Συγγραφέας:Βαρών, Οντέτ
 
Τίτλος:Ελληνικός νεανικός τύπος (1941-1945)
 
Υπότιτλος:Καταγραφή
 
Τίτλος σειράς:Ιστορικό Αρχείο Ελληνικής Νεολαίας
 
Αριθμός σειράς:10
 
Τόπος έκδοσης:Αθήνα
 
Εκδότης:Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς
 
Έτος έκδοσης:1987
 
Σελίδες:828
 
Αριθμός τόμων:2 τόμοι
 
Γλώσσα:Ελληνικά
 
Θέμα:Βιβλιογραφία
 
Νεανικά έντυπα
 
Τοπική κάλυψη:Ελλάδα
 
Χρονική κάλυψη:1941-1945
 
Περίληψη:Στους δύο τόμους του βιβλίου αυτού καταγράφονται τα νεανικά έντυπα, εφημερίδες και περιοδικά, που κυκλοφόρησαν από το 1941 ως το 1945. Η άνθηση που γνωρίζει το φαινόμενο του Τύπου στα χρόνια της κατοχής, είναι χωρίς ανάλογο προηγούμενο. Εξαντλώντας τα όρια της νομιμότητας και περνώντας παράλληλα στους μηχανισμούς της παρανομίας, παρέες, ομάδες και, κυρίως, αντιστασιακές οργανώσεις νέων εκδίδουν ένα πλήθος έντυπων. Η καταγραφή που παρουσιάζεται σε αυτό το βιβλίο είναι βέβαιο ότι μόνον ενδεικτική μπορεί να θεωρείται μιας πολύ πλουσιότερης εκδοτικής πραγματικότητας. Από την άλλη, όσο εκρηκτικό υπήρξε το εκδοτικό φαινόμενο τα χρόνια εκείνα, τόσες διώξεις αντιμετώπισαν τα έντυπα ίχνη του στα κατοπινά χρόνια, που δυσχέραναν τη διάσωση και διατήρησή τους. Αυτό εξηγεί και τις πολλές δυσκολίες που συνάντησε η έρευνα, καθώς και τα ερωτήματα που έμειναν αναπάντητα.
 
Άδεια χρήσης:Αυτό το ψηφιοποιημένο βιβλίο του ΙΑΕΝ σε όλες του τις μορφές (PDF, GIF, HTML) χορηγείται με άδεια Creative Commons Attribution - NonCommercial (Αναφορά προέλευσης - Μη εμπορική χρήση) Greece 3.0
 
Το Βιβλίο σε PDF:Κατέβασμα αρχείου 30.2 Mb
 
Εμφανείς σελίδες: 27-46 από: 931
-20
Τρέχουσα Σελίδα:
+20
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/27.gif&w=600&h=915 10. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

1942

Σελ. 27
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/28.gif&w=600&h=915 10. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Σελ. 28
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/29.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

*11. Αργώ

ΠΕΙΡΑΙΑΣ 1942-1943

Υπότιτλος: Δεκαπενθήμερη φιλολογική έκδοση (τχ 2)

Μηνιαία φιλολογική έκδοση (τχ 3-4)

Μηνιαίο λογοτεχνικό περιοδικό (τχ 8/9)

Πειραιάς, Υψηλάντου 166. Τύποις: Βοντά, Γωνία Κολοκοτρώνη-Μπουμπουλίνας 21. Τηλ. 43-887.

Διευθύνεται από Συνταχτική Επιτροπή. Αρχισυντάχτης: Μηνάς Ματσάκης (τχ 2-4). Διευθυντής: Μηνάς Ματσάκης (τχ 8/9)

Κυκλοφόρησαν 12 τχ από το τέλος του 1942 μέχρι το τέλος του 1943. Επισημάνθηκαν μόνο τα εξής:

Χρόνος A'  φύλλο 2ο     1 Ιανουαρίου       1943

» » » 3ο 1 Φεβρουαρίου 1943

» » » 4ο 1 Μαρτίου 1943

» » Αρ. φ. 8/9 Ιούλιος-Αύγουστος 1943

Η έκδοση διακόπηκε τον Ιανουάριο του 1944, όπως και oι υπόλοιπες πειραιώτικες εκδόσεις, εξαιτίας της καταστροφής που προκλήθηκε απ' τον βομβαρδισμό του Πειραιά.

Αριθμός αντιτύπων: άγνωστος

Τιμή: "Συνδρομές: ετήσια δρχ. 9000, εξάμηνη δρχ. 4.500, το φύλλο δρχ. 800" (τχ 8/9)

Σχήμα: 24,5x17 εκ. 16-28 σ. ανά τχ με αρίθ. συνεχή δίστηλο (τχ 1-8/9)

Περιοδικότητα: Δεκαπενθήμερο (τχ 2)· Μηνιαίο (τχ 3-8/9)

Το περιοδικό αποτελεί ένα ακόμα δείγμα των λογοτεχνικών ενδιαφερόντων της πειραϊκής νεολαίας, που αναζωπυρώθηκαν την περίοδο της κατοχής. Ο Θεοφάνους το εντάσσει στα "λογοτεχνικά περιοδικά νέων" του Πειραιά. Από το τχ 8/9 σημειώνεται ότι την επιμέλεια έχει το "Πρακτορείο Πνευματικής Συνεργασίας". Στο δεύτερο τχ υπάρχει ένα «Γράμμα στην "Αργώ"» του Χρ. Λεβάντα, ο οποίος γράφει για το περιοδικό: «Αληθινά φυλλομετρώντας το λιτό περιοδικό σας, ο νους μου γυρίζει είκοσι χρόνια και πάνω, πίσω. Τότε

Σελ. 29
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/30.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

που ένας μικρός κύκλος νέων, σχεδόν παιδιών, σαν τον δικό σας, σκάρωνε στα καρνάγια των πιο ωραίων πνευματικών του ονείρων τη δική του "Αργώ"». Στο τρίτο τχ δημοσιεύεται απόσπασμα από γράμμα του Τέλλου Άγρα, στο ίδιο περίπου ύφος. Στο τχ 8/9 σ. 135 σε σχόλιο με τίτλο "Αντί για πρόγραμμα" σημειώνεται: "Η ριζική βελτίωση της ύλης που παρουσιάζει το φύλλο αυτό, οφείλεται στην επιθυμία μας να δώσουμε, όχι μόνο στον Πειραιά, [...] ένα περιοδικό σύγχρονο, παλλόμενο από ζωή και σημερινή πραγματικότητα, εκφραστικό της εποχής και των τάσεών της, αντιπροσωπευτικό της τεχνοτροπίας των νέων και νεωτέρων προς τους οποίους και αποτεινόμαστε, διαβεβαιώνοντάς τους ότι από σήμερα έχουν το δικό τους περιοδικό".

Περιεχόμενα και συνεργάτες:

(τχ 2) «Χρ. Λεβάντας [= Κυριάκος Χατζηδάκις], Γράμμα στην "Αργώ"· Άρης Ροδινός, πρώτα κρύα· Μηνάς Ματσάκης, Σονέττο· Στ. Κ., Το σπάσιμο της μορφής (διήγημα)· Δημήτρης Γουλανδρής, Σούρουπο στο χωριό [ποίημα]· Καίτη Σβορώνου, Λουλούδια του αγρού [πεζό]· Βίκτωρ Ουγκώ, Έκσταση [ποίημα σε μτφρ. Άγγελου Μόσχου]· Ντίνος Δημόπουλος, "Naumann ideal" (διήγημα)· Θανάσης Καρδαλίνος, Σα φτάση το δείλι [ποίημα]· Κωστής Αμπρακιώτης, Ο αφτοσχεδιασμός κι' ο ρόλος του στην κατάρτιση του ηθοποιού (σχεδίασμα μελέτης)· A. Λεσβιώτης, Η Μούσα [ποίημα]· Μ.Μ., Τα Βιβλία· Κωστής Αμπρακιώτης, Το Θέατρο: "Σουάνεβιτ" του Στρίντμπεργκ».

(τχ 3) «Σωτήρης Σκίπης, Στους νέους της "Αργώς" [ποίημα]· Τ. Άγρας, Ένα γράμμα· [Ακουαρέλλα του Δ. Γουλανδρή και ποίημα του Π. Νιρβάνα για την Κόρινθο]· Δημήτρης Γουλανδρής, Ο μπάρμπ-Αντρίκος ο Σκιαθίτης (διήγημα)· Γ. Παναγουλόπουλος, Χειμωνιάτικο [ποίημα]· Στ. Κ., Το σπάσιμο της μορφής [συνέχεια απ' το τχ 2]· Νίκος Παπασινός, Ο θάνατος του Σωκράτη [ποίημα]· Ντ. Δημόπουλος, Παιχνίδισμα [ποίημα]· Γκυ ντε Μωπασσάν, Χιονισμένη Νύχτα

Σελ. 30
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/31.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

ΕΙΚΟΝΑ

4. Σελίδα τίτλου του τχ 1 του αρ. *11

Σελ. 31
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/32.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

[ποίημα σε μτφρ. Άγγελου Μόσχου]· Σπύρος Καρπούζης, Χινοπωριάτικο πρωινό [ποίημα]· Θανάσης Καρδαλίνος, Νόστος (διήγημα)· Μηνάς Ματσάκης, Μελαγχολία [ποίημα]· Κωστής Αμπρακιώτης, Ο αφτοσχεδιασμός κι' ο ρόλος του στην κατάρτιση του ηθοποιού [συνέχεια απ' το τχ 2]· Κ. Αμπρακιώτης, Το θέατρο· Αλληλογραφία».

(τχ 4) «Μιλτιάδης Μαλακάσης, Οι τελευταίοι (φαντασμαγορικό ταξείδι)· Γιάννης A. Καραμήτσος, Οι μυγδαλιές (διήγημα)· Δημήτρης Γουλανδρής, Σε δυο αδελφούλες (Ελένη κι' Αθηνά) [ποίημα]· Φαίδρος Μπάρλας, Περαστική (στην Ελ. M.) [ποίημα]· Στ. Κ., Το σπάσιμο της μορφής (διήγημα) [συνέχεια και τέλος]· Νίκος Γ. Καθρέπτης, Φυγή [ποίημα]· Κώστας Αγαπητίδης, Το παλιό κρεββάτι (διήγημα)· Άλκης Μύρας. Θύμησες μέσα στην αχλύ [ποίημα]· Καίτη Σβορώνου, Φωνές της ψυχής [πεζό]· Β. Ουγκώ, Αύριο... [ποίημα σε μετάφραση Σπύρου Καρπούζη]· Μηνάς Ματσάκης, Νοσταλγία [ποίημα]· Ντίνος Ηλιόπουλος, το σύγχρονο κωμικό στοιχείο στο θέατρο· Τα Βιβλία· Νίκος Κ. Χάκκας, Ο κινηματογράφος· Κωστής Αμπρακιώτης, Το Θέατρο· Αλληλογραφία».

(τχ 8/9) «Στρατής Μυριβήλης, Οι βασιλοπούλες (Απ' "Το βιβλίο με τα κεντήματα")· Ν. Πετιμεζάς-Λαύρας, Στον ίσκιο του Χάρου (διήγημα)· Νίκος Προεστόπουλος, Κ. Π. Καβάφης [ποίημα]· Άγγελος Δόξας [= Νικόλαος Δρακουλίδης], Πέτρα και σίδερο [ποίημα]· Φώτος Γιοφύλλης [= Σπύρος Μουσούρης], Στον Αισχύλο [ποίημα]· Κ. Ν. Κωνσταντινίδης, Κωστής Παλαμάς· Παύλος Κριναίος [=Π. Μιχαηλίδης], Η Εποποιία του Γρέγου [ποίημα]· Κλαύδιος Μαρκίνας, Σε τάφο σ' είδα [ποίημα]· Henri de Régnier, Ίσκιος στο νερό [ποίημα σε μτφρ. Μ. Στασινόπουλου]· Γ. Κ. Σταμπολής, Στοχασμοί για το Θεό και τη Φύση· Αθηνά Ταρσούλη, Βράδυ στ' ακρογιάλι· Μίμης Κυριακίδης, Ωδή· Αναστάσιος Δρίβας, Συνομιλίες με τον εαυτό μας· Λίλα Καρακάλου - Καρανικόλα, Αγάπη [ποίημα]· Άλκης Τροπαιάτης, Ξαναδιαβάζοντας τη "Γαλήνη"· Στάθης Αναζηρόπουλος, Έλλεν Ντράυ απ' το

Σελ. 32
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/33.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

Μανχάτταν· Γιάννης Καράγιωργας, Λατρεία [ποίημα]· Δημ. Θ. Σπηλιωτόπουλος, Το παλαιόν πειραϊκόν εμπόριον· Ν. Ντάλιας, Γυρισμός [ποίημα]· Μηνάς Ματσάκης, Τριολέττο· Γ. Δασκαλάκης, Η ιστορική σημασία του Πειραιώς· Παν. Φ. Δεληγιάννης, Γιούγκερμαν! [ποίημα]· Άρης Βενέτης, Παρηγοριά [ποίημα]· Νίκος Χλόης, Στη σκιά του Κ. Μπωντλαίρ [ποίημα]· Λάμπρος Θαλάσσης, Θλίψη [ποίημα]· Επισκόπηση· Τα νέα βιβλία [παρουσίαση από τον Ν. Χάγερ Μπουφίδη]· Και μερικά παληά [από τον Πέτρο Σπανδωνίδη]· Αλληλογραφία».

Βιβλιογραφία: Θεοφάνους σ. 44.

ΙΑΔΠ (από το αρχείο του Αργύρη Κωστέα) τχ 8/9

ΣΓΕΡ τχ 2, 3, 4, 8/9

Σελ. 33
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/34.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

12. Η Γροθιά

ΑΘΗΝΑ 1942

Υπότιτλος: Όργανον της Κεντρικής Οικονομικής Επιτροπής της Ο.Κ.Ν.Ε.

Αθήνα

Το πρώτο τχ κυκλοφόρησε τον Ιανουάριο του 1942 και η έκδοση συνεχίστηκε μέχρι τον Αύγουστο του ίδιου χρόνου.

20 Γενάρη 1942 ―Χρόνος 1ος― Αριθμός 1

18 Μαρτίου      1942                          Αρ. φύλλου 2

[;] Ιούνη 1942 » » 3

5 Αυγούστου 1942 » » 4

Αριθμός αντιτύπων: άγνωστος

Τιμή: τχ 3 20 δρχ., τχ 4 15 δρχ.

Ο Ανταίος σημειώνει για την εφημερίδα: «Χαρακτηριστικό για την προσοχή που έδινε η ΟΚΝΕ στην οικονομική δουλειά είναι ότι η Κεντρική Οικονομική Επιτροπή έβγαζε ως το τέλος δικό της παράνομο έντυπο - τη "Γροθιά"». Τα άρθρα της ήταν πολιτικού περιεχομένου, με ιδιαίτερο βάρος στα οικονομικής φύσεως προβλήματα.

Κύρια άρθρα: (τχ 1) "Ο Στάλιν για την Ελλάδα", (τχ 3) "Η δική μας άνοιξη", (τχ 4) "Η Νέα γενιά και τα συσσίτια".

Βιβλιογραφία: Ανταίος AI σ. 143· Ανταίος AΙΙ σ. 316· Φλάισερ σ. 35.

Λανθάνει

Σελ. 34
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/35.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

13. Δελτίον

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ 1942

Υπότιτλος: [Έκδοσις των Κοινοτικών Σχολών Δαμαγχούρ]

Αλεξάνδρεια

Βιβλιογραφία: Μιχαηλίδης σ. 147.

Λανθάνει

Σελ. 35
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/36.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

*14. Δόξα

ΑΘΗΝΑ 1942-1945

Υπότιτλος: Εκδίδεται από την Πανελλήνιο Ένωσι Αγωνιζομένων Νέων (τχ 2-4)

Στα τχ 4, 7, 10, 12-17, 19-22 προστίθεται: Ελληνική Ηχώ

Στα τχ 8/1 και 24 προστίθεται: Μακεδονική Ηχώ

Στα τχ 11-40 και 47-49 προστίθεται το Σήμα της ΠΕΑΝ Έκδοσις Πανελληνίου Ενώσεως Αγωνιζομένων Νέων (τχ 6-12)

[Χωρίς υπότιτλο] (τχ 23-34)

Επίσημο Όργανο της Πανελληνίου Ενώσεως Αγωνιζομένων Νέων (Π.Ε.Α.Ν.) (τχ 35-88)

Στα τχ 61-88 προστίθεται και: Ημερησία Πρωινή Εφημερίς Όργανον Δημιουργίας Κοινής Γνώμης (τχ 91, 92, 94)

Μόττο: (τχ 10-61) Ο πόλεμος συνεχίζεται - Ένωση, αγώνας, πειθαρχία, αλληλεγγύη [υπέρτιτλος, με κεφαλαία]

Στο τχ 55 προστίθεται και: Σύνθημα όλων των Ελλήνων είναι: Μεγάλη Ελλάδα, Λαϊκή Κυριαρχία, Δικαιοσύνη!...

Στα τχ 58-61 προστίθεται και: Σύνθημα όλων μας είναι: Μεγάλη Ελλάδα, Δημοκρατική Πολιτεία, Σοσιαλιστικη Κοινωνία!...

(τχ 62-80) Σύνθημα όλων μας είναι: Μεγάλη Ελλάδα, Δημοκρατική Πολιτεία, Σοσιαλιστική Κοινωνία!... [μένει μόνο αυτό]

(τχ 81-94) [χωρίς μόττο]

Αθήναι (τχ 2-14, 20-24), Γραφεία-Τυπογραφεία Καρόρη 11 (τχ 46-94)

Ιδρυτής (τχ 35-88) Κώστας Περρίκος 1942-1943· (τχ 61-88) Διευθύνεται από Συντακτική Επιτροπή· (τχ 91-94) Ιδρυταί Κώστας Περρίκος, Αθαν. Σκούρας, Ιω. Κατεβάτης. Διευθυντής: Γεωργ. Αλεξιάδης.

To πρώτο τχ πρέπει να κυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 1942. Κυκλοφόρησαν 99 τχ από τον Απρίλιο του 1942 ως τον

Σελ. 36
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/37.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

ΕΙΚΟΝΑ

5. Πρώτη σελίδα του τχ 4 του αρ. *14

Σελ. 37
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/38.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

Ιανουάριο (ή Φεβρουάριο) του 1945. Απ' αυτά επισημάνθηκαν:

 

[Έτος A'] Αριθ. φύλλου 2

Απρίλιος

1942

" " " " 4

Μάιος

1942

Έτος A' " " 6

Ιούλιος

1942

" " " " 7

Ιούλιος

1942

" " " " 8/1

Αύγουστος

1942

" " " " 10

Σεπτέμβριος

1942

" " " " 11

Οκτώβριος

1942

" " " " 12

Νοέμβριος

1942

" " " " 13

Δεκέμβριος

1942

" " " " 14

16 Δεκεμβρίου

1942

" " " " 15

12 Ιανουαρίου

1943

" " " " 16

10 Μαρτίου

1943

Έτος Β' " " 17

25 Μαρτίου

1943

" " " " 19

18 Απριλίου

1943

" " " " 20

6 Μαΐου

1943

" " " " 21

21 Μαΐου

1943

" " " " 22

10 Ιουνίου

1943

" " " " 23

5 Ιουλίου

1943

" " " " 24

20 Ιουλίου

1943

" " " " 26

Σεπτέμβριος

1943

" " " " 27

1 Οκτωβρίου

1943

" " " " 28

28 Οκτωβρίου

1943

" " " " 29

20 Νοεμβρίου

1943

" " " " 30

5 Δεκεμβρίου

1943

" " " " 31

15 Ιανουαρίου

1944

" " " " 32

4 Φεβρουαρίου

1944

" " " " 33

20 Φεβρουαρίου

1944

" " " " 34

29 Φεβρουαρίου

1944

Έτος Γ' " " 35-36

14 Μαρτίου

1944

" " " " 37

28 Απριλίου

1944

" " " " 38

13 Μαΐου

1944

" " " " 39

27 Μαΐου

1944

Σελ. 38
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/39.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

Έτος Γ' Αριθ. φύλλου 40

30 Ιουνίου

1944

» » » » 42

25 Ιουλίου

1944

» » » » 43

10 Αυγούστου

1944

» » » » 44

1 Σεπτεμβρίου

1944

» » » » 45

15 Σεπτεμβρίου

1944

» » » » 46

20 Σεπτεμβρίου

1944

» » » » 47

10 Οκτωβρίου

1944

» » » » 48

12 Οκτωβρίου

1944

»» » » 49

15 Οκτωβρίου

1944

» » » » 51

18 Οκτωβρίου

1944

» » » » 54

21 Οκτωβρίου

1944

» » » » 55

22 Οκτωβρίου

1944

» » » » 56

24 'Οκτωβρίου

1944

» » » » 58

26 Οκτωβρίου

1944

» » » » 59

27 Οκτωβρίου

1944

» » » » 60

28 Οκτωβρίου

1944

» » » » 61

31 Οκτωβρίου

1944

» » » » 62

1 Νοεμβρίου

1944

» » » » 63

2 Νοεμβρίου

1944

» » » » 64

3 Νοεμβρίου

1944

» » » » 65

4 Νοεμβρίου

1944

» » » » 66

5 Νοεμβρίου

1944

» » » » 67

7 Νοεμβρίου

1944

» » » » 68

8 Νοεμβρίου

1944

» » » » 69

9 Νοεμβρίου

1944

» » » » 70

10 Νοεμβρίου

1944

» » » » 71

11 Νοεμβρίου

1944

» » » » 72

12 Νοεμβρίου

1944

» » » » 73

14 Νοεμβρίου

1944

» » » » 74

15 Νοεμβρίου

1944

» » » » 75

16 Νοεμβρίου

1944

» » » » 76

17 Νοεμβρίου

1944

» » » » 77

18 Νοεμβρίου

1944

» » » » 78

19 Νοεμβρίου

1944

 

Σελ. 39
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/40.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

Έτος Γ' Αριθ. φύλλου 79

21 Νοεμβρίου

1944

" " " " 80

22 Νοεμβρίου

1944

" " " " 81

23 Νοεμβρίου

1944

" " " " 82

24 Νοεμβρίου

1944

" " " " 83

25 Νοεμβρίου

1944

" " " " 84

26 Νοεμβρίου

1944

" " " " 85

28 Νοεμβρίου

1944

" " " " 86

29 Νοεμβρίου

1944

" " " " 87

30 Νοεμβρίου

1944

" " " " 88

1 Δεκεμβρίου

1944

" " " " 91

18 Δεκεμβρίου

1944

" " " " 92

19 Ιανουαρίου

1945

" " " " 94

21 Ιανουαρίου

1945

Η έκδοση γίνεται καθημερινή τον Οκτώβριο και Νοέμβριο του 1944. Βγαίνει δυο φορές τον Δεκέμβριο του 1944 κι άλλες δυο τον Ιανουάριο του 1945. Τερματίστηκε με το τχ 99.

Αριθμός αντιτύπων: άγνωστος

Τιμή: τχ 19-20 200 δρχ., τχ 49 200 εκατ. δρχ., τχ 51 500 εκ. δρχ., τχ 55 1.000.000.000 δρχ., τχ 58-59 2.000.000.000 δρχ., τχ 61 8.000.000.000 δρχ., τχ 66-68 10.000.000.000 δρχ., τχ 70-71 50.000.000.000 δρχ., τχ 72 100.000.000.000 δρχ., τχ 73-88 4 δρχ., τχ 91-94 20 δρχ.

Σχήμα: τχ 2-34 25x17 εκ. 4-8 σ., δίστηλο, με αρίθ.

τχ 35-46 31x22 εκ. 2-4 σ., τρίστηλο, με αρίθ.

τχ 47-94 από 47x30 εκ. έως 50x35 εκ., 2 σ., πεντάστηλο, χ.αρίθ.

Η Δόξα είναι ένα από τα μακροβιότερα νεολαιίστικα έντυπα. Με μια σχεδόν πλήρη σειρά 99 τχ μας δίνει την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε τις απόψεις της ΠΕΑΝ από την άνοιξη του 1942 μέχρι τις αρχές του 1945. Όργανο της ΠΕΑΝ, υπηρετεί τους σκοπούς της. Οι σκοποί αυτοί αναφέρονται σε μία "Έκθεσι περί της δράσεως της Οργανώσεως Εθνικής Αντιστάσεως ΠΕΑΝ", που γράφεται στις 24 Φεβρουαρίου 1949, και τώρα βρίσκεται στη Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού. Στις

Σελ. 40
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/41.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

σελ. 2-3 αυτής της εκθέσεως αναφέρεται: «Οι πολιτικοί παιδαγωγικοί σκοποί της Οργανώσεως περιλαμβανόμενοι εν συνόψει εις το κατά Σεπτέμβριον του 1942 εκδοθέν τεύχος υπό τον τίτλον "Τι πιστεύουμε", γραφέν υπό του αειμνήστου Αθ. Σκούρα εν συνεργασία μετά του Γ. Αλεξιάδου, απέβλεπον εις την διάδοσιν παρά τη ελληνική νεότητι των αρχών της υγιούς Δημοκρατίας άνευ αναφοράς εις συγκεκριμένα πρόσωπα ή κόμματα, και εις την επικράτησιν ενός νέου ιδεώδους πολιτικού και μορφωτικού, συνθέτοντος εν εαυτώ τας πατροπαραδότους ηθικάς αξίας προς τας απαιτήσεις των καιρών». Στην ίδια έκθεση σημειώνονται για τη Δόξα (σ. 8): «Η επίδρασις των εντύπων της οργανώσεως διά την αναπτέρωσιν του εθνικού φρονήματος και την διαφώτισιν της κοινής γνώμης υπήρξεν εξαιρετική. Άρθρα της "Δόξης" εξεφωνήθησαν επανειλημμένως από του Ραδιοφωνικού Σταθμού του Λονδίνου και του Καΐρου». Η ιδεολογία της οργάνωσης υπηρετείται στην εφημερίδα με άρθρα ιδεολογικού περιεχομένου, όπως είναι το άρθρο "του συναγωνιστή Ι 753" (τχ 2 σ. 1), όπου γίνεται σκληρή κριτική στους αρχηγούς του Έθνους: «Απευθυνόμαστε σε σας Κύριοι, Που μέχρι τώρα κολακεύατε τον εαυτό σας, πιστεύοντας ότι είσαστε οι πνευματικοί αρχηγοί του Έθνους. Απευθυνόμαστε σε σας, που μέχρι τώρα καθισμένοι στις αναπαυτικές πολυθρόνες του γραφείου σας είχατε τη φαεινή ιδέα να δίνετε τις κατευθυντήριες γραμμές που πρέπει δήθεν να ακολουθήση το Ελληνικό Έθνος. Απευθυνόμαστε σε σας προ παντός, γιατί τώρα που ξέσπασε η μπόρα στα κεφάλια του φτωχού μας λαού, είσαστε από εκείνους που περνάνε ανώδυνα τις τραγικώτερες στιγμές που διέρχεται ο τόπος μας. [...] Σας υποσχόμαστε, εμείς η Ελληνική νεολαία, πως η αμοιβή της δικής σας κακοήθειας θα πληρωθή ακριβά, και ακριβώτερα μάλιστα από ότι νομίζετε, γιατί εκείνοι που θα δουλεύουν και θα διατάσσουν από δω και πέρα στη μελλοντική ελεύθερη Ελλάδα, θάμαστε εμείς, η Ελληνική Νεολαία». Πολύ εντονότερο είναι το ύφος στα άρθρα εναντίον του ΚΚΕ, του

Σελ. 41
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/42.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

EAM και του ΕΛΑΣ, που επανέρχονται πολύ συχνά. Ενδεικτικά στο τχ 12 αναφέρεται: «Το μίσος μας για τους επιδρομείς είναι χρέος αυτονόητο. Ένα ανώτερο όμως χρέος προς την πατρίδα, μας καλεί να γεμίσουμε την ψυχή μας με ένα άλλο μίσος απείρως σφοδρότερο, το μίσος προς τους Έλληνες εκείνους που στις μαύρες αυτές ημέρες πουλούν αναίσχυντα την Ελλάδα στον εχθρό». Για τον ΕΛΑΣ στο τχ 34: «Είναι καιρός πια που ο περίφημος "Ελληνικός" Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός τάχθηκε στην υπηρεσία των εχθρών της Ελλάδας».

Το πώς αντιμετωπίζεται η εφημερίδα από την αριστερά γίνεται φανερό στο παρακάτω απόσπασμα από το άρθρο «Ελληνική Πλουτοκρατία και ιδεολογικός αγώνας - Ο "Παράνομος" τύπος της», στην Κομμουνιστική Επιθεώρηση, τχ 25 Απρίλης 1944, σ. 591-595, (σ. 592 σημειώνεται): «Η "Δόξα" σαν όργανο των χορτάτων δείχνει όλη την αναλγησία της ελληνικής πλουτοκρατίας μπρος στο δράμα της πείνας του ελληνικού λαού. Όλο τον τομαρισμό των μαυραγοριτών του πατριωτισμού που βαδίζουν και με τους Γερμανούς ακόμα φτάνει να μη χειραφετηθεί ο ελληνικός λαός και μάθει να διεκδικεί».

Στη διάρκεια της κατοχής υπάρχουν πολλά άρθρα με αγωνιστικό πνεύμα, όπως στο τχ 7: "... Διακηρύσσουμε πως ο δρόμος που όλοι μας, ενωμένοι, πρέπει ν' ακολουθήσουμε είνε εκείνος που φέρνη στη λευτεριά ή στο χαμό". Πράγματι, ο ιδρυτής της εφημερίδας, Κωνσταντίνος Περρίκος, και οι συντάκτες της Α. Σκούρας και Δ. Λόης, εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς, στις αρχές του 1943.

Τα περισσότερα άρθρα εναντίον του εχθρού έχουν στόχο τους Βουλγάρους. Για την Μεγάλη Ιδέα σημειώνεται (τχ 49 σ. 2): "η Μ. Ιδέα δεν πέθανε. Δεν πεθαίνουν οι ιδέες. Ωρίζετο κι εξακολουθεί να ορίζεται: απελευθέρωση της Ελλάδος και όλων των ελληνικών χωρών που στενάζουν κάτω από ξενικό ζυγό". Τέλος, "κινδυνεύουν οι αστοί", που είναι τα

Σελ. 42
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/43.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

ΕΙΚΟΝΑ

6. Πρώτη σελίδα του τχ 16 του αρ. *14 (για τον θάνατο του Κ. Περρίκου)

Σελ. 43
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/44.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

στηρίγματα του έθνους (τχ 49 σ. 2): "Ο αστικός κόσμος της χώρας κινδυνεύει. Αι παραγωγικαί τάξεις, είναι δε παραγωγικαί τάξεις οι έμποροι και οι βιομήχανοι, απειλούνται υπό εξοντώσεως. Η Πατρίς η Θρησκεία, η Οικογένεια, ό,τι υψηλόν, ωραίον και ευγενές εκληροδότησαν εις την ανθρωπότητα οι αιώνες και φυλάσσουν αυτοί ανιδιοτελώς εις τας αποθήκας των υπάρχει φόβος να συμπαρασυρθή εις την εξαφάνισιν μετ' αυτών".

Στο πρώτο τχ που εκδίδεται μετά τα Δεκεμβριανά αιτιολογείται η διακοπή της έκδοσης τις μέρες των ταραχών ως εξής (τχ 91 σ. 1): Στη στήλη "Η σκοπιά μας", με τίτλο "Η επανέκδοσίς μας": «Η "Δόξα", όπως και αι πλείσται εκ των άλλων συναδέλφων της, δεν εξεδόθη από της εκρήξεως της στάσεως. Ο λόγος είναι ευνόητος. Η "Δόξα" δεν είναι ούτε απλούν δελτίον ειδήσεων, ούτε επιχείρησις χρηματοθηρική. Αποτελεί όργανον δημιουργίας κοινής γνώμης και σποράς ιδεών. Συναφής προς την αποστολήν της αυτήν είναι η άσκησις κριτικής γεγονότων και προσώπων. Κριτική όμως κατά την διάρκειαν του κινήματος ηδύνατο δικαίως να ερμηνευθή ως διάσπασις του αγώνος. Επροτίμησε λοιπόν η "Δόξα" ν' αναβάλει την έκδοσίν της δι' ευθετωτέρους καιρούς». Εξάλλου, μερικά τχ αργότερα, με το τχ 99, τερματίζεται η έκδοση της εφημερίδας.

Περιεχόμενα και συνεργάτες:

Τα κύρια άρθρα αναφέρονται κυρίως στον αγώνα που πρέπει να διεξαχθεί για την απελευθέρωση. Συχνά, θέτουν ζητήματα ιδεολογικής φύσεως· αναλύουν τι είδους αγώνα εννοούν και τι κοινωνία οραματίζονται, όπως στο τχ 43 σ. 1 : "Κ.Κ. Αστοί, ζητείτε πάντοτε τας αποδείξεις σας".

Επίσης καθορίζεται ποιοι θεωρούνται σύμμαχοι και ποιοι εχθροί. Έτσι πολλά κύρια άρθρα καταφέρονται εναντίον του ΚΚΕ, του EAM και του ΕΛΑΣ. Αναφέρω ενδεικτικά: τχ 29 σ. 3 «Ο Ε.Λ.A.Σ.»· τχ 29 σ. 4 «Κρίσεις πάνω σ' ένα έντυπο. Λαοκρατία και Σοσιαλισμός. Εκδόσεις "Ριζοσπάστη" -

Σελ. 44
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/45.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

ΕΙΚΟΝΑ

7. Πρώτη σελίδα του τχ. 27 του αρ. *14

Σελ. 45
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/20/gif/46.gif&w=600&h=91510. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

Αθήνα 1943»· τχ 30 σ. 1 "Μπροστά στο φάσμα της πείνας. Οι τέσσεροι εχθροί του ψωμιού του ελληνικού λαού"· τχ 34 σ. 1 "Για τη λευτεριά και τη λαοκρατια"· τχ 35 σ. 1 "Τον δάχτυλον επί τον τύπον των ήλων"· τχ 40 σ. 1 "Ζήτω η αιωνία Ελλάς"· τχ 46 σ. 1 "Ζητούμε σαφείς εξηγήσεις"· τχ 47 σ. 1 "Ανοικτό γράμμα προς το K.K.E.". Αυτά τα άρθρα συνεχίζονται και μετά την απελευθέρωση: τχ 80 "Σοσιαλισμός και ΚΚΕ", τχ 82 "Αδελφοκτόνοι", τχ 84 "Μοιραίαι συνέπειαι μοιραίων ασυνεπειών", τχ 92 "Προς μίαν νέαν ζωήν".

Χειρότερος εξωτερικός εχθρός αξιολογούνται οι Βούλγαροι, πράγμα που γίνεται σαφές στα έντονα αντιβουλγαρικά άρθρα: τχ 24 σ. 1 "Οι Βούλγαροι θα πληρώσουν ακριβά"· τχ 24 σ. 2 "Ενώ οι Βούλγαροι κατεβαίνουν"· τχ 26 σ. 1 "Αντιμέτωποι στο Βουλγαρικό κτήνος". Αυτό συνδέεται και με το ιδιαίτερο ενδιαφέρον που εκδηλώνεται για τη Μακεδονία μετά την απελευθέρωση, σε άρθρα όπως στο τχ 81 "Όλων τα μάτια προς τον Βορράν". Πολλά άρθρα φέρουν συνθηματικές υπογραφές, όπως: τχ 2 σ. 1 "Απευθυνόμαστε προς σας Κύριοι (ανοιχτή επιστολή)" Ι 753· τχ 2 σ. 2 "Κουβέντα μ' ένα Αυστριακό (συνέντευξη)" E 2109/Ι 103· τχ 4 σ. 3 "Ένα γράμμα από την Αυστρία" Ε 2123/Ι 753· τχ 4 σ. 3 "Ιταλία του 1942" Ι 110· τχ 4 σ. 3 "Μια τελετή στο Λονδίνο" και τχ 6, σ. 3 "Αγρυπνείτε" E 2124/I 953" τχ 6 σ. 3 "Ο δρόμος μας (ποίημα)" E 2109/Ι 103· τχ 7 σ. 2 "Βροντοφωνούμε το δίκιο μας" και τχ 8 σ. 4 "Στον Παύλο Μελά" Ε 2109/Ι 103· τχ 8 σ., 1 "Μακεδονία-Θράκη" Ε 2000· τχ 11 σ. 8 "Νίκος Παπαλεονάρδος" (Στη στήλη "Φυσιογνωμίες της εποχής") Ε 2203/N 201· τχ 11 σ. 2 "Ελάτε μαζί μας αδέρφια" Ε 2109/Ι 103· τχ 12 σ. 3 "Η Φωνή της Ελληνίδας" και τχ 12 "Και η γυναίκα πολεμά" και τχ 14 "Πώς πολεμά η γυναίκα. Η συμβολή της στον αγώνα" [σε μόνιμη στήλη για τη γυναίκα] Ε· τχ 14 σ. 7 "Μάχη χήρα Ναυάρχου Καζάκου" (Στήλη "Φυσιογνωμίες της εποχής") Ε 384.

Σελ. 46
Φόρμα αναζήτησης
Αναζήτηση λέξεων και φράσεων εντός του βιβλίου: Ελληνικός νεανικός τύπος (1941-1945)
Αποτελέσματα αναζήτησης
    Ψηφιοποιημένα βιβλία
    Σελίδα: 27
    10. Βαρών, Τύπος (1941-1945)

    1942