελιδαρίθμηση)

ΣΥΝΔΡΟΜΗ (Ποσό της συνδρομής όπως δίνεται στο έντυπο)

ΣΚΟΠΟΣ (Παρατίθεται ο σκοπός και οι στόχοι του εντύπου όπως εκφράζονται από τους εκδότες ή τους διευθυντές της σύνταξης στις αγγελίες ή στα κείμενα επικοινωνίας με τους αναγνώστες τους)

Σελ. 12
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/13.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ (Τα περιεχόμενα καταγράφονται αναλυτικά και εξαντλητικά για τα βραχύβια έντυπα, ενδεικτικά και αντιπροσωπευτικά για τα έντυπα που έχουν πάνω από ένα έτος έκδοσης και γενικά, όπως εμφανίζονται στους «πίνακες περιεχομένων», για ορισμένα έντυπα)

ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ (Τα ονόματα των συνεργατών δίνονται με τη σειρά που εμφανίζονται στον κάθε τόμο)

ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗ (Σημειώνεται η ύπαρξη εικονογράφησης και συνήθως το είδος των εικόνων)

ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ (Δηλώνεται με * η βιβλιοθήκη ή οι βιβλιοθήκες όπου έγινε η αυτοψία του υλικού, σημειώνονται και άλλες βιβλιοθήκες που διαθέτουν μέρος ή πλήρες σώμα του εντύπου)

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (Σημειώνεται η συναφής προς το λήμμα βιβλιογραφία)

Θέλω να ευχαριστήσω και από τη θέση αυτή την Δέσποινα Δρακοπούλου, την Χριστίνα Κολοβού, την Άννα Πράσινου, την Μαρία Ρώτα και τον Κώστα Τσικνάκη για την πρόθυμη βοήθειά τους στη διάρκεια των «συνεχών αναζητήσεών» μου. Επίσης οφείλω να ευχαριστήσω δύο μέλη της Επιτροπής του Ιστορικού Αρχείου Ελληνικής Νεολαίας: τον Φίλιππο Ηλιού που είχε την ιδέα να μου ανατεθεί αυτή η εργασία και τον Τριαντάφυλλο Σκλαβενίτη που την παρακολούθησε από την αρχή ως το τέλος με αμείωτο ενδιαφέρον κι απέραντη κατανόηση. Τέλος ευχαριστώ την Γεωργία Παπαγεωργίου, που επιμελήθηκε την έκδοση, για την υπομονή της με το χειρόγραφο και την φροντίδα της για το βιβλίο.

Γιάννενα, 5 Οκτωβρίου 1987 Μ. Κ.

Σελ. 13
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/14.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ΠΙΝΑΚΑΣ

Ετήσια, βιβλιογραφημένη, παραγωγή ελληνικών νεανικών εντύπων στα χρόνια 1836-1914

Έτος

Πρωτοεκδιδόμενα  έντυπα

Έντυπα που συνεχίζεται η κυκλοφορία τους

Σύνολο

1836

1 (1)

1

1852

1 (2)

1

1853

1 (3)

2 (2,3)

3

1854

1 (2)

1

1855

1 (2)

1

1856

1857

1 (4)

1

1858

1 (4)

1

1859

1 (4)

1

1860

1 (4)

1

1861

1 (5)

1 (4)

2

1862

2 (6,7)

2

1863

1 (6)

1

1864

1 (8)

1 (6)

2

1865

2 (6-8)

2

1866

1 (6)

1

1867

1868

1 (9)

1

1869

2 (10,11)

1 (9)

3

1870

1 (9)

1

1871

1 (12)

1 (9)

2

1872

1 (13)

1 (9)

2

1873

1 (9)

1

1874

1 (14)

1 (9)

2

1875

2 (15,16)

1 (9)

3

1876

1 (17)

1 (9)

2

1877

3 (18,19,20)

2 (9,17)

5

1878

1 (21)

2 (9,17)

3

Σελ. 14
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/15.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

Έτος

Πρωτοεκδιδόμενα έντυπα

Έντυπα που συνεχίζεται η κυκλοφορία τους

Σύνολο

1879

2 (22,23)

2 (9,17)

4

1880

3 (9,17,22)

3

1881

3 (9,17,22)

3

1882

3 (9,17,22)

3

1883

1 (24)

2 (9,22)

3

1884

2 (9,22)

2

1885

2 (25,26)

2 (9,22)

4

1886

2 (9,22)

2

1887

2 (9,22)

2

1888

2 (9,22)

2

1889

5 (27,28,29,30,

2 (9,22)

7

31)

1890

1 (32)

7 (9,22,27,28,29

8

30,31)

1891

1 (33)

3 (9,27)

4

1892

1 (34)

2 (9,22)

3

1893

2 (9,22)

2

1894

1 (22)

1

1895

1 (22)

1

1896

1 (35,36)

1 (22)

3

1897

1 (37)

2 (22,36)

3

1898

1 (38)

1 (22)

2

1899

2 (39,40)

2 (22,38)

4

1900

2 (22,38)

2

1901

1 (41)

2 (22,38)

3

1902

2 (41α,42)

3 (22,38,41)

5

1903

4 (22,38,41,42)

4

1904

2 (43,44)

2 (22,41)

4

1905

2 (22,41)

2

1906

2 (22,41)

2

1907

2 (22,41)

2

1908

2 (45,46)

1 (22)

3

1909

1 (47)

2 (22,46)

3

1910

2 (22,47)

2

1911

3 (48,49,50)

2 (22,47)

5

1912

1 (51)

4 (22,47,49,50)

5

1913

2 (52,53)

3 (22,51)

5

1914

4 (54,55,56,57)

3 (22,51,52)

7

Σελ. 15
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/16.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Βουτιερίδης, Ηλίας, "Ή Διάπλαση και τα Ρωμιόπουλα", Νουμάς (Δεκέμβριος 1907) Αρ. 273-274, σ. 6-7.

Γιάκος, Ιστορία = Γιάκος, Δημήτρης, Ιστορία της Ελληνικής Παιδικής Λογοτεχνίας: Από τον ΙΘ' Αιώνα έως Σήμερα, Αθήνα 2 1979.

Γκίνης, Κατάλογος = Γκίνης, Δ. Σ., Κατάλογος Εφημερίδων και περιοδικών 1811-1863, Αθήνα 2 1967.

Δελτίον της Εστίας (6 Φεβρουαρίου 1877) Αρ. 6, (30 Οκτωβρίου 1887) Αρ. 44, (26 Φεβρουαρίου 1878) Αρ. 61, (15 Απριλίου 1879) Αρ. 120.

Οι Δύο Κόσμοι 1 (7 Ιουλίου 1896) Αρ. 37.

Ελληνικά Περιοδικά για Παιδιά και Εφήβους (1836-1944) Έκθεση που οργανώθηκε από την Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας - Ίδρυμα Σχολής Μωραΐτη (Αθήνα) Μάρτιος 1983.

Εβδομάς 7 (3 Φεβρουαρίου 1890) Αρ. 5.

Καζαντζάκη, "Τι Διαβάζουν" = Καζαντζάκη, Γαλάτεια, "Τι διαβάζουν τα παιδιά μας", Δελτίο του Εκπαιδευτικού Ομίλου 3 (1913) 216-231.

Καρπόζηλου, Μάρθα, "Ηπειρωτικά Περιοδικά (1872-1982)", Αντίχαρη: Αφιέρωμα στον Καθηγητή Σταμάτη Καρατζά, Αθήνα 1984, σ. 205-217.

Κατάλογος Βιβλιοθήκης της Βουλής, Εφορεία Σ. Ε. Στάη, Αθήνα 1900.

Κονόμος, Ντίνος, Επτανησιακός Τύπος 1798-1864, Αθήνα 1964. (=Επτανησιακά Φύλλα 5 (1964) Αφιέρωμα στα εκατό χρόνια από την ένωση της Επτανήσου.)

Κόριννα 3 (Σεπτέμβριος 1877)

Κουμανούδης, "Δημοσιογραφία" = Κουμανούδης, Στέφανος, "Ελληνική περιοδική δημοσιογραφία", Οικονομική Επιθεώρησις 3 (1875) Αρ. 32, σ. 346-354.

Μάγερ, Κώστας, Ιστορία του Ελληνικού Τύπου, Αθήνα 1957-1960, 3 τόμοι.

Μιχαηλίδης, Πανόραμα = Μιχαηλίδης, Ευγένιος, Πανόραμα ήτοι Εικονογραφημένη Ιστορία του Δημοσιογραφικού Περιοδικού Τύπου υπό Αιγυπτιωτών Ελλήνων (1862-1972), Αλεξάνδρεια 1972.

Σελ. 16
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/17.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

Μπουγάτσας, Νικόλαος Θ., "Βιβλιογραφία Ελληνικού Θρησκευτικού Τύπου", Θεολογία 39 (1968) 246-276, 440-464, 672-680· 40 (1969) 547-553· 41 (1970) 337-342, 488-498, 705-713· 42 (1971) 607-617· 43 (1972) 402-419, 807-809· 44 (1973) 355-385, 719-726.

Μπουμπουλίδης, Φαίδων, Συμβολή εις την Επτανησιακήν Βιβλιογραφίαν: Περιοδικά και Εφημερίδες Ζακύνθου, Αθήνα 1956.

Νέα Εστία (15 Απριλίου 1979) Αρ. 1243 (Τεύχος-αφιέρωμα στην Διάπλασι των Παίδων]

ΠΗΛ [=Πηλίκας, Ιωάννης], "Η Δημοσιογραφία εν τοις Γυμνασίοις", Εθνικόν Ημερολόγιον Χρονογραφικόν, Φιλολογικόν και Γελοιογραφικόν του Έτους 1895, σ. 396-401.

Πικραμένου-Βάρφη, Δήμητρα, "Ο Χρήστος Θεμ. Φιλαδελφεύς και η χειρόγραφη εφημερίδα του Κηφισσία", Μέλισσα των Βιβλίων 3 (1977-1981) 13-23.

Πολίτης, Ν.Γ., Ελληνική Βιβλιογραφία: Κατάλογος των εν Ελλάδι ή υπό Ελλήνων αλλαχού εκδοθέντων βιβλίων από του Έτους 1907, Αθήνα 1927.

Πολίτης, Χρονικό = Πολίτης, Νίκος Ε., Χρονικό του Πατραϊκού Τύπου 1840-1940, Πάτρα 1984.

Σολομωνίδης, Χρήστος Σ., Η Δημοσιογραφία στη Σμύρνη (1821-1922), Αθήνα 1959.

Στατιστική = Υπουργείον Εσωτερικών, Γραφείον Στατιστικής, Στατιστική του Ελληνικού Τύπου κατά τους Έξ Πρώτους Μήνας του Έτους 1892, Αθήνα 1892.

Ταρσούλη, Γεωργία, "Τα διαπλασιακά ψευδώνυμα", Νέα Εστία 115 (1 Ιουνίου 1984) Αρ. 1366, σ. 731-740.

Τζαβέλλας, Φάνης, "Η Ιστορία του τύπου εις την Αρκαδίαν", εφ. Αρκαδικός Τύπος 5 (19 Ιουλίου 1936) Αρ. 217.

Τριαντάφυλλου, Κ., "Ο τύπος των Πατρών του ΙΘ' Αιώνα", Αθηνά 73-74 (1972-1973) 127-142.

Φιλίστωρ 2 (15-31 Οκτωβρίου 1861) Αρ. 19-20.

Χειμώνας, "Αιγιαλείδης" = Χειμώνας, Χρήστος Β., "Γεώργιος και Ιάσων Ν. Αιγιαλείδης, εκδότες εφημερίδων και περιοδικών σε ηλικία 12 και 11 ετών", Αρχείον Ευβοϊκών Μελετών 21 (1977) 278-280.

Χειμώνας, "Εφημερίδες" = Χειμώνας, Χρήστος Β., "Εφημερίδες και περιοδικά σκιαθιτών από το 1870 ως τα 1935", Σκιάθος 3 (1978) Αρ. 11, σ. 18-20.

Σελ. 17
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/18.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Σελ. 18
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/19.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

*1. Παιδική Αποθήκη

ΑΘΗΝΑ 1836

υπότιτ. Περιοδικόν σύγγραμμα εκδιδόμενον δις του μηνός διά τα παιδία της Ελλάδος υπό Δ. Πανταζή, Αθηναίου

μότο Λάβετε παιδείαν και μη αργύριον και γνώσιν υπέρ χρυσίον δεδοκιμασμένον (Παροιμ. Σολομ.)

υπεύθ. Εκδότης : Δημήτριος Πανταζής

τ. έκδ. Αθήνα. Εκ της τυπογραφίας Αγγέλου Αγγελίδου, οδός Αιόλου

διάρκ. 6 Σεπτεμβρίου 1836 - 30 Σεπτεμβρίου 1836

κυκλοφ. Εκδόθηκαν 2 τεύχη: Αρ. 1: 6 Σεπτεμβρίου 1836, Αρ. 2: 30 Σεπτεμβρίου 1836

σχήμα 18x11 εκ. 16 σ. μονόστηλες με συνεχή σελιδαρίθμηση

σκοπός Οι στόχοι της Παιδικής Αποθήκης εξηγούνται στο Προοίμιον προς τα παιδία (Αρ. 1, σ. 2 - 3) : Σκοπόν έχοντες, μικροί μου φίλοι, να σας διασκεδάζωμεν με ωφέλειαν εις τας ώρας της ευκαιρίας σας, απεφασίσαμεν να τυπόνωμεν διά σας δύω φοραίς τον μήνα από έν παρόμοιον φυλλάδιον, περιέχον διάφορα νόστιμα πράγματα και ιστορίας, διά να τα διαβάζετε και να μανθάνετε ό,τι περιγράφουν.

Βλέπετε, ότι διά το καλόν σας και ημείς κοπιάζομεν εις το να γράφωμεν αυτά τα πράγματα, οι δε αγαπητοί γονείς και συγγενείς σας πληρόνουν, διά να τυπόνωνται και να τα λαμβάνουν διά σας.

Επιθυμούμεν να γίνητε καλά παιδία και να μάθετε με την επιμέλειάν σας όσα πράγματα και τώρα θέλουν σας στολίσει και σας κάμει ζηλευμένα, και όταν μεγαλώσητε καλούς ανθρώπους και αγαπητούς φίλους και ωφελίμους. Όσας λέξεις ή νοήματα δεν καταλαμβάνετε, παρακαλέσατε τους μεγαλητέρους σας διά να σας τα εξηγήσουν και όσα τραγώδια απαντάτε, μανθάνετέ τα εκ στήθους, διά να μένουν ευκολώτερον εις την ενθύμησίν σας· εγώ

Σελ. 19
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/20.gif&w=600&h=915 12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

Το εξώφυλλο του αρ. 1

Σελ. 20
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/21.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

ελπίζω ότι θέλετε ακολουθήσει τας συμβουλάς μου, και θέλετε ευχαριστήσει με την ωφέλειάν σας και εμέ και τους γονείς σας, και όλους τους καλούς ανθρώπους ούτω θέλετε αξιωθή της αγάπης και υπολήψεως όλων. Μη χάνετε τον τωρινόν σας καιρόν εις μάταια πράγματα και παιγνίδια, αλλά μάθετε τώρα όσα θέλουν σας χρησιμεύσει διά πάντοτε. Παρατηρήσετε, πόσοι άνθρωποι ζουν δυστυχείς τώρα, διότι δεν εμεταχειρίσθησαν καλώς τον καιρόν των, όταν ήσαν μικροί ως σεις· ωφεληθήτε λοιπόν από το παράδειγμα τούτων, διά να μην δοκιμάσετε και σεις, όταν μεγαλώσητε, όσα αυτοί υποφέρουν παθήματα.

περιεχ. Αρ. 1: "Προοίμιον προς τα παιδία, Γραμματική, Τα καθημερινά χρέη του καλού παιδιού, Βιογραφία: Θησεύς, Αστρονομία, Ναός του Ολυμπίου Διός εις Αθήνας, Φυσική Ιστορία, Λέων". Αρ. 2: Παλαιστήνη, Ρέννος, Γραμματική, Ναός του Ολυμπίου Διός συνέχεια και τέλος, Μέλισσα και παιδίον, Εσπερινόν παιδικό τραγούδιον, Γνωμικά, Ιστορία του Κωνσταντίνου Γ' μικρού καλού παιδίου".

βιβλθ. ΕΛΙΑ*

Σελ. 21
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/22.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

*2. Εφημερίς των Μαθητών

ΑΘΗΝΑ 1852-1855

υπότιτ. Φιλολογική και των ειδήσεων

μότο Ουχ οι πολλά, αλλ' οι χρήσιμα αναγινώσκοντες εισί σπουδαίοι (Αρίστιππος)

υπεύθ. Εκδότης και Συντάκτης: Δ[ημήτριος] Π[ανταζής]

τ. έκδ. Αθήνα. Επιμελεία και τύποις Ιωάννου Αγγελοπούλου, οδός Αθηνάς, αριθ. 274 (Έτος Α', Αρ. 1: 19 Οκτωβρίου 1852 - Αρ. 52: 21 Οκτωβρίου 1853), τύποις Δ. Αθ. Μαυρομμάτη, οδός Αδριανού, αριθ. 302 πλησίον της οικίας Κ. Φίνλαϋ (Έτος Β', Αρ. 53: 3 Νοεμβρίου 1853 - Αρ. 70: 7 Μαρτίου 1854), Ι. Αγγελοπούλου, ό.π. (Έτος Β', Αρ. 71: 14 Μαρτίου 1854 - Αρ. 104: 26 Ιανουαρίου 1855).

διάρκ. 19 Οκτωβρίου 1852 - 26 Ιανουαρίου 1855

κυκλοφ. Εκδόθηκαν 104 τεύχη

Έτος Α', Αρ. 1: 19 Οκτωβρίου 1852 - Αρ. 52: 21 Οκτωβρίου 1853

Έτος Β', Αρ. 53: 3 Νοεμβρίου 1853 - Αρ. 104: 26 Ιανουαρίου 1855

σχήμα 38x27 εκ. 4 σ. δίστηλες με συνεχή σελιδαρίθμηση

Έτος Α': 208 σ., Έτος Β': σ. 209 - 418

συνδρ. Διά το εσωτερικόν 3 μην. Δρ. 3, 6 μην. Δρ. 6

Διά το εξωτερικόν 3 μην. Δρ. 4, 6 μην. Δρ. 7

σκοπός Σκοπός της εφημερίδος ταύτης είναι να χρησιμεύη εις τους μαθητάς, ως ωφέλιμος ανάγνωσις την Κυριακήν, ότε απηλλαγμένοι της μονοτονίας των εβδομαδιαίων τακτικών μαθημάτων αυτών, έχουσιν ανάγκην καινής τινός τροφής, διά την ακόρεστον φιλομάθειάν των, και διά τούτο θέλει εκδίδεται κατά παν Σάββατον. Επειδή δε δεν πρέπει να μένωσιν αδαείς και των οίκοι και των θύραθεν γεγονότων οι νέοι, θέλομεν εκτός των προς τον κύριον σκοπόν της εφημερίδος ταύτης προσφορών διδακτικών άρθρων, καταχωρεί

Σελ. 22
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/23.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

και τας ουσιωδεστέρας εσωτερικάς και εξωτερικάς ειδήσεις, και όσας άλλας πληροφορίας ηθέλαμεν εκάστοτε νομίσει χρησίμους αυτοίς.

Ίνα δε μη εκληφθώμεν ως αναιδείς αλλοτρίων νοερών έργων σφετερισταί, ομολογούμεν, ότι τα πλείστα, ίνα μη είπωμεν όλα, των δημοσιευομένων είναι ήτοι μεταφράσεις εκ συγγραμμάτων και περιοδικών φύλλων της σοφής Ευρώπης, ή διαφόρων ερανισμάτων συναρμολογήματα.

Η εφημερίς των μαθητών είναι κυψέλη εν η θέλομεν εναποθέτει το από ευώδεις ανθώνας συλλεγόμενον μέλι, προς γλυκασμόν της μεγάλα και ένδοξα υπισχνούμενης Ελληνικής νεότητος.

Πιστεύοντες ότι δεν θέλει είναι ανωφελής η εφημερίς αυτή και εις τους μη μαθητάς, διανέμομεν αυτήν αδιαφόρως. Οι δεχθησόμενοι ανεπιστρεπτί το πρώτον και δεύτερον φύλλον λογίζονται συνδρομηταί διά μίαν εξαμηνίαν. Εφημερίς των Μαθητών 1 (19 Οκτωβρίου 1852) Αρ. 1, σ. 1.

περιεχ. Έτος Α': "Αρχαιολογικά και φιλολογικά, Βιογραφίαι, Μυθολογικά, Φυσική Ιστορία - περίεργα της φύσεως, Ιστορία - γεωγραφία τόπων - λαών και ηθών περιγραφαί, Μνημεία αρχαία και νέα, Επιστήμαι και τέχναι, Ηθικά αποφθέγματα και παροιμίαι, Βιβλιογραφία, Ποικίλα, Δημόσια Έγγραφα".

Έτος Β': "Φιλολογία και αρχαιολογία, Βιογραφίαι, Ιστορία - γεωγραφία - εθνογραφία - εθών και εθίμων περιγραφή, Φυσική ιστορία και περίεργα της φύσεως, Ηθικά, Επιστήμαι και τέχναι, Ποικίλα - διάφορα, Βιβλιογραφία".

συνεργ. Η πλειοψηφία των συνεργασιών καταχωρίζεται ανώνυμα. Οι υπογραφές που συναντούμε στο Έτος Α' είναι: Κ. Σ. Πιττακής, Ξ. Λάνδερερ, Γρ. Παπαδόπουλος και στο Έτος Β': Αθανάσιος Α. Σακελλάριος, Αδαμάντιος Ιωαννίδης, Fr. Lieber και Γεώργιος Ι. Κυππάδης.

βιβλθ. ΖΒ (Βιβλιοθήκη Σπ. Λάμπρου Αρ. 8459)*

Σελ. 23
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/24.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

3. Ο Ασκληπιός

ΑΘΗΝΑ 1853

υπότιτ. Εφημερίς του φοιτητού

τ. έκδ. Αθήνα

διάρκ. 1853

βιβλγρ. Καταγράφεται από τον Δ. Σ. Γκίνη, Κατάλογος, σ. 13, Αρ. 368, από όπου και οι παραπάνω πληροφορίες.

Σελ. 24
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/25.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

*4. Φιλολογική Εφημερίς της Νεολαίας (Έτος Α')

Ο Φίλος της Νεολαίας (Έτη Β' - Δ')

ΖΑΚΥΝΘΟΣ 1857-1861

υπότιτ. Σύγγραμμα περιοδικόν εκδιδόμενον άπαξ του μηνός (Έτος Α'), Περιοδικόν μηνιαίον (Έτος Β' - Έτος Δ')

μότο Ο Αναξαγόρας προσκληθείς να αφιερώση ώραν τινά εις τας υποθέσεις του, απεκρίθη· τούτο ζητείτε εις εμέ, όστις προτιμώ μικράν ρανίδα σοφίας ή πίθους πλούτου;

τ. έκδ. Ζάκυνθος. Τυπογραφείον, "Ο Ζάκυνθος" Κωνσταντίνου Ρωσσόλιμου

διάρκ. Μάρτιος 1857 - Ιούλιος 1861

κυκλοφ. Εκδόθηκαν 53 τεύχη

Έτος Α', Αρ. 1: Μάρτιος 1857 -Αρ. 12: Φεβρουάριος 1858

Έτος Β', Αρ. 1: Μάρτιος 1858 - Αρ. 12: Φεβρουάριος 1859

Έτος Γ', Αρ. 1: Μάρτιος 1859 - Αρ. 12: Φεβρουάριος 1860

Έτος Δ', Αρ. 1: Μάρτιος 1860 - Αρ. 12: Φεβρουάριος 1861

Έτος Ε', Αρ. 1: Μάρτιος 1861 - Αρ. 5: Ιούλιος 1861

σχήμα 21x14,5 16 σ. μονόστηλες με συνεχή σελιδαρίθμηση

συνδρ. Ετησία: Ζακύνθου Πένας 30

Διά τας άλλας νήσους Πένας 36

Διά δε την αυτόνομον Ελλάδα δρχ. 4,50

περιεχ. Ποιήματα, Διηγήματα, Βιογραφίες, Παραδόσεις, Μελέτες, Διάφορα. Ενδεικτικά σημειώνονται παρακάτω τα περιεχόμενα άρθρα ενός έτους.

Έτος Β': "Περί αγχινείας εν τω γράφειν και γλαφυρότητος, Η μιαρά μήτηρ, Περί του μεταξοσκώληκος, Ο προσωπιδοφόρος, Τα αυγά του Πάσχα, Ο βασιλιάς, Όρια του αληθούς, του καλού και του αγαθού, Ιωάννης Βαπτιστής Βελζόνης, Στοιχειώδης φυσική, Η θυγάτηρ του

Σελ. 25
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/26.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

χρυσοχόου, Οι πεντήκοντα τυφλοί, Η μήτηρ του Ναπολέοντος, Αι γυναίκες, Ο λεπρός, Η κυρία Σταέλ, Έπαινος και ψόγος, Ο Βαζέττης, Αικατερίνα η Β' της Ρωσσίας, αυτοκράτειρα ένδοξος, Ο ιχθυόσαυρος, Σύντομος ιστορία του νησιδίου "Ο κάλαμος", Συμπέρασμα, Η Μαρία, Ο κλάδος της διαλλαγής, Καθήκοντα της νεολαίας, Δαβίδ ο κυνηγός, Ολίγα τινά και περί (νησίδος) Καστού, Καταγωγή του βασιλείου των Οθωμανών, Οι δύο δυστυχείς ερασταί, Παλμοί, ήτοι ερωτικά ασμάτια, Το Σάββατον εν καιρώ ξηροχόρτου, Διάλογος περί θεάτρων".

Μία επιλογή από τα περιεχόμενα των τεσσάρων πρώτων ετών καταγράφει ο Φαίδων Μπουμπουλίδης, Συμβολή εις την Επτανησιακήν Βιβλιογραφίαν, Περιοδικά και Εφημερίδες Ζακύνθου, Αθήνα 1956, σ. 10-11. Παρόμοια αναφορά στα περιεχόμενα κάνει και ο Ντίνος Κονόμος, Επτανησιακός Τύπος, 1798 - 1864, Αθήνα 1964, σ. 130 [=Επτανησιακά Φύλλα 5 (1964), Αφιέρωμα στα εκατό χρόνια από την Ένωση της Επτανήσου].

συνεργ. Ψ.Χ., Παν. Χιώτης, Arm. Carrel, Π. Πανάς, Χ., Κ. Στρατούλης, Αυγ. Λιβαθηνόπουλος, Α. Κοραής, Α. Κ. Παππαζαφειρόπουλος, Ι. Πύρλας, Κωνστ. Κούμας, Θ. Καρούσος, Δ.Ρ.*, Χ. Σακελλαριάδης, Αριστοτέλης Π. Γκίνης, Γεώργιος Α. Κάλαλης, Σπυρ. Λογοθέτης, Επαμ. Γ. Άννινος, Γ.Δ.Κ., Κάρολος Βρόσοβισκ, Σπ. Δ. Μάργαρης, Διον. Κ. Μέγγουλας, Δ. Ι. Πετριτσόπουλος.

βιβλθ. ΕΒΕ* Περ. 907L

βιβλγ. Βλ. περιεχόμενα.

* Ο Ντίνος Κονόμος ταυτίζει τα αρχικά με τον Δημήτριο Πελεκάση· βλ Κονόμος, ό.π.

Σελ. 26
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/22/gif/27.gif&w=600&h=91512. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

5. Εφημερίς των Παίδων

ΑΘΗΝΑ(;) 1861

υπότιτ. Εκδιδομένη άπαξ της εβδομάδος

υπεύθ. Εκδότης: Ιω. Μαυρουδής και Κ. Βαρβάτης

τ. έκδ. Αθήνα ( ;)

διάρκ. 1861

βιβλγ. Οι παραπάνω πληροφορίες προέρχονται από την παρουσίαση του πρώτου τεύχους της Εφημερίδος των Παίδων στο περιοδικό Φιλίστωρ 2 (15-31 Οκτωβρίου 1861) Αρ. 19-20, σ. 371-372: «Αληθής έκπληξις μας κατέλαβεν ιδόντας τον 1 αριθμόν της εφημερίδος ταύτης ανατειλάσης να πληρώση "μέγα κενόν εν Ελλάδι" "επαισθητήν έλλειψιν της προσφιλούς ημών Πατρίδος" να παρέχη δηλ. "Εις την δυστυχή ( !) των παίδων ηλικίαν την ανήκουσαν αυτή τροφήν", και να την αποτρέψη από "την οδόν της απωλείας". Αλλά ξεύρεις, αναγνώστα, ποία είναι η πολύτιμος αυτή και σπανία τροφή την οποίαν προσφέρει η καινοφανής αυτή εφημερίς, και πόσον η τροφή αυτή είνε υγιεινή; 1) κατάλογος ξηρός των καθηκόντων βαρβάρως και σολοίκως μεταφρασμένος εκ τινος βιβλίου, εν ω πολύ καθαρώτερα είν' αυτά εκτεθειμένα εν τοις βιβλίοις τοις ανά χείρας των παίδων των φοιτώντων εις τα γραμματοδιδασκαλεία· 2) αθλία τις και ανόητος λεγομένη βιογραφία Σωκράτους, εν η φυλή τις καινοφανής και ξενήκουστος Αλωπεκίς χαλκουργείται, εξ ης δήθεν ήτον ο περίφημος φιλόσοφος· ου η μήτηρ Φαιναρέτη στολίζεται, προς τιμήν της Ελλάδος, με δεύτερον όνομα Παναγηρέτη και με έν πολύ ουσιώδες επίθετον "γυνή φρόνιμος" κατά λέξιν μετάφρασιν του γαλλ. sage femme (=μαία)· ο δε υιός της μαίας ο μόλις βουλεύσας (τ. έ. βουλευτής γενόμενος) έξαφνα "αξιούται των πρώτων αξιωμάτων της πόλεως Αθηνών άλλα μετέπειτα παρητήθη εκουσίως της αξίας και τιμής, ίνα δοθή όλως εις την σπουδην της φιλοσοφίας" γίνεται "τόσον εύγλωττος (!)

Σελ. 27
Φόρμα αναζήτησης
Αναζήτηση λέξεων και φράσεων εντός του βιβλίου: Ελληνικός νεανικός τύπος (1830-1914)
Αποτελέσματα αναζήτησης
    Ψηφιοποιημένα βιβλία
    Σελίδα: 8
    12. Καρπόζηλου, Τύπος (1830-1914)

    ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ