Συγγραφέας:Κορασίδου, Μαρία
 
Τίτλος:Οι άθλιοι των Αθηνών και οι θεραπευτές τους
 
Υπότιτλος:Φτώχεια και φιλανθρωπία στην ελληνική πρωτεύουσα το 19ο αιώνα
 
Τίτλος σειράς:Ιστορικό Αρχείο Ελληνικής Νεολαίας
 
Αριθμός σειράς:29
 
Τόπος έκδοσης:Αθήνα
 
Εκδότης:Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς
 
Έτος έκδοσης:1995
 
Σελίδες:263
 
Αριθμός τόμων:1 τόμος
 
Γλώσσα:Ελληνικά
 
Θέμα:Κοινωνική ενσωμάτωση
 
Νοοτροπίες και συμπεριφορές
 
Τοπική κάλυψη:Ελλάδ, Αθήνα
 
Χρονική κάλυψη:19ος αι.
 
Περίληψη:Αντικείμενο της εργασίας αυτής είναι η εξέταση των διαφόρων προσπαθειών μιας κατηγορίας μορφωμένων ανθρώπων, προερχόμενων από τα μεσαία στρώματα της Αθήνας, που σκοπό είχαν τη διαχείριση της ζωής του φτωχού πληθυσμού της πρωτεύουσας τον 19ο αιώνα. Η φιλανθρωπική δραστηριότητα, που αναπτύσσεται στην Αθήνα, κυρίως κατά τη διάρκεια του δεύτερου μισού του 19ου αιώνα, που οργανώνεται, μέσω συλλόγων και, εταιρειών και που ιδρύει, νέους θεσμούς περίθαλψης για τα φτωχά παιδιά και τις γυναίκες, αποτελεί προνομιακό πεδίο για τη μελέτη της πρακτικής εφαρμογής αυτών των προσπαθειών. Οι απόπειρες αυτές γνωρίζουν μια διαδικασία εξέλιξης, της οποίας τα αρχικά στάδια ανάγονται, στα πρώτα μετεπαναστατικά χρόνια του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους. Την εξέλιξη αυτή παρακολουθεί το βιβλίο, προσπαθώντας να απαντήσει σε ερωτήματα όπως: Ποιοι ήταν αυτοί οι ζητιάνοι και φτωχοί; Ποια ήταν η καταγωγή τους; Πώς ξαφνικά εισέβαλαν στο αθηναϊκό τοπίο; Ποιος ήταν ο τρόπος ζωής τους; Τι έλεγαν οι ίδιοι για τη ζωή τους και πως τους έβλεπαν οι άλλοι;
 
Άδεια χρήσης:Αυτό το ψηφιοποιημένο βιβλίο του ΙΑΕΝ σε όλες του τις μορφές (PDF, GIF, HTML) χορηγείται με άδεια Creative Commons Attribution - NonCommercial (Αναφορά προέλευσης - Μη εμπορική χρήση) Greece 3.0
 
Το Βιβλίο σε PDF:Κατέβασμα αρχείου 6.34 Mb
 
Εμφανείς σελίδες: 243-262 από: 266
-20
Τρέχουσα Σελίδα:
+20
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/243.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Σιγανού Αθηνά, "Πώς μορφώνομεν τους υπηρέτας μας", Εφημερίς των Κυρίων 11, αρ. 495 (1897).

Σιμόπουλος Κυριάκος, Ιδεολογία και αξιοπιστία του Μακρυγιάννη, Αθήνα 1986.

Σκαλτσά Ματούλα, Κοινωνική ζωή και δημόσιοι χώροι κοινωνικών συναθροίσεων στην Αθήναι του 19ου αιώνα, Θεσσαλονίκη 1983.

Σκαλτσά Ματούλα, "Για μια κοινωνική χαρτογράφηση της Αθήνας του 19ου αιώνα", Πρακτικά του Διεθνούς Συμποσίου Ιστορίας: Νεοελληνική πόλη. Οθωμανικές κληρονομιές και ελληνικό κράτος, Αθήνα 1985.

Σκλαβενίτη Κωστούλα, "Τα γυναικεία έντυπα 1908-1918", Διαβάζω, τχ. 198 (1988), αφιέρωμα Το ελληνικό φεμινιστικό έντυπο.

Σκοπετέα Έλλη, Το "πρότυπο βασίλειο" και η Μεγάλη Ιδέα. Όψεις του εθνικού προβλήματος στην Ελλάδα (1830-1880), Αθήνα 1988.

Σούτζος Α., "Περί τεχνικής εκπαιδεύσεως", Πανδώρα 16, τχ. 376 (18651866).

Σούτσος Κωνσταντίνος, "Στατιστική της Ελλάδος, Κίνησις του πληθυσμού του 1860", Πανδώρα 12, τχ. 286 (1862).

Σοφιανός Κώστας, Το νομικό καθεστώς της παιδικής ηλικίας και της νεότητας 1833-1900, Αθήνα 1988.

Σπαθάκης Αριστείδης, Λόγος εισαγωγικός εις την παιδαγωγικήν εκφωνηθείς εν τω Αρσακείω Παρθεναγωγείω, Αθήνα 1871.

Στασινόπουλος Ε., Η Αθήνα του περασμένου αιώνα (1830-1900), Αθήνα 1963.

Σταυρόπουλος Αριστοτέλης, "Στοιχεία και προβληματισμοί για την νοσολογία της νεότητας του 19ου αιώνα μέσα από δύο επιστημονικές προσεγγίσεις της εποχής", Πρακτικά του Διεθνούς Συμποσίου: Ιστορικότητα της παιδικής ηλικίας και της νεότητας, τ. Α', Αθήνα. 1986.

"Σύλλογος Κυριών υπέρ της γυναικείας παιδεύσεως", Οικονομική Επιθεώρησις 75 (Μάιος 1879).

Τήνιος Γεώργιος Αλβέρτος, Έκθεσις περί της δαμαλίδος, και της εν τη Ελλάδι προόδου αυτής, από το έτος 1805 της εισαγωγής της, μέχρι του έτους 1840, Αθήνα χ.χ.

Τσιριμώκου Λίζυ, "Γραμματολογία της πόλης. Λογοτεχνία της πόλης-πόλεις της λογοτεχνίας", Πρακτικά του Διεθνούς Συμποσίου Ιστορίας:

Σελ. 243
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/244.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Νεοελληνική πόλη. Οθωμανικές κληρονομιές και ελληνικά κράτος, τ. Α', Αθήνα 1985.

Τσοκόπουλος Βασίλης, Πειραιάς, 1835-1870. Εισαγωγή στην ιστορία του Ελληνικού Μάντσεστερ, Αθήνα 1984.

Τσουκαλάς Κωνσταντίνος, Εξάρτηση και αναπαραγωγή. Ο κοινωνικός ρόλος των εκπαιδευτικών μηχανισμών στην Ελλάδα (1830-1922), Αθήνα 1977.

Τσουκαλάς Κωνσταντίνος, «Η ανορθωτική προσπάθεια του Χαρίλαου Τρικούπη, 1882-1895», Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τ. 14, Αθήνα 1977.

Τσουκαλάς Κωνσταντίνος, «Πολιτική των κυβερνήσεων και προβλήματα από το 1881 ως το 1895», Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τ. 14, Αθήνα 1977.

«Υγιεινή. Υγιεινή των νεογνών», Ημερολόγιον της Εφημερίδος των Κυριών του 1891, Αθήνα 1890.

«Υγιεινά παραγγέλματα. Υγιεινή των παίδων», Ημερολόγιον Οικογενειακόν του 1900, Αθήνα 1899.

«Ο υπέρ της γυναικείας παιδεύσεως Σύλλογος Κυριών», Ημερολόγιον Οικογενειακόν του 1900, Αθήνα 1899.

«Υπηρετική βιομηχανία», Οικονομική Επιθεώρησις 37 (Μάρτιος 1876).

Φλογαΐτης Θεόδωρος, «Η γυνή εν τη οικογένεια», Ημερολόγιον Οικογενειακόν του 1900, Αθήνα 1899.

Φουρναράκη Ελένη, Εκπαίδευση και αγωγή των κοριτσιών. Ελληνικοί προβληματισμοί (1830-1910). Ένα ανθολόγιο, Αθήνα 1987.

Φυσιογνωμίαι τινές Αρσακειάδων επ' ευκαιρία της Εκατονταετηρίδας της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας (1836-1936), Αθήνα 1936.

Γενική Βιβλιογραφία

Ariès Philippe, L'enfant et la vie familiale sous l'ancien régime, Παρίσι 1973.

Badinter Elisabeth, L'amour en plus. Histoire de l'amour maternel (XVIIe-XXe siècle), Παρίσι 1980.

Barbier Jean-Marie, «Scolarisation féminine et éducation à l'économie quotidienne (XVIIe-XIXe siècle)», Pénélope (pour l'histoire des femmes) 2

Σελ. 244
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/245.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

(άνοιξη 1980), αφιέρωμα Éducation des filles, enseignement des femmes (XVIIIe, XXe siècles).

Blunden Katherine, Le travail et la vertu. Femmes au foyer: une mystification de la Révolution industrielle, Παρίσι 1982.

Bolléme Geneviève, Le peuple par écrit, Παρίσι 1986.

Capitan Colette, Société libérale et idéologie dominante, Σημειώσεις του Ινστιτούτου Πολιτικών Επιστημών της Γκρενόμπλ, 1980-1981.

Chevalier Louis, Classes laborieuses et classes dangereuses à Paris pendant la première moitié du XIXe siècle, Παρίσι 1984.

Delatte Janine - Thonon Marie, «Les débuts de la rééducation sociale (16501850)», Pénélope (pour l'histoire des femmes) 2 (άνοιξη 1980).

Donzelot Jacques, La police des familles, Παρίσι. 1977.

Ducrocq Françoise, «Les associations philanthropiques en Grande-Bretagne au XIXe siècle: un facteur d'émancipation pour les femmes de la bourgeoisie?», Pénélope (pour l'histoire des femmes) 11 (1984), αφιέρωμα Femmes et Associations.

Duprat Catherine, «Punir et guérir. En 1819, la prison des philanthropes» στο L'impossible prison (Recherches sur le système pénitentiaire au XIXe siècle réunies par Michelle Perrot), Παρίσι 1980.

Elias Norbert, La civilisation des moeurs, Παρίσι 1982.

Farge Ariette, Vivre dans la rue à Paris au XVIIIe siècle, Παρίσι 1979.

Farge Ariette, La vie fragile. Violence, pouvoirs et solidarités à Paris au XVIIIe siècle, Παρίσι 1986.

Farge Ariette, «0 ζητιάνος, ένας περιθωριακός; (Οι αντιστάσεις στους ραβδούχους του Νοσοκομείου στο Παρίσι του 18ου αιώνα», Οι περιθωριακοί και οι αποκλεισμένοι στην ιστορία», συλλογικό έργο υπό τη διεύθυνση του Bernard Vincent, μτφρ. Μιχάλης Καραχάλιος - Καίτη Λεύκα, Αθήνα 1988.

Farge Ariette - Klapisch-Zuber Christiane, «Εισαγωγή» στο συλλογικό έργο Madame ou Mademoiselle? Itinéraires de la solitude féminine (XVIIIe-XXe siècle), Παρίσι 1984.

Fay-Sallois Fanny, Les nourrices à Paris au XIXe siècle, Παρίσι 1980.

Fayet-Scribe Sylvie, Associations féminines et catholicisme. De la charité à l'action sociale (XIXe-XXe siècle), Παρίσι 1990.

Σελ. 245
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/246.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Φουκώ Μισέλ, Η ιστορία, της τρέλας, μτφρ. Φραγκίσκη Αμπατζοπούλου, Αθήνα χ.χ.

Φουκώ Μισέλ, Επιτήρηση και τιμωρία. Η γέννηση της φυλακής, μτφρ. Καίτη Χατζηδήμου - Ιουλιέττα Ράλλη, Αθήνα 1989.

Gelis J. - Läget M. - Morel M.-F., Entrer dans la vie. Naissance et enfance dans la France traditionnelle, Παρίσι 1978.

Geremek Bronislaw, Truands et misérables dans l'Europe moderne (13501600), Παρίσι 1980.

Goubert Jean-Pierre, «L'art de guérir. Médecine savante et médecine populaire dans la France de 1790», Annales E.S.C. 5 (1977).

Jones Gareth Stedman, «Le Londres des réprouvés: de la "démoralisation" à la "dégénérescence"», L'haleine des faubourgs (Ville, habitat et santé au XIXe siècle), Παρίσι 1978.

Joseph Isaac - Fritsch Philippe, Disciplines à domicile. L'édification de la famille, Παρίσι 1977. Knibiehler Yvonne, Nous les assistantes sociales. Naissance d'une profession.

Trente ans de souvenirs d'Assistantes sociales françaises (1930-1960), Παρίσι 1980.

Knibiehler Yvonne, «Vocation sans voile, les métiers sociaux» στο A. Farge -Ch. Klapisch-Zuber (συγκεντρωμένα από), Madame ou Mademoiselle? Itinéraires de la solitude féminine (XVIIIe-XXe siècle), Παρίσι 1984.

Knibiehler Yvonne - Fouquet Catherine, Histoire des mères. Du Moyen Age à nos jours, Παρίσι 1982.

Knibiehler Yvonne - Fouquet Catherine, La femme et les médecins, Παρίσι, 1983.

Le Goff Jacques, «Οι περιθωριακοί στη μεσαιωνική Δύση.», Οι περιθωριακοί και οι αποκλεισμένοι στην ιστορία, συλλογικό έργο υπό τη διεύθυνση του Bernard Vincent, Αθήνα 1988.

Martin-Fugier Anne, «La fin des nourrices», Le mouvement social 105 (1978), αφιέρωμα Travaux de femmes dans la France du XIXe siècle.

Martin-Fugier Anne, La place des bonnes (La domesticité féminine à Paris en 1900), Παρίσι 1979.

Martin-Fugier Anne, La bourgeoise. (Femme au temps de Paul Bourget), Παρίσι. 1983.

Σελ. 246
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/247.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Martin-Fugier Anne, «La maîtresse de maison», Misérable et glorieuse la femme du XIXe siècle, Παρίσι 1984.

Meyer Philippe, L'enfant et la raison d'état, Παρίσι 1977.

Morel Marie-France, «Ville et campagne dans le discours médical sur la petite enfance au XVIIIe siècle», Annales RS.C. 5 (1977).

Morel Marie-France, «Théories et pratiques de l'allaitement en France au XVIIIe siècle», Annales de démographie historique, 1976.

Perrot Michelle, «Sur la ségrégation de l'enfance au XIXe siècle», La psychiatrie de l'enfant l (1982).

Perrot Michelle, «Les femmes, le pouvoir, l'histoire», Une histoire des femmes est-elle possible?, Παρίσι 1984. *

Perrot Michelle, Le travail des femmes en Europe, (XIXe-XXe siècle), μτφρ. Δήμητρα Σαμίου, Ερμούπολη Σύρου 1988.

Perrot Michelle, (συγκεντρωμένα από) L'impossible prison (Recherches sur le système pénitentiaire au XIXe siècle, Παρίσι 1980.

Peter Jean-Pierre, «Les médecins et les femmes», Misérable et glorieuse la femme du XIXe siècle, Παρίσι 1984.

Rancière Daniele, «La philanthropie au féminin», Pénélope pour l'histoire des femmes 11 (1984), αφιέρωμα Femmes et associations.

Rebérioux Madeleine, «L'ouvrière», Misérable et glorieuse la femme au XIXe siècle, Παρίσι 1984.

Sennett Richard, La famille contre la ville. Les classes moyennes de Chicago a l'ère industrielle (1872-1890), Παρίσι 1980.

Shorter Edward, Naissance de la famille moderne, Παρίσι 1977.

Turin Yvonne, «Enfants trouvés, colonisation et utopie. Étude d'un comportement social au XIXe siècle», Revue Historique 244 (1970).

Vigarello Georges, Le propre et le sale. L'hygiène du corps depuis le Moyen Age, Παρίσι. 1985.

Vincent Bernard, «Εισαγωγή» στο Οι περιθωριακοί και οι αποκλεισμένοι στην ιστορία, συλλογικό έργο υπό τη διεύθυνσή του, Αθήνα 1988.

Σελ. 247
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/248.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Στο ευρετήριο τα ονόματα νομικών προσώπων καταχωρίζονται, με την επωνυμία που απαντούν στο κείμενο και που δεν είναι πάντα η επίσημη τους. 

Σελ. 248
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/249.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΚΥΡΙΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ

Αβέρωφ Γ. 82 Αμπού Ε. 27, 38, 39, 110

Αγέλαστος Στ. 135 Ανακτοβούλιο 43

Άγιος Φίλιππος 67 Ανακτορικά 56, 57, 58

Αδελφάτο 113, 116, 118, 119, 120, Ανακτορικό Ταμείο 56, 57, 58

121,122,126,127,128,129,130 Άνδρος 161,197

Αδριανούπολη 132             Ανδρούτσος Γ. 40

Αθήνα, Αθηναίοι 9,11,12,23, 24, 25,             Άννινος Μπ. 153

27, 29,31,32,34,38,39,60, 62,             Αντωνιάδου Αγ. 219

65,66,67,68, 70, 71, 72, 74, 75,             Αντωνοπούλου Ελ. 186

76, 77, 78, 79,80,82,90, 91, 92,             Αποστόλης A.N. 40

94,101,105,110,114,118,119,             Αποστολόπουλος Ι. 120

121,127,131,149,159,170,173,             Αράχωβα, 123

177,179,185,194,195,197,211,             Άργος 20,161

217,222,223,224· βλ. και Δήμος             Άρδην 79

Αθήνας             Αρσάκης Απ. 82

Αθηνά (εφ.) 54, 60             Άστρος 20

Αθήναι (εφ.) 59             Αστυκλινική Αθηνών 78

Αιγαίου, νησιά 75             Αστυνομία Αθήνας 91,133,198, 200,

Αίγυπτος 75                     202, 209, 216· δημοτική 32, 33,

Αιών (εφ.) 131                 35, 37, 38, 49, 56· διοικητική 36,

Ακρόπολις (εφ.) 103, 111,183             37,38,49,128,197,198,200,201

Αλεξάνδρεια 162                         Άσυλο Ανιάτων 80,175

Αλήθεια (εφ.) 51, 52, 53                         Άσυλο των απόρων εργατίδων και υπηρετριών 177

Αμαλία (βασίλισσα) 57, 131                    

Αμαλιείον 14,80,107,130,131,132,             Άσυλο των εργατριών και υπηρετριών της Αγίας Αικατερίνης 14, 80,

133,134,137,138,139,140,141,                    

143,144,145,146,148,149,150, 212, 213, 214, 215, 216, 217

151, 152, 175, 184                                     Ασώπιος Εφ. 182 -

Σελ. 249
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/250.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Αττικόν Μουσείον 69             Γερουσία 54

Αυγή (εφ.) 93, 102             Γηροκομείο Πειραιά 81

Αυλαρχείον 56, 57, 58             Γκάζι 67

Αυστραλία 150, 151             Γλαράκης Γ. 36

Αφεντάκης Γ. 90             Γορτυνία 163, 170

Γύφτικα 38             Βάθεια 67, 68

Βακαλόπουλος Κ. 93             Δεληγεώργη θ. 213

Βαλλώση Π. 219             Δημητρίου Κ. Χ. 60

Βάμβας Ι. 164             Δήμος Αθήνας 35, 37, 38, 49, 56, 78,

Βάμβας Κ. 166,167,168 110,111,119,120,162

Βαμπάς Α. 156             Δήμος Αχαρνών 129

Βαρβάκης Ι. 82             Δήμος Πειραιά 122

Βαρβάκης Μ. 121         Δήμος Φυλής 129

Βασιλειάδης Σπ. 155, 156         Δημοτικό Βρεφοκομείο Αθηνών 14,

Βασιλειάδου Α. 219 80,107,111,112,113,114,115,

Βελεγγής Δ. 150 116,117,118,119,120,121,122,

Βερναρδάκης Δ. 82 123,124,125,126,127,128,129,

Βηρυτός 132 130, 206

Βιέννη 132             Δημοτικό Ορφανοτροφείο των αγοριών

Βικέλα Σμ. 186              Ερμούπολης (Ισίδωρειο) 81

Βλαχόπουλος Α. 40         Δημοτικό Βρεφοκομείο Πάτρας 81

Βοβολίνης Κ. 153         Δημοτικό Νοσοκομείο 78

Βότσαρης Κ. 40         Διεθνής Έκθεση Βιέννης 193

Βουδαπέστη 132         Διοργανισμός του Συλλόγου των Κυριών υπέρ της γυναικείας παιδεύσεως 185,186,187

Βουλγαρία 75

Βουλή 22, 36, 48, 50, 51. 52. 53, 54, 

183             Δόμπολης Ι. 82

Βούρος Ι. 112         Δόσιος Α. 155

Βράνης Κ. 133             Δόσιος Κ. Ν. 60

Βρετανική Εταιρία προς αμοιβήν των         Δουρούτης Γ. 164

υπηρετριών 215             Δραγούμης Κ. Ι. 58, 59, 60

Βρεφοκομείο· βλ. Δημοτικό Βρεφοκομείο        Δραγούμης Ν. 54, 55, 59, 60, 61

                                                                 Δρακούλης Πλ. 79

Βρεφοτροφείο 112                             Δρασσάς Π. 150

Βρόσκη Κ. 213             Δρομοκαΐτειο 80 Δρομοκαΐτης Ζ. 82

Γαλλία 76, 86,115,198, 221

Γεράνι 67                     Έβδομος (εφ.) 62

Σελ. 250
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/251.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Εθνική Τράπεζα 119, 149, 165         Εταιρία των ευγενών Κυριών της Βιέννης 215 -

Έκθεση Παρισιού 193

Έκθεση Σικάγου 193         Ευαγγελισμός 80

Έλγιν 156         Ευρώπη, Ευρωπαίοι 75, 173, 217

Ελεήμων Εταιρεία 14, 80, 90, 91, 92,         Εφημερίς των Κυριών 140, 141, 184, 191,192,196,207,208,209,210,

93, 94, 95, 96 

Ελληνική Επιθεώρηση 182 211,212,213,215,216,217,218,

Ελληνικός Ταχυδρόμος, ο (εφ.) 78 219,220,221,222· βλ. και Παρρέν

Εν Χριστώ Αδελφότητα των Κυριών Κ. 80, 175,186

Ένωση των Γερμανίδων γυναικών 215

    Ζάννειο Ορφανοτροφείο Πειραιά· βλ.

Ένωσις των Ελληνίδων 80, 191

Ορφανοτροφείο Ζάννειο

Επιτροπή Εθνικής Βιομηχανίας 193,

Ζάππειον Παρθεναγωγείον Κωνσταντινούπολης 186

Επιτροπή προς εμψύχωσιν της Ελληνικής Βιομηχανίας 162 ,

Επιτροπή των Κυριών 118, 119, 121

Ζαφείρη 121

Επιτροπή των Κυριών η Ευποιΐα 80 Α

Επιτροπή, Περί εξετάσεως ... των εκδουλεύσεων και περιστάσεων ..άτακτων στρατευμάτων 40

Επιτροπή περιθάλψεων 56

Επιτροπή, Περί της εξετάσεως ... των εκδουλεύσεων ... του Ναυτικού 40

Ζωγράφου Ευγ. 182. 183

Ζωσιμάδες αδελφοί 82

Ηπειρώτες 20, Ι33

Ηρώδου Αττικού (οδός) 132

Επιτροπή προστασίας των ενδεών 60, 61

Επιτροπή των συντάξεων 40     Θεοδωρίδης Α. 90

Επιτροπή των Φυλακών 80     Θεοχάρη Ε.Ν. 150

Εργαστήριο των Απόρων Γυναικών     Θερμησιώτης Ηλ. 40

14,177,184,185,186,187,188,     Θεσσαλία 162

189,190,191,192,193,194,195     Θησείο 67

Εργατικός Σύνδεσμος Τυπογράφων 79     Θράκη 75

Ερεχθείο 156     Θωμαΐδης Δ. 90

Ερμούπολη 79, 81

Εστία 65,91,96,101,116,142,144,     Ιατράκος Γ. 40

148, 152, 181, 190     Ιατρική Μέλισσα 61

Εταιρεία των τυπογράφων και βιβλιοδετών Γουτεμβέργιος 78-     Ιόνια νησιά 79

Ιωαννίδης Α. 121

Εταιρεία των Φυλακών 80     Ιωάννου Φ. 135

Σελ. 251
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/252.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Καβάκος Θ. 90     Κωστή Σ. 150

Καβανιάρη Α. 186     Κωστής Ν. 60, 135     Καζάζης Ν. 164

Κάιρο 132     Λαμπαδάριος Κ. 164

Καλίνσκη Α. 56     Λάμπρος Δ. 153

Καλλέργης Στ. 79, 142     Λάμπρος Κ. 153

Καλλιφρονά Αικ· 121     Λάμπρος Μ. 153, 155, 169

Καμπά Aue. 213     Λάμπρος Π. 153

Κανάρης Κ. 40     Λάμπρος Σπ. 153

Καντζιλιέρη Ευ· 213     Λάμπρου Θ. 219

Καραμάνος Μ. 91     Λάνδερερ Ξ. 56

Καραπάνου Ευθ. 213     Λαύριο 79, 151

Κασσοφέτη Ε. 121     Λεβίδης Ν. 155

Κέα 161,197     Λέχα 38

Κεντρικός Σοσιαλιστικό-Σύλλογος 79     Λεονάρδος Α. 150

Κέρκυρα 175 Λονδίνειος εταιρία υπέρ της ενθαρρύνσεως και βελτιώσεως των υπηρετριών 216 -

Κεχαγιά Κ. 186, 219 -

Κινδύνη Κ. 219

Κλειώ (εφ.), Τεργέστη 72     Λονδίνο 86

Κονδυλάκης Ι. 203,204,205,206,207     Λόντος Α. 40, 54

Κόνιαρης Ι. 120     Λυτ Χριστιάνα 196

Κονοφάος (πρωτοσύγγελος) 60

Κοντογιαννάκης Κ. 112         Μαιευτικό νοσοκομείο 78

Κόρινθος 161,163, 170     Μακεδονία 75

Κορομηλάς Α. 135     Μακκά Μ 186

Κορομηλάς Δ. 155     Μακρής Δ 40

Κουρτίδης Αρ. 181     Μακρυγιάννης 24, 26

Κρήτη, Κρήτες 66, 161, 163     Μανσόλας Αλ. 156, 160

Κριεζή Κυρ. 131     Μάουρερ Λουδοβίκος 28, 29

Κριεζής Α. Γ. 40     Μασσαλία 132

Κριμαϊκός πόλεμος 72     Μαστρογιάννης Ι. 93

Κυκλάδες 163, 197     Μαυροβουνιώτης Β. 40

Κυπαρίσσι- Α. 219     Μαυροκορδάτος Δ. 90, 155

Κυριάκο σχολείο των γυναικών και κορασίων του λαού 14,80,177, 214, 217,218,219,220,221 -     Μαυροκορδάτου Ειρ 121

Μαυροκορδάτου Χ. 121

Μεγαλόπολη 163

Κυριάκος Α. 163 Μελά Ρ 150

Κυριάκος Π.Σ. 60     Μελανδρινός Μ.Χ. 60

Κωνσταντινούπολη 74, 132     Μελάς Λ 155

Σελ. 252
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/253.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Μελβούρνη 150     Ορφανοτροφείο κοριτσιών Αμαλιείο· βλ. Αμαλιείο

Μέριμνα, (εφ.) 60, 113, 124    

Μεταξουργείο 67     Ορφανοτροφείο κοριτσιών Ερμούπολης 81 -

Μητσάκης Μ. 68, 69, 103

Μιαούλης Α. 40     Ορφανοτροφείο κοριτσιών των αδελφών Μπαμπαγιώτου 81 -

Μικρά Ασία 75

Μοναρχίδης Α. 53     Οφθαλμιατρείο 80

Μόσχα 132, 133

Μουτσόπουλος Τρ. 91     Παγανέλης Σπ. 65, 91, 94, 116, 142,

Μπαλάνος Α. Κ. 60 148, 152, 190

Μπίρης Κ. 67     Παιδαγωγειο ορφανών και απόρων παίδων 81

Μπούμπουλη Αικ.58

Πανδώρα 91, 134,135, 139,142

Νάξος 197     Πανουριάς Π. 40

Ναύπλιο 24, 150, 175     Παπαδάκης Ι. 90

Νέα Εστία 23     Παπαδόπουλος Α. 150, 151

Νέγρης Κ. 90, 91     Παπαρρηγοπούλου Ε. 121, 185

Νηπιακόν Ορφανοτροφείον Αθηνών  120    Παππαδάκης Α. 90

    Πάππου 121

Νομαρχία Αττικής 122     Παραμυθιώτης Μ. 121

Παρασκευαΐδης Φ. 155     Παρθενώνας 156     Παρίσι 27,198

Οδησσός 132     Παρνασσός 166, 169

Όθωνας (βασιλέας) 24, 35,42,43, 56,     Παρνασσός· βλ. Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός» -

72, 74, 77, 196

Οικοκυρική και Επαγγελματική Σχολή 80-     Παρρέν. Κ. 80, 140, 177, 183, 184, 191 191,196,208,209,210,211,212, 213,214,215,216,218,219,220, 221 · βλ. και Εφημερίς των Κυριών

Οικονομική Επιθεώρησις 83, 86, 87, 101,105,138,179,180,190,191,

198, 201

Πάτρα 151,175

Ολυμπίου Ολ. 186     Πατριωτική Εταιρία του Αμβούργου

Ορφανίδης Δ. 112 215

Ορφανοτροφείο «Γεωργίου και Αικατερινης Χατζηκώνστα» 14, 80,-     Παυλίδης Γ. 60

 Πειραιάς 59,65,66,81,94,122,175,

107,130,131,132,133,134,135, 183,197

136,141,142,143,144,145,146,     Πειραιώς (οδός) 26

147, 148, 149, 152     Πελοπόννησος, Πελοποννήσιοι 20, 79

Ορφανοτροφείο Ζάννειο Πειραιά 81     Περβάνογλους Ι. 155

Σελ. 253
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/254.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Πέστη133     Σκούφος Κ. Ν. 42

Πετρούπολη 112     Σλήμαν Σ. 219

Πιστωτική Τράπεζα 165     Σμύρνη 132

Πλάκα 38, 181     Σοσιαλιστής (εφ.) 79

Πλαπούτας Δ. 40 ,     Σουλιώτες 20

Πολίτης Ν. 155     Σούτζος Αλ. 142

Πολύκανδρο 162     Σούτζου Ν. 213

Πρετεντέρη-Τυπάλδου Φ. 121, 186, 213     Σούτσος Α. 90

    Σούτσου Ζ. 121,131,133,150

Προβελέγγιος Κ. (Υπουργός Εσωτερικών) 53-     Σπέτσες 161

 Σταθοπούλου Μ. 151

Πτωχοκομείον 14, 80, 93, 94, 95, 96     Σταϊκόπουλος Β. 53

Πύρρης Π. 120     Σταύρου Γ. 133, 135

Στεκούλη Αδ. 213

Ραγκαβής Α.Ρ. 112, 120     Στούπης Αν. 156

Ράινεκ Β. 186     Στουρνάρης Ν. 82

Ράλλη Μ. 165     Συγγρός Α. 82, 93, 164

Ρενιέρη Α. 121, 131     Συγγρού φυλακές 175

Ριζάρηδες 82     Σύλλογοι 74, 76

Ρίζου Λ. 131     Σύλλογος Κυριών υπέρ της γυναικείας παιδεύσεως 80, 177, 185, 188,

Ροΐδης Εμμ.. 68

Ρομπότης Π. 91 189,190,191,192,193,194,195

Ρούσου Ε. 219     Σύλλογος προς Διάδοσιν των Ελληνικών Γραμμάτων 75, 162

Σαχτούρης Γ. 40 Σχολή των απόρων παίδων 80, 109,

155'156'157'158'159'160'161'     Σβορώνος Ν.22, 73

Σερεμέτη Αθ. 213 170,195

Σιγανού Αθ. 212,219

Σιδέρη Γ. 150     Σχολικά Ταμιευτήρια 165' 166' 167'

Σιμόπουλου 121

Σίμωνας Ιούλιος 221

Σίνες 82     Ταφίλ Μπουζέ (Τούρκος οπλαρχηγός)

Σκαραμαγκά Π. 121 19

Σκαρλάτος Α. 56     Τεργέστη 132

Σκορδέλη Α. 219 Τήνος 161>197

Σκουζέ Ελ. 121, 185     Τισαμενός Χ. 135

Σκουλούδης Π. 60, 90     Τισαμενού Α. 186

Σκούφος Γ. (δήμαρχος Αθηνών) 112, 120      Τοσίτσας Μ. 82

   Τράπεζα υπέρ των εργατίδων 183

Σελ. 254
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/255.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Τρίπολη 161     Barbier Jean-Marie 143

Τροιζήνα 20     Blanqui L.-Aug. 79

Τσάτσος I. 91     Britsch A. 102

Τσιριμώκου Λ. 67

Τυπάλδος-Κοζάκης Γ. 139, 140, 150     Chaptal J.-A. 116

Υπνωτήρια 163, 164, 165     Deffner M. 155

Υπουργείο Εσωτερικών 26,32,33,34,     Donzelot J. 116

35, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48,     Ducpétiaux E. 116

50,51,53,55,56,60,61,62,162

Υπουργείο Παιδείας 139, 162, 165

Υπουργείο των Στρατιωτικών 62     Farge Arlette 28> 179

Υψηλάντη Μ. 131,133     Fourier Ch. 79

Fritsch Phillipe 76, 86

Φαλλιέρου Ευθ. 213

Φιλαδελφεύς Χρ. 91     Cerando de βαρώνος 86

φιλανθρωπικά ιδρύματα 80

Φιλανθρωπική Εταιρεία Κυριών 80, Jones G.-St. 86 131, 134,175,185 Joseph I. 76, 86

Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία 186

Φιλολογικός Σύλλογος Βύρων 75     Klapisch-Zuber Chr. 179

Φιλολογικός Σύλλογος Κωνσταντινουπόλεως 74

Φιλολογικός Σύλλογος "Παρνασσός"     Lamartine Α. 115

14, 75, 80, 109, 153, 154, 156,     La Rochefoucauld-Liancourt 116 157,158,159,163,164,169,195     Le Goff J. 31

Φιλόπτωχος Εταιρία Κυριών 80, 174     Le Play Fr. 115

Φουκώ Μ. 87, 143     Leroux P. 79

Χαιρώνεια 123     Martin-Fugier A. 198

Χαλκίδα 175     Melun A. 115

Χατζηκώνστας Γ. 82, 133

Χρηστομάνου 121     Perrot M. 106, 191

Ψαρρά Αγγ. 181 ProudhonP.J. 79

Ψυρρή 38, 67, 68, 181, 204     Saint-Simon Cl.-H. 79

Σελ. 255
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/256.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Σελ. 256
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/257.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

MARIA KORASSIDOU

LES MISÉRABLES D'ATHÈNES ET LEURS THÉRAPEUTES

Pauvreté et philanthropie dans la capitale grecque au XIXe siècle

(Résume)

De la répression et de l'exclusion sociale des mendiants, de l'inexistence presque TOΥale d'assistance à l'égard des indigents pendant les premières années post-révolutionnaires, on passe dans la seconde moitié du XIXe siècle à leur intégration sociale à travers la mise en place d'institutions et d'oeuvres d'assistance destinées à assurer leur protection physique et morale. Ainsi peut se résumer la procédure d'évolution que connaissent les différentes tentatives déployées au départ par les pouvoirs publics, ensuite par une partie des gens instruits des couches moyennes, organisé sous ferme d'associations et sociétés philanthropiques, pour résoudre la question des pauvres à Athènes.

Aux «fainéants» inactifs de la première période, qui avaient déjà commencé à susciter la peur aux pouvoirs publics, se succèdent dans la seconde période les «semi-barbares et sauvages», les «incultes» et «immoraux» qu'il fallait «civiliser», afin de préserver l'image «européenne» de la société grecque. Il fallait aussi promouvoir la réalisation du rêve de la «Grande Idée Nationale», mais surtout, ne pas permettre à la misère de devenir dangereuse à l'ordre public et la paix sociale et pour utiliser le potentiel humain de la population pauvre à des fins

Σελ. 257
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/258.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

productives. Ainsi se dessinent en grandes lignes, comme nous l'avons vu, les finalités de l'opération philanthropique qui se développe à Athènes au cours du XIXe siècle.

Ces finalités réformatrices, qui ont été présentées par les philanthropes pas tellement en tant que «guérison» plutôt mais surtout comme prévention de la «maladie innée» de la pauvreté, ont trouvé un terrain d'application propice qui leur a servi d' «exemplaire laboratoire social»:1 Celui des institutions et des oeuvres d'assistance qui, au moyen de la «moralisation» des enfants et des femmes pauvres, ont tenté de combattre la mendicité, le vagabondage, l'abandon des enfants, la «sauvagerie», la «brutalité» et le «danger» des couches pauvres de la capitale grecque.

En remplaçant les pouvoirs publics dans le domaine de l'assistance, l'intervention philanthropique a été à l'origine de la naissance d'un nouveau champ d'action sociale: l'espace institutionnel des établissements a été utilisé par les philanthropes comme un substitut du milieu familial des enfants pauvres et simultanément comme un moyen privilégié pour toucher le foyer populaire, considéré comme la source de toutes les déviations, afin de transformer les habitudes, le comportement social et le mode de vie de la famille populaire et de lui transmettre les valeurs et les normes sociales du modèle dominant de vie, élaboré au sein des couches moyennes d'Athènes.

L'assistance aux enfants et aux femmes pauvres ainsi que le développement du discours médical et pédagogique, qui fait du couple mère enfant le pôle principal de la régénération de la famille, constituent deux opérations parallèles, qui s'inscrivent dans le même mouvement de revalorisation de la famille au cours du XIXe siècle.

1. Catherine Duprat, «Punir et guérir. En 1819, la prison des philanthropes», dans L'impossible prison (Recherches sur le système pénitentiaire au XIXe siècle réunies par Michelle Perrot), Paris 1980, p. 77.

Σελ. 258
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/259.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 

ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ........................... 9-15

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ. Η ελληνική κοινωνία απέναντι στους φτωχούς της στις πρώτες μετεπαναστατικές δεκαετίες 19-62

Η τύχη των αγωνιστών την επομένη της Ανεξαρτησίας 19-23 Άποροι και ζητιάνοι στην Αθήνα ................... 23-28

Η καταστολή της επαιτείας ...................... 28-39

Περίθαλψη των απόρων της πρωτεύουσας ............ 40-55

Βασιλικά βοηθήματα σε «χήρες και ορφανά» .......... 56-58

Οι άποροι, θύματα της επιδημίας χολέρας του 1854 58-62

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ. Φτώχεια και φιλανθρωπία στην Αθήνα το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα ......... 63-97

Το ζήτημα της φτώχειας τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα ...................................... 65-72

Ανάδυση της φιλανθρωπικής δραστηριότητας στην Αθήνα στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα ..................... 72-83

Η «αρρώστια της φτώχειας» ...................... 83-90

Η πρόνοια στη θέση της καταστολής των φτωχών: Η ίδρυση

του Πτωχοκομείου και η κατ' οίκον διανομή βοηθημάτων 90-97

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ. Πρόνοια και ηθικοποίηση των φτωχών παιδιών ................................. 99-170

Τα παιδιά «απόστολοι» σταθεροποίησης του φτωχού πληθυσμού ....................................... 101-109

Σελ. 259
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/260.gif&w=600&h=91529. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Α. Το φαινόμενο της εγκατάλειψης των παιδιών και το Δημοτικό Βρεφοκομείο Αθηνών ................. 110-130

Η διατήρηση του "ζωντανού κοινωνικού κεφαλαίου" ....... 110-114

Η υποδοχή των μικρών "ναυαγών" και η ιατρική τους φροντίδα ....................................... 115-118

Κανόνες λειτουργίας του Βρεφοκομείου ................ 118-120

Οικονομικά προβλήματα στη λειτουργία του Βρεφοκομείου . . 120-123

Η θνησιμότητα των εγκαταλειμμένων παιδιών - Μέτρα για την καταπολέμηση της .............................. 123-128

Μέτρα για τον περιορισμό της εγκατάλειψης των βρεφών . . . 128-130

Β. Τα ορφανά, το Ορφανοτροφείο κοριτσιών Αμαλιείο και το Ορφανοτροφείο αγοριών Χατζηκώνστα 131-152

Η ίδρυση των δύο Ορφανοτροφείων ................. 131-133

Ο κίνδυνος μετάδοσης του "φθοροποιού μολύσματος" και η θεραπεία του ................................. 133-136

Ηθική αγωγή και εκμάθηση βιοποριστικών επαγγελμάτων 137-143 Η οργάνωση της καθημερινής ζωής ................. 143-149

Η κοινωνική αποκατάσταση των ορφανών παιδιών 149-152

Γ. Η Σχολή των απόρων παίδων του Φιλολογικού Συλλόγου "Παρνασσός" ............................ 153-170

Η ίδρυση της Σχολής των απόρων παίδων του "Παρνασσού" ....................................... 155-156

Οι μάγκες του Ρολογιού ......................... 156-160

Τα πρώτα χρόνια λειτουργίας της Σχολής των απόρων παίδων ..................................... 160-163

Τα Υπνωτήρια της Σχολής ....................... 163-165

Η ηθικοποίηση των απόρων παιδιών μέσω της αποταμίευσης ...................................... 165-168

Απολογισμός του έργου της Σχολής των απόρων παίδων . . 168-170

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ.

Οι γυναίκες και τα κορίτσια του λαού: θεμέλιο του λαϊκού σπιτιού ............. 171-222

Οι γυναίκες φιλάνθρωποι: "φύλακες άγγελοι των αποκλήρων" ....................................... 173-177

Σελ. 260
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/261.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

Αντιδράσεις απέναντι στην εργασία των γυναικών στο εργοστάσιο ..................................... 177-184

Το Εργαστήριο των Απόρων Γυναικών: επαγγελματική κατάρτιση και ηθικοποίηση των φτωχών γυναικών 184-195 Πραγματικότητες και αναπαραστάσεις της ζωής των υπηρετριών ...................................... 195-207

Οι υπηρέτριες και η Εφημερίς των Κυριών: μια δύσκολη σχέση ...................................... 207-212

Η «ηθική« προστασία των υπηρετριών: Η ίδρυση του Ασύλου της Αγίας Αικατερίνης .......................... 212-217

Το Κυριακό σχολείο των γυναικών και κορασιών του λαού: θεραπευτικό μέσο κατά του «βαρβαρισμού» και των «παθών του λαού» ................................... 217-222

ΕΠΙΛΟΓΟΣ ...................................... 223-225

ΠΗΓΕΣ - ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ........................... 227-247

Πηγές ...................................... 229-234

Βιβλιογραφία ................................. 235-247

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ..................................... 249-255

RESUME ......................................... 257-258

Σελ. 261
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/46/gif/262.gif&w=600&h=915 29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Σελ. 262
Φόρμα αναζήτησης
Αναζήτηση λέξεων και φράσεων εντός του βιβλίου: Οι άθλιοι των Αθηνών και οι θεραπευτές τους
Αποτελέσματα αναζήτησης
    Ψηφιοποιημένα βιβλία
    Σελίδα: 243
    29. Κορασίδου, Άθλιοι των Αθηνών

    Σιγανού Αθηνά, "Πώς μορφώνομεν τους υπηρέτας μας", Εφημερίς των Κυρίων 11, αρ. 495 (1897).

    Σιμόπουλος Κυριάκος, Ιδεολογία και αξιοπιστία του Μακρυγιάννη, Αθήνα 1986.

    Σκαλτσά Ματούλα, Κοινωνική ζωή και δημόσιοι χώροι κοινωνικών συναθροίσεων στην Αθήναι του 19ου αιώνα, Θεσσαλονίκη 1983.

    Σκαλτσά Ματούλα, "Για μια κοινωνική χαρτογράφηση της Αθήνας του 19ου αιώνα", Πρακτικά του Διεθνούς Συμποσίου Ιστορίας: Νεοελληνική πόλη. Οθωμανικές κληρονομιές και ελληνικό κράτος, Αθήνα 1985.

    Σκλαβενίτη Κωστούλα, "Τα γυναικεία έντυπα 1908-1918", Διαβάζω, τχ. 198 (1988), αφιέρωμα Το ελληνικό φεμινιστικό έντυπο.

    Σκοπετέα Έλλη, Το "πρότυπο βασίλειο" και η Μεγάλη Ιδέα. Όψεις του εθνικού προβλήματος στην Ελλάδα (1830-1880), Αθήνα 1988.

    Σούτζος Α., "Περί τεχνικής εκπαιδεύσεως", Πανδώρα 16, τχ. 376 (18651866).

    Σούτσος Κωνσταντίνος, "Στατιστική της Ελλάδος, Κίνησις του πληθυσμού του 1860", Πανδώρα 12, τχ. 286 (1862).

    Σοφιανός Κώστας, Το νομικό καθεστώς της παιδικής ηλικίας και της νεότητας 1833-1900, Αθήνα 1988.

    Σπαθάκης Αριστείδης, Λόγος εισαγωγικός εις την παιδαγωγικήν εκφωνηθείς εν τω Αρσακείω Παρθεναγωγείω, Αθήνα 1871.

    Στασινόπουλος Ε., Η Αθήνα του περασμένου αιώνα (1830-1900), Αθήνα 1963.

    Σταυρόπουλος Αριστοτέλης, "Στοιχεία και προβληματισμοί για την νοσολογία της νεότητας του 19ου αιώνα μέσα από δύο επιστημονικές προσεγγίσεις της εποχής", Πρακτικά του Διεθνούς Συμποσίου: Ιστορικότητα της παιδικής ηλικίας και της νεότητας, τ. Α', Αθήνα. 1986.

    "Σύλλογος Κυριών υπέρ της γυναικείας παιδεύσεως", Οικονομική Επιθεώρησις 75 (Μάιος 1879).

    Τήνιος Γεώργιος Αλβέρτος, Έκθεσις περί της δαμαλίδος, και της εν τη Ελλάδι προόδου αυτής, από το έτος 1805 της εισαγωγής της, μέχρι του έτους 1840, Αθήνα χ.χ.

    Τσιριμώκου Λίζυ, "Γραμματολογία της πόλης. Λογοτεχνία της πόλης-πόλεις της λογοτεχνίας", Πρακτικά του Διεθνούς Συμποσίου Ιστορίας: