Συγγραφέας:Αντωνίου, Δαυίδ
 
Τίτλος:Τα προγράμματα της Μέσης Εκπαίδευσης (1833-1929), τ. Β΄
 
Τίτλος σειράς:Ιστορικό Αρχείο Ελληνικής Νεολαίας
 
Αριθμός σειράς:17
 
Τόπος έκδοσης:Αθήνα
 
Εκδότης:Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς
 
Έτος έκδοσης:1988
 
Σελίδες:960
 
Αριθμός τόμων:2ος από 3 τόμους
 
Γλώσσα:Ελληνικά
 
Θέμα:Εκπαίδευση-Δευτεροβάθμια
 
Νομοθεσία
 
Παιδεία-Εκπαίδευση
 
Τοπική κάλυψη:Ελλάδα
 
Χρονική κάλυψη:1833-1929
 
Περίληψη:Στο τρίτομο αυτό βιβλίο, που καλύπτει την περίοδο 1833-1929, ο συγγραφέας έχει συγκεντρώσει τους ιδρυτικούς νόμους των διαφόρων τύπων σχολείων, δημόσιων η αναγνωρισμένων, του εκάστοτε ελεύθερου ελλαδικού χώρου (χωρίς τις κατά καιρούς τροποποιήσεις τους, εκτός από ορισμένες αναγκαίες εξαιρέσεις), τα προγράμματα διδασκαλίας που ίσχυσαν σε όλη αυτήν την περίοδο και εγκυκλίους που έχουν σχέση με τη διδασκαλία μαθημάτων. Η όλη εργασία είναι διαρθρωμένη ως εξής: Προηγείται μία εισαγωγή που αναφέρεται στην οργάνωση και δομή της Μέσης Εκπαίδευσης κατά την περίοδο 1833-1929 και ακολουθεί το κύριο σώμα της εργασίας, χωρισμένο σε δύο μέρη: Στο πρώτο –που επιγράφεται «Τα Κείμενα»– παρατίθεται αριθμημένο το υλικό κατά κεφάλαια, ανάλογα με τον τύπο του σχολείου και σε χρονολογική σειρά. Το δεύτερο –με τίτλο «Η Ανάγνωση», χωρισμένο στα ίδια, όπως το πρώτο, κεφάλαια– περιλαμβάνει αναλυτικούς και συγκριτικούς πίνακες των ωρολογίων προγραμμάτων και μια σύντομη Επισκόπηση των Κειμένων και των Πινάκων. Τέλος, παρατίθεται απόλυτος χρονολογικός πίνακας όλων των Κειμένων, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα να παρακολουθείται συστηματικά η διαμόρφωση και εξέλιξη των σχολείων της Μέσης Εκπαίδευσης.
 
Άδεια χρήσης:Αυτό το ψηφιοποιημένο βιβλίο του ΙΑΕΝ σε όλες του τις μορφές (PDF, GIF, HTML) χορηγείται με άδεια Creative Commons Attribution - NonCommercial (Αναφορά προέλευσης - Μη εμπορική χρήση) Greece 3.0
 
Το Βιβλίο σε PDF:Κατέβασμα αρχείου 26.12 Mb
 
Εμφανείς σελίδες: 143-162 από: 962
-20
Τρέχουσα Σελίδα:
+20
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/143.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

32

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

ΚΑΙ ΤΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ

ΤΗΣ Φ.Ε. ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 1888 - 1889

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ Α'.

Περί του τρόπον της διδασκαλίας της Ελληνικής γλώσσης εν ταις τάξεσι του Διδασκαλείου.

α') Η εν τω Διδασκαλείω διδασκαλία της Ελληνικής γλώσσης, χωρούσα βαθμηδόν και ομοιομόρφως από της A'. τάξεως μέχρι και της Γ', (της Δ', ούσης καθαρώς πρακτικής), αποτελεί πλήρες και οργανικόν σύστημα, σκοπούν να καταστήση τας μαθήτριας να εννοώσι μεν ευχερώς τους ευληπτοτέρους αρχαίους Έλληνας συγγραφείς, να γράφωσι δε ορθώς και απταίστως την νέαν Ελληνικήν γλώσσαν,

β') Η διδασκαλία της Ελληνικής γλώσσης γίνεται, επί το πρακτικώτερον,

Ιδία δε

1) Εν τη A'. τάξει του Διδασκαλείου το Ελληνικόν κείμενον εξηγεί αυτός ο διδάσκαλος, αι δε μαθήτριαι γράφουσι την εξήγησιν κατ' οίκον, ην διορθοί κατόπιν ο διδάσκαλος εν τη παραδόσει· εν δε ταις λοιπαίς τάξεσιν εξηγούσι το κείμενον αυταί αι μαθήτριαι, καθοδηγούμεναι υπό του διδασκάλου· γράφουσι δε και αυταί την εξήγησιν κατ' οίκον, ην διορθοί ο διδάσκαλος εν τη παραδόσει.

2) Εννέα ορισθεισών καθ' εβδομάδα ωρών προς διδασκαλίαν της Ελληνικής γλώσσης, ήτοι τριών μονών και τριών διπλών, κατά μεν τας μονάς ώρας γίνεται η μετ' ήθους απαγγελία επί νεοελληνικού κειμένου, αι γραπταί ασκήσεις και αι εκθέσεις ιδεών, κατά δε τας διπλάς η ερμηνεία του κειμένου, η διόρθωσις των εξηγήσεων, η ανάγνωσις εξ αρχαίου ευλήπτου συγγραφέως (άπαξ της εβδομάδος) και η διδασκαλία της Γραμματικής και του Συντακτικού. γ') Η των Ελληνικών διδασκαλία κανονίζεται ως εξής 1) Εν μεν τη A' τάξει γίνεται επανάληψις της Γραμματικής, διδασκαλία

Αναδημοσιεύεται από το: "Πρόγραμμα των κατά το σχολικόν έτος 1888-1889 διδαχθησομένων μαθημάτων εν τε τοις Προτύποις και τοις Διδασκαλείοις της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας", στον τόμο: Πρακτικά της εν Αθήναις Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας τον έτους 1887-1888, Αθήνα 1888, σ. 58-62.

Σελ. 143
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/144.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

του Συντακτικού επί καταλλήλων παραδειγμάτων, και σύγκρισις των τύπων της αρχαίας Ελληνικής γλώσσης προς τους της νεωτέρας και τανάπαλιν.

2) Εν δε τη Β', τάξει γίνεται επανάληψις του Συντακτικού και ασκήσεις γραμματικαί και συντακτικαί επί παραδειγμάτων της τε αρχαίας και νέας Ελληνικής γλώσσης, τρεττομένων των μεν της αρχαίας γλώσσης εις την νέαν, των δε της νέας εις την αρχαίαν· προσέτι δε γίνονται ασκήσεις εις το μετατρέπειν διαφόρους προτάσεις κατά χρόνον, έγκλισιν, αριθμόν και πρόσωπον.

3) Εν δε τη Γ', τάξει γίνεται ανάλυσις λόγου και τροπή αυτού από πλαγίου εις ορθόν και τανάπαλιν, έτι δε φρασεολογία, και καθόλου ακριβεστέρα εξέτασις της Ελληνικής γλώσσης.

4) Εν δε τη Δ' τάξει η διδασκαλία της Ελληνικής γλώσσης έχει καθαρώς πρακτικόν χαρακτήρα, γινομένη αφθόνως επί εύληπτων συγγραφέων (οίον Ξενοφώντος, Διόδωρου και των ομοίων)' εν τη αυτή τάξει καθοδηγούνται προσέτι, αι μαθήτρια.!, υπ' αυτού του διδάσκοντος τα Ελληνικά και προς το διδάσκειν καταλλήλως την Ελληνικήν γλώσσαν.

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ Β'. Όδηγίαι περί των γραπτών εκθέσεων.

Αι των ιδεών εκθέσεις σκοπόν έχουσι την άσκησιν των μαθητριών εις το ορθώς εκφράζειν και διατυπούν τα αισθήματα και διανοήματα αυτών' τούτου ένεκα το μάθημα τούτο ανατίθεται εις τους διδάσκοντας την Ελληνικήν γλώσσαν.

Η ύλη των εκθέσεων πρέπει να ήναι σύμφωνος και ανάλογος προς την ηλικίαν των μαθητριών και την πνευματικήν αυτών άνάπτυξιν, Διό καλόν είναι να άντλήται συνήθως εκ του κύκλου των εν εκάστη τάξει διδασκομένων μαθημάτων τούτο δε μεγάλως συντελεί ου μόνον εις την εμπέδωσιν, αλλά και εις την συγκέντρωσιν των διαφόρων γνώσεων, ας εκ των διαφόρων της τάξεως μαθημάτων πορίζονται αι μαθήτριαι.

Αι κυρίως εκθέσεις άρχονται από των τάξεων του Διδασκαλείου, οπότε αι μαθήτριαι είναι ήδη εις κατάστασιν να αυτενεργώσι. Προπαρασκευάζεται όμως προς ταύτας η των μαθητριών διάνοια από των τάξεων του Προτύπου διά τε των προφορικών και γραπτών ασκήσεων, α') Εν τω όνομάζειν τα διάφορα αντικείμενα και παρατηρείν τας διαφόρους αυτών ιδιότητας, β') Εν τω διαιρείν το όλον εις τα μέρη αυτού και ένώνειν ταύτα προς αποτέλεσιν του όλου, γ') Εν τω ανευρίσκειν την αρχήν εκάστου αντικειμένου και προσδιορίζειν τον σκοπόν και την χρησιμότητα αυτού, δ') Εν τω συγκρίνειν και αντιπαραβάλλειν τα διάφορα αντικείμενα και ανευρίσκειν τας μεταξύ αυτών ομοιότητας και διαφοράς, ε') Εν τω σχηματίζειν απλάς και μικράς προτάσεις επί γνωστών

Σελ. 144
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/145.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

αντικειμένων και στ') εν τω ακροάσθαι, αντιγράφειν, απομνημονεύειν και απαγγέλλειν διαφόρους, εκλεκτάς περιγραφάς και διηγήματα,

Αι εκθέσεις των του Διδασκαλείου χωρούσι βαθμηδόν από του απλούστερου και ευκολωτέρου είδους εις το συνθετώτερον και δυσκολώτερον. Διακρίνονται δε τέσσερα είδη εκθέσεων αναλόγως του αριθμού των του Διδασκαλείου τάξεων.

Και εν μεν τη A'. τάξει η μαθήτρια εκτίθησι κατ' οίκον η περιγράφει αντικείμενόν τι, όπερ αυτός ο διδάσκαλος εν τω σχολείω αφηγήσατο η περιέγραψε προφορικώς.

Εν δε τη Β', τάξει η μαθήτρια εκτίθησι κατ' οίκον η περιγράφει αντικείμενόν τι, όπερ αυτός ο διδάσκαλος εν τω σχολείω υπέδειξεν, υποτυπώσας μόνον τα ουσιώδη της εκθέσεως η περιγραφής σημεία.

Εν δε τη Γ', τάξει η μαθήτρια εκτίθησι κατ' οίκον η περιγράφει αντικείμενόν τι, προταθέν απλώς υπό του διδασκάλου, η αναπτύσσει, βραχύ τι γνωμικόν η απόφθεγμα, η παροιμίαν, βεβαιούσα την εν αυτοίς εγκειμένην αλήθειαν διά παραδειγμάτων, λαμβανομένων εκ τε της ιστορίας και του βίου. Ο τρόπος όμως της τοιαύτης των μαθητριών εργασίας υποδεικνύεται προηγουμένως υπ' αυτού του διδασκάλου.

Εν δε τη Δ', τάξει η μαθήτρια διαπραγματεύεται ελευθέρως διάφορα ζητήματα, προτεινόμενα μεν υπό του διδασκάλου, αναγόμενα δε εις αντικείμενο.; του μέλλοντος αυτής βίου ως μητρός, οικοδεσποίνης, διδασκάλου και των όμοιων· αι εκθέσεις αύται θέλουσι φέρει τον τύπον οτέ μεν επιστολής, οτέ δε λόγου, οτέ δε αναφοράς κτλ.

Αι εκθέσεις δεν πρέπει να ύπερβαίνωσιν εν ουδεμία τάξει τας 4 σελίδας του κοινού χάρτου.

Άπασαι αι μαθήτριαι υποχρεούνται να μετέχωσι των εν ταις εκθέσεσιν ασκήσεων,

Αι εκθέσεις γίνονται καθ' εκάστην εβδομάδα' ο δε τρόπος της εν αυταίς ασκήσεως γίνεται ως εξής:

Ο επί των εκθέσεων διδάσκαλος προ μιας εβδομάδος προτείνει το θέμα της εκθέσεως, αι δε μαθήτριαι οφείλουσι να επιδείξωσι την εργασίαν αυτών την μεν μίαν εβδομάδα μίαν ημέραν προ της προς άσκησιν τεταγμένης ημέρας, οπότε ο διδάσκαλος διά κλήρου παραλαμβάνει 5 εκ των εκθέσεων, και ταύτας διορθώσας κατ' οίκον, επιδίδει την επιούσαν εις τας δικαιούχους μετά την δημοσία ακριβή καταδειξιν των διορθωθέντων σφαλμάτων· την δε ετέραν εβδομάδα την αυτήν ημέραν της εν ταις εκθέσεσιν ασκήσεως, οπότε ο διδάσκαλος υπανιστάς διά κλήρου μαθήτριάν τίνα, επιτάσσει αυτήν να έκθεση επί του πίνακος το προταθέν αντικείμενον κατά την υπ' αυτής γινομένην εργασίαν. Εν αμφοτέραις ταις περιστάσεσι λαμβάνει κατάλληλον αφορμήν ο διδάσκαλος ου μόνον όπως διορθώνη τα γραμματικά, πραγματικά και λογικά σφάλματα των

10

Σελ. 145
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/146.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

μαθητριών αλλά και όπως υποδεικνύη αυταίς τον τρόπον, καθ' ον γίνονται αι εκθέσεις συνωδά προς την φύσιν εκάστου αντικειμένου. Μετά την εργασίαν ταύτην δίδει ο διδάσκαλος έτερον θέμα προς έκθεσιν διά την έπιρύσαν εβδομάδα. Αι μαθήτριαι.έκ των. υπό του διδασκάλου γενομένων παρατηρήσεων και διορθώσεων οφείλουσι να επιφέρωσιν εις τας εαυτών εκθέσεις τας δεούσας διορθώσεις και βελτιώσεις.

Τας ούτω διορθωθείσας εκθέσεις, μετά των επί του πίνακος επεξειργασμένων, οφείλουσιν αι μαθήτριαι να τηρώσιν εν καθαρώ και επιδείξωσιν εν καιρώ τοις εαυτών προϊσταμένοις.

Σελ. 146
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/147.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

33

ΙΔΡΥΣΗ ΥΠΟΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΩΝ

(Νόμος  ΒΟΘ'/6 Αυγούστου 1892)

Κυβέρνηση Χ. Τρικούπη

Υπουργός Σ. Σκουλούδης

Περί υποδιδασκαλείων.

ΝΟΜΟΣ ,ΒΟΘ'

ΓΕΩΡΓΙΟΣ Α'. ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Ψηφισάμενοι ομοφώνως μετά της Βουλής, απεφασίσαμεν και διατάσσομεν

Άρθρον 1. Ιδρύεται εις έκαστον Νομόν ανά εν υποδιδασκαλείον.

Άρθρον 2. Η διάρκεια της εν τοις υποδιδασκαλείοις μαθητείας είνε μονοετής.

'Άρθρον 3. Το προσωπικόν των υποδιδασκαλείων συνίσταται εκ δύο δημοδιδασκάλων αποφοίτων των από του 1878 λειτουργούντων διδασκαλείων του Κράτους.

Άρθρον 4. Οι δημοδιδάσκαλοι οι διδάσκοντες εν τοις υποδιδασκαλείοις πρέπει να είνε πρωτοβάθμιοι, να έχωσι τουλάχιστον τριετή ευδόκιμον υπηρεσίαν και να μη υπέστησαν πότε πειθαρχικήν τινά ποινήν.

Άρθρον 5. Ουδείς των πρωτοβαθμίων δημοδιδασκάλων γίνεται διευθυντής των υποδιδασκαλείων, εάν προς τοις εν τοις άρθροις 3 καί, 4 δεν έχη και εις τα τεχνικά μαθήματα και ιδίως εις την ωδικήν τον βαθμόν άριστα.

Άρθρον 6. Των δημοδιδασκάλων των διδασκόντων εν τοις υποδιδασκαλείοις ο μεν διευθυντής λαμβάνει μισθόν δραχμάς 210 κατά μήνα, ο δε έτερος 200.

'Άρθρον 7. Ο διευθυντής λαμβάνει και 10 δραχμάς περιπλέον κατά μήνα διά γραφικά και λοιπά μικρά έξοδα του σχολείου.

'Άρθρον 8. Διά πάσαν φθοράν του διδακτηρίου και των οργάνων των διδακτικών,

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 277/11 Αυγούστου 1892.

Σελ. 147
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/148.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

προερχομένην είτε εκ των διδασκόντων είτε εκ των μαθητών, o διευθυντής είνε προσωπικώς υπεύθυνος.

Άρθρον 9. Διορίζεται υ.ΐό του Υπουργού των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως τη προτάσει του διευθυντού εις επιστάτης λαμβάνων μηνιαίον μισθόν δραχμάς τεσσαράκοντα.

Άρθρον 10. Οι θέλοντες να σπουδάσωσιν εις τα υποδιδασκαλεία πρέπει'

α') Νά έχωσιν απολυτήριον σχολαρχείου.

β') Διαγωγήν άμεμπτον, μαρτυρουμένην είτε υπό των δημοτικών αρχών είτε υπό των διευθυντών και των διδασκάλων των σχολείων, εις α εφοίτησαν,

γ') Ηλικίαν ούτε μικροτέραν των 16 ούτε μεγαλητέραν των 30 ετών, μαρτυρουμένην υπό των επιτόπιων αρχών,

δ') Υγείαν στερεάν και σώμα αρτιμελές, υπό δύο ιατρών πιστούμενα.

Άρθρον 11. Μόνον μετά ευδόκιμον εισιτήριον δοκιμασίαν καταγράφονται εν τοις μαθηταίς των υποδιδασκαλείων οι εις αυτά προσερχόμενοι.

Άρθρον 12, Μαθήματα διδάσκονται εν τοις υποδιδασκαλείοις, ,

α') Θρησκευτικά. Ευαγγέλιον εν μεταφράσει, ιερά ιστορία και κατήχησις.

β') Παιδαγωγικά.

γ') Ανάγνωσις και ερμηνεία κειμένων νεοελληνικών, εκθέσεις ιδεών και γραμματική της νεοελληνικής γλώσσης.

δ') Ιστορία Ελληνική και ιδίως της Ελληνικής επαναστάσεως.

ε') Γεωγραφία της Ευρώπης και ιδίως της Ελλάδος, στ') Πρακτική αριθμητική, ιδίως προβλήματα.

ζ') Άσματα εκκλησιαστικά και λαϊκά.

η') Καλλιγραφία.

θ') Ιχνογραφία και

ι ) Γυμναστική.

Άρθρον 13. Μετά του υποδιδασκαλείου συνημμένον υπάρχει και πρότυπον γραμματείον έχον ουχί πλειοτέρους των 40 μαθητών.

Άρθρον 14. Οι μαθηταί των υποδιδασκαλείων ασκούνται μεν εις το διδάσκειν επί 12 ώρας την εβδομάδα εις το πρότυπον γραμματείον, διδάσκονται δε επί 10 τα τεχνικά μαθήματα και επί 20 τα λοιπά.

Άρθρον 15. Των δύο δημοδιδασκάλων ο μεν διευθυντής ασκεί τους μαθητάς του υποδιδασκαλείου πρακτικώς εις το διδάσκειν και διδάσκει αυτούς τα Θρησκευτικά, τα τεχνικά και παιδαγωγικά μαθήματα, ο δε έτερος διδάσκει πάντα τα λοιπά μαθήματα τους μαθητάς του υποδιδασκαλείου και διδάσκει και εν τω προτύπω ως τακτικός διδάσκαλος.

Άρθρον 16. Μετά το τέλος των ωρισμένων σπουδών υποβάλλονται οι μαθηταί πάντων των υποδιδασκαλείων του Κράτους εις απολυτήριον δοκιμασίαν εν τινί των διδασκαλείων του Κράτους, υπό του Υπουργού των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως εκάστοτε οριζομένω ενώπιον μιάς

Σελ. 148
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/149.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

καί της αυτής εξεταστικής επιτροπής, συνισταμένης εκ του διευθυντού της δημοτικής εκπαιδεύσεως ως προέδρου, εκ του διευθυντού του διδασκαλείου, εν ώ η απολυτήριος δοκιμασία θα γίνηται, αντιπροσωπεύοντος και τον πρόεδρον κωλυόμενον, και εκ των διδασκάλων των τεχνικών μαθημάτων του αυτού διδασκαλείου.

Άρθρον 17, Απολυόμενοι εκ των υποδιδασκαλείων οι μαθηταί αυτών διορίζονται υπό του επί των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως Υπουργού γραμματισταί εις τα γραμματεία, τα ιδρυμένα κατά τας κώμας τας εχούσας αριθμόν κατοίκων ολιγώτερον των 600. Διορίζονται δε εις μεν τας κώμας τας εχούσας 500-600 κατοίκους οι λαβόντες τον βαθμόν άριστα, εις δε τας εχούσας 400-500 οι τον βαθμόν λίαν καλώς και εις τας εχούσας ολιγώτερον των 400 μέχρις 150 κατοίκων οι τον βαθμόν καλώς.

Άρθρον 18. Μισθόν λαμβάνουσιν οι γραμματισταί 75 μεν δραχμάς οι έχοντες βαθμόν άριστα, 65 οι έχοντες λίαν καλώς και 55 οι έχοντες καλώς. Κατοικούσι δε πάντες ανεξόδως εν τοις διδακτηρίοις, όπου τούτο είνε δυνατόν.

Άρθρον 19. Ο μισθός αυτών αυξάνει επί δύο πενταετίας ανά πέντε δραχμάς εκάστοτε.

Άρθρον 20. Οι γραμματισταί οι έχοντες βαθμόν λίαν καλώς και καλώς μετά ευδόκιμον πενταετή υπηρεσίαν δικαιούνται να ττροσέλθωσιν εις τι των διδασκαλείων του Κράτους, όπως υποστώσι εξετάσεις προς βελτίωσιν του βαθμού αυτών.

Άρθρον 21. Οι γραμματισταί οι έχοντες τον βαθμόν Άριστα, δικαιούνται, επί πενταετίαν πρότερον υπηρετήσαντες εν τοις γραμματείοις, να καταγραφώσιν εν τοις μαθηταίς της δευτέρας τάξεως των διδασκαλείων μετά την νενομισμένην δοκιμασίαν, αν η ηλικία αυτών δεν υπερβαίνη τα 30 έτη και αν ευδοκιμήσωσι κατά την εις το διδασκαλείον εισιτήριον δοκιμασίαν αυτών.

Άρθρον 22. Προσωρινώς, μέχρις ου συμπληρωθή ο απαιτούμενος αριθμός των γραμματιστών προς πλήρωσιν των αναγκών συμπάσης της χώρας, δύνανται να διορίζωνται και κατωτέρων βαθμών γραμματισταί εις θέσεις ανωτέρας, Το εναντίον απαγορεύεται.

Άρθρον 23. Οι των υποδιδασκαλείων απόφοιτοι αντικαθιστώσι τους λοιπούς γραμματοδιδασκάλους, τους μη αποφοιτήσαντας εκ των υποδιδασκαλείων, άμα παρουσιασθώσι τοιούτοι. Προσέτι οι όντες τοποθετημένοι εις θέσεις ανωτέρας υποχωρούσι πάραυτα, άμα έμφανισθώσι γραμματισταί δικαιούμενοι να τοποθετηθώσι συνωδά τω ανωτέρω 17 άρθρω του παρόντος νόμου.

Άρθρον 24. Τα υποδιδασκαλεία λειτουργούσιν, όταν οι μαθηταί αυτών δεν είναι ολιγώτεροι των 15 και ενόσω αι εκπαιδευτικαί ανάγκαι, αι δι' αυτών θεραπευόμεναι, υφίστανται, άλλως διαλύονται· ανιδρύονται δε πάλιν, όταν αι αυταί ανάγκαι απαιτήσωσι τούτο.

Σελ. 149
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/150.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Άρθρον 25. Οι φοιτώντες κατ' έτος εις τα υποδιδασκαλεία δεν επιτρέπεται να υπερβαίνωσι τους 50.

Άρθρον 26. Δια Β, διαταγμάτων θα ορισθώσιν αι πόλεις, εν αις θα εδρεύωσι τα υποδιδασκαλεία, ο αριθμός των κατ' έτος ιδρυομένων, τα της διδασκαλίας εν τε τω προτύπω γραμματείω και τω υποδιδασκαλείω, τα κατά τας εισιτηρίους και απολυτηρίους και προαγωγικάς εξετάσεις, αι διακοπαί, το εορτολόγιον και πάντα τα εις τον παρόντα νόμον αναφερόμενα.

Ο παρών νόμος, ψηφισθείς υπό της Βουλής και παρ' Ημών σήμερον κυρωθείς, δημοσιευθήτω διά της Εφημερίδος της Κυβερνήσεως και εκτελεσθήτω ως νόμος του Κράτους.

Εν Τατοΐω τη 6 Αυγούστου 1892.

Εν ονόματι του Βασιλέως

Ο Αντιβασιλεύς ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΔΙΑΔΟΧΟΣ

Ο επί των Εκκλησιαστικών κλπ. Υπουργός ΣΤΕΦ. ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ

Σελ. 150
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/151.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

34

ΑΔΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΣΣΩΝ ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΠΑΡΘΕΝΑΓΩΓΕΙΑ

(Β. διάταγμα / 27 Οκτωβρίου 1892)

Κυβέρνηση Χ. Τρικούπη

Υπουργός Σ. Σκουλούδης

Περί της υπό των ανωτέρων Ιδιωτικών Παρθεναγωγείων τον κράτους μορφώσεως των δημοδιδασκαλισσών. [1]

ΓΕΩΡΓΙΟΣ Α' ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

'Έχοντες υπ' όψιν το άρθρον 16 του Συντάγματος της Ελλάδος, το άρθρον 60, 13 και 66 § l του από 6 Φεβρουαρίου 1834 "περί των δημοτικών σχολείων νόμου" το εδάφιον A' του από 13 Οκτωβρίου 1861 "περί των εξετάσεων των υποψηφίων διδασκαλισσών" B. διατάγματος, το άρθρον 1ον του από 11 Μαΐου 1867 "περί του Αρσακείου ως διδασκαλείου διδασκαλισσών" B. διατάγματος, το άρθρον 1 του από 24 Απριλίου 1881 "περί διδασκαλίας των παιδαγωγικών μαθημάτων και των εξετάσεων των υποψηφίων διδασκαλισσών εν τοις Παρθεναγωγείοις της φιλεκπαιδευτικής εταιρίας" B, διατάγματος, το άρθρον 1 του Β, διατάγματος του από 17 Σεπτεμβρίου 1882 "περί αναστολής της ισχύος του άρθρου 11 του από 22 Απριλίου 1881 B. διατάγματος" και θέλοντες να συνεπιλαμβάνωνται του έργου της μορφώσεως των δημοδιδασκαλισσών πλην των υπό της φιλεκπαιδευτικής εταιρίας συντηρουμένων εν Αθήναις Παρθεναγωγείων και τα we' άλλων ιδιωτών η και εταιριών ενταύθα τε και αλλαχού του κράτους συντηρούμενα ανώτερα Παρθεναγωγεία, απεφασίσαμεν και διατάσσομεν.

Άρθρον 1ον. Παρέχομεν πάσι τοις ανά το κράτος λειτουργούσιν είτε υπό ιδιωτών είτε υπό εταιριών συντηρουμένοις Παρθεναγωγείοις το δικαίωμα του μορφόνειν διδασκάλισσας.

Άρθρον 2ον. Η ενάσκησις του κατά το ανωτέρω 1ον άρθρον παρεχομένου δικαιώματος της μορφώσεως διδασκαλισσών συνεπάγεται την τήρησιν πάντων

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 391, τχ. Α'/31 Οκτωβρίου 1892.

Σελ. 151
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/152.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

των περί μορφώσεως των δημοδιδασκάλων κειμένων νόμων του κράτους και πασών των περί τούτου διατάξεων αυτού.

Άρθρον 3ον. Η άδεια προς εξάσκησιν του δικαιώματος του διά του ανωτέρω Ίου άρθρου παρεχομένου δίδεται παρά του Υπουργείου των εκκλησιαστικών και της δημοσίας εκπαιδεύσεως. Προς τούτο προαπαιτείται να αποστέλληται αυτώ το πρόγραμμα του αιτούντος" τοιαύτην άδειαν Παρθεναγωγείου και σαφώς να καταφαίνηται εν αυτώ ότι τα τε εν τω άρθρω 4 του από 24 Απριλίου 1881 περί διδασκαλίας των παιδαγωγικών μαθημάτων κτλ, Β. διατάγματος μαθήματα συγκαταλέγονται και ότι οι διδάξαντες αυτά καθηγηταί και διδάσκαλοι κέκτηνται τα υπό του νόμου απαιτούμενα προς την διδασκαλίαν τοιούτων μαθημάτων προσόντα.

Άρθρον 4ον. Πάσαι αι λοιπαί διατάξεις, αι περιεχόμεναι μεν εν τοις προτέροις Β. διατάγμασι, μη συμφωνούσαι δε προς τας του παρόντος Β. Ημών διατάγματος, καταργούνται.

Εις τον αυτόν Ημέτερον Υπουργόν ανατίθεμεν την δημοσίευσιν και εκτέλεσιν του παρόντος διατάγματος.

Εν Αθήναις τη 27 Οκτωβρίου 1892.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Ο Υπουργός των Εκκλησιαστικών κλπ.

ΣΤΕΦ. ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ

[1] Περί εξετάσεων επί πτυχίω των υποψηφίων διδασκαλισσών.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ A'. ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Έχοντες υπ' όψιν τα άρθρα 13, 14 και 58 του περί δημοτικών σχολείων νόμου της 6 Φεβρουαρίου 1834 και τα Ημέτερα διατάγματα της 24 Απριλίου 1882 και της 16 Αυγούστου 1883 περί εξετάσεων των υποψηφίων διδασκαλισσών κλπ., αποφασίζομεν και διατάσσομεν:

Τα άρθρα 7, 9, 10 και 11, των μνημονευθέντων διαταγμάτων τροποιούνται ως εξής.

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 11/14 Ιανουαρίου 1888.

Σελ. 152
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/153.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Άρθρον 7. Αι υποψήφιοι εξετάζονται υπό εξεταστικής επιτροπείας συγκροτούμενης εκ του γενικού επιθεωρητού των δημοτικών σχολείων, δύο καθηγητών της φιλοσοφικής η της θεολογικής σχολής του εθνικού Πανεπιστημίου, του διευθυντού του διδασκαλείου η ενός γυμνασιάρχου και του συλλόγου των καθηγητών του διδασκαλείου, της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας, ων τρεις μόνον έχουσι δικαίωμα ψήφου, εγκρινόμενοι υπό του Υπουργείου των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως προ των εξετάσεων, μεταξύ εξ προτεινομένων υπό του συμβουλίου της εταιρίας· αντί των καθηγητών του εθνικού Πανεπιστημίου δύνανται να διορισθώσι προς συμπλήρωσιν της εν Κέρκυρα εξεταστικής επιτροπείας δύο καθηγηταί του γυμνασίου η του διδασκαλείου, εκ των μη διδασκόντων εν τω αυτόθι διδασκαλείω της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας,

Άρθρον 9. Αι διατάξεις των άρθρων 5-15, συμπεριλαμβανομένου του Ημετέρου διατάγματος της 6 Μαΐου 1880 περί κανονισμού των απολυτηρίων εξετάσεων εν τω Αθήνησι διδασκαλείω και του τροποποιούντος τούτο ετέρου διατάγματος Ημών υπό σημερινήν χρονολογίαν ισχύουσι και εφαρμόζονται κατ' αναλογίαν και επί των εξετάσεων των υποψηφίων δημοδιδασκαλισσών. Τα κατά το άρθρον 12 του μηνομονευθέντος διατάγματος πρακτικά των εξετάσεων υποβάλλονται εις το Υπουργείον των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως, φυλαττομένου αντιγράφου αυτών εν τοις διδασκαλείοις της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας, Η δε κατά το άρθρον 15 πρότασις περί ορισμού του χρόνου προς δευτέραν απολυτήριον εξέτασιν υποβάλλεται εις το Υπουργείον υπό του προέδρου της εξεταστικής επιτροπείας.

Άρθρον 10, Εις τους κατά το άρθρον 6 του Ημετέρου διατάγματος της 6 Μαΐου 1880, ως ετροποποιήθη διά του υπό σημερινήν χρονολογίαν διατάγματος Ημών, κύκλους των μαθημάτων, εν οις εξετάζονται αι υποψήφιοι διδασκάλισσαι, προστίθεται και ο της γαλλικής γλώσσης, το δε μάθημα της οπλασκίας αντικαθίσταται διά των εργοχείρων.

Άρθρον 11. Εις εξέτασιν επί διδασκαλικώ πτυχίω γίνονται δεκταί μαθήτριαι κατά τα κεκανονισμένα έγγραφείσαι και τακτικώς διακούσασαι τα μαθήματα των δύο ανωτέρων τάξεων των διδασκαλείων της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας, η των ως ομοταγών τούτοις ανεγνωρισμένων παρθεναγωγείων, της αλλοδαπής, η ιδιωτικών παρθεναγωγείων, εν οις αδεία του Υπουργείου των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως η διδασκαλία γίνεται συμφώνως προς το εγκεκριμένον πρόγραμμα των διδασκαλείων της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας. Τα αποδεικτικά των σπουδών των υποψηφίων εξελέγχει ο πρόεδρος της εξεταστικής επιτροπείας, τη εισηγήσει δε τούτου η εξεταστική επιτροπεία αποφασίζει κατά πλειονοφηψίαν περί μη παραδοχής εις εξέτασιν των προσαγαγουσών ελλιπή η ανεπαρκή αποδεικτικά σπουδών.

Σελ. 153
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/154.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Εις τον αυτόν Ημέτερον Υπουργόν ανατίθεμεν την δημοσίευσιν και εκτέλεσιν του παρόντος διατάγματος.

Εν Αθήναις τη 11 Ιανουαρίου 1888.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Π. ΜΑΝΕΤΑΣ

Σελ. 154
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/155.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

35

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΩΝ Φ.Ε. 1892-1893

ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟΝ

Τάξις Α

1) Θρησκευτικά,

Ερμηνεία εις τας περικοπάς του Ευαγγελίου τας περιέχουσας την διδασκαλίαν του Ιησού Χριστού, 2

2) Ελληνικά,

α') Ερμηνεία έκ των Ελληνικών και της Κύρου παιδείας του Ξενοφώντος, και του Ισοκράτους Ευαγόρου εγκώμιον. 6

β') Επανάληψις της γραμματικής. (Γ. Γενναδίου), και συντακτικόν επίτομον (Ιω. Κοφινιώτου)

γ') Ορθογραφικαί ασκήσεις επί του μελανοπίνακος 1

δ') Εκθέσεις γραπταί κατά τον εν τέλει του προγράμματος εκτιθέμενον τρόπον, 1

ε') Ανάγνωσις εκ της εκλογής του Χρυσοστόμου 1

3) Μαθηματικά. Αριθμητική μέχρι του περί λόγων μετά των απλούστερων θεωριών και πρακτικών ασκήσεων (Ι. Χατζηδάκη) 2

4) Ιστορικά. Ιστορία των αρχαίων ανατολικών εθνών συνοπτικώς, του δε Ελληνικού εκτενέστερον μέχρι της υπό των Ρωμαίων αλώσεως της Κορίνθου (θ, Βενιζέλου) 2

5) Γεωγραφικά,

Γεωγραφία της Ευρώπης, εκτενεστέρα δε η της Ελληνικής χέρσονήσου (Ν. Παπαγιαννοπούλου). 2

6) Φυσιογνωστικά,

Ζωολογία (Φυσιογνωσία Σ. Μηλιαράκη). 2

Αναδημοσιεύεται από το: "Πρόγραμμα των κατά το σχολικόν έτος 1892-93 διδαχθησομένων μαθημάτων εν τοις Προτύποις και Διδασκαλείοις της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας., εγκριθέν διά τον υπ' αριθ. 10665/7598 εγγράφου του Υπουργείου των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως" ατό: Της εν Αθήναις Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας τα κατά το έτος 1891-92 πεπραγμένα, Αθήνα 1892, σ. 46-55.

Σελ. 155
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/156.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

7) Γαλλικά.

Ερμηνεία γαλλικών διηγημάτων και απομνημόνευσις μύθων και ποιηματίων, επίτομος γαλλική γραμματική εν γαλλική γλώσση μέχρι και των ρημάτων της Β' συζυγίας μετ' εφαρμογής, ασκήσεις διαλογικαί, 3

8) Τεχνικά.

α') Ιχνογραφία 1

β') Καλλιγραφία 2

γ΄) Ωδική 2

δ') Χειροτεχνήματα (κοπή και ραφή επιχιτωνίου (καμιζόλα), κέντημα προς διακόσμησιν αυτού και άλλα κεντήματα διά μετάξης). 3 ε') Γυμναστική 2

32

Τάξις Β'

1) Θρησκευτικά,

Κατήχησις Δ. Κυριακού και εκ της Εκκλησιαστικής ιστορίας τα σπουδαιότατα. 2

2) Ελληνικά.

α') Ερμηνεία εκ των απομνημονευμάτων του Ξενοφώντος και εκ των ιστοριών του Ηροδότου.

β') Επανάληψις του συντακτικού (Χ. Πούλιου).

γ') Ανάγνωσις εκ της εκλογής των του Χρυσοστόμου.

δ') Ασκήσεις γραπταί εις την αρχαίαν Ελληνικήν γλώσσαν γραμματικαί και συντακτικαί. 1

ε') Εκθέσεις γραπταί κατά τον εν τέλει του προγράμματος εκτιθέμενον τρόπον, 1

3) Μαθηματικά.

Αριθμητική συνέχεια και τέλος, μετά πρακτικών ασκήσεων (Ί. Χατζηδάκη), 2

4) Γεωγραφικά.

Γεωγραφία των λοιπών ηπείρων (N. Παπαγιαννοπούλου). 2

5) Ιστορικά.

Ρωμαϊκή Ιστορία συνοπτικώς, εκ δε της μέσης και μάλιστα της βυζαντιακής τα σπουδαιότερα. (Δ, Πατσοπούλου, θ, Βενιζέλου). 2

6) Φυσιογνωστικά.

Φυτολόγια και Γεωλογία. (Σ. Μηλιαράκη). 2

7) Γαλλικό.

Ερμηνεία γαλλικών διηγημάτων, απομνημόνευσις διαφόρων τεμαχίων, επανάληψις και εξακολούθησις της γραμματικής μέχρι των ανωμάλων ρημάτων, Θεματογραφία, ασκήσεις διαλογικαί. 3

Σελ. 156
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/157.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

8) Οικονομικά.

Οικιακή οικονομία (Ξ. Ζυγούρα). 1

9) Τεχνικά.

α') Ιχνογραφία 1 β') 'Ωδική 2 γ') Χειροτεχνήματα (κοπή και ραφή χιτώνος γυναικείου και περισκελίδος, κέντημα προς διακόσμησιν αυτών, άλλα είδη κεντήματος διά μετάξης και διαρραφή (μαντάρισμα) περιποδίων) 4 δ') Γυμναστική   2

32 Τάξις Γ'.

1) Θρησκευτικά.

Χριστιανική ηθική (A. Δ. Κυριακού) 1

2) Ελληνικά,

α') Ερμηνεία εκ των διαλόγων του Πλάτωνος (Απολογίας και Ευθύφρονος) και εκ της Οδύσσειας του Ομήρου κατ' έκλογήν, 5 β') Ανάγνωσις εκ της εκλογής των του Χρυσοστόμου. 2 γ') Θεματογραφικαί ασκήσεις, 1 δ') Εκθέσεις γραπταί κατά τον εν τέλει του προγράμματος εκτιθέμενον τρόπον. 1

3) Μαθηματικά.

α') Γεωμετρία επί το πρακτικώτερον, (Δ, Γεωργιάδου λιθογραφ.). 2

β') Κοσμογραφία (Δ. Γεωργιάδου λιθογραφ.), 1

4) Ιστορικά.

Νέα Ιστορία εκτενεστέρα δε η της Ελλάδος (Δ. Πατσοπούλου), 2

5) Φυσιογνωστικά.

Φυσική πειραματική 2

6) Παιδαγωγικά.

Στοιχειώδης ψυχολογία και παιδαγωγική οικιακή τε και σχολική (A, Σπαθάκη) 2

7) Διδακτικά.

Μεθοδολογία. Θεωρία και πράξις, 2

8) Γαλλικά.

Ερμηνεία εκλεκτών τεμαχίων λογογράφων και ποιητών, συμπλήρωσις της γραμματικής, αρχαί του συντακτικού, Θεματογραφία, διαλογικαί ασκήσεις, απομνημόνευσις εκλεκτών τεμαχίων. 4

9) Τεχνικά.

α') Ιχνογραφία 1

Σελ. 157
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/158.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

β') Ωδική 2 γ') Χειροτεχνήματα (κοπή και ραφή γυναικείων φορεμάτων, χιτώνων γυναικείων και ανδρικών, νυκτικών γυναικείων, διαρραφή (μαντάρισμα) και εμβάλωμα επί ιματίω) 4 δ') Γυμναστική 4

Τάξις Δ'.

1) Θρησκευτικά.

Διδασκαλία επί το πρακτικώτερον εις τα προδιδαχθέντα Θρησκευτικά μαθήματα. 1

2) Ελληνικά.

α') Ανάγνωσις εκ των ελληνικών του Ξενοφώντος (βιβλ. Δ',) και εκ των απομνημονευμάτων του κατ' εκλογήν, εκ των του Πλουτάρχου περί παίδων αγωγής, εκ των Ιστοριών του Ηροδότου και εκ της εκλογής των του Χρυσοστόμου. 5

β') Εκθέσεις γραπταί κατά τον εν τέλει του προγράμματος εκτιθέμενον τρόπον, 1

3) Ιστορικά.

Επανάληψις της Ελληνικής ιστορίας. 2

4) Γεωγραφικά.

Επανάληψις της όλης γεωγραφίας και μάλιστα της Ελληνικής χερσονήσου (N. Παπαγιαννοπούλου) και στοιχειώδης γνώσις του Ελληνικού πολιτεύματος, 2

5) Μαθηματικά.

Αριθμητικοί ασκήσεις και το περί μέτρων και σταθμών και νομισμάτων, (Ι. Χατζηδάκη). 2

6) Φυσνογνωστικά. Χημεία και στοιχειώδης γνώσις της ορυκτολογίας. (Π. Κονδύλη.). 2

7) Παιδαγωγικά.

Στοιχειώοης λογική και ιστορία της παιδαγωγικής, εις ην προσαρτάται η ερμηνεία των παρ' ημίν νόμων της δημοσίας εκπαιδεύσεως (A. Σπαθάκη) 2

8) Διδακτικά

α') Υποδειγματική και ασκητική διδασκαλία εν τω προτύπω. 8

β') Συνεδρίαι διδασκαλικαί, 1

9) Γαλλικά.

Ερμηνεία εκλεκτών τεμαχίων λογογράφων και ποιητών, μετάφρασις εκ του Ελληνικού εις το γαλλικόν, διαλογικαί ασκήσεις, συνέχεια και τέλος του συντακτικού, 4

Σελ. 158
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/159.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

10) Τεχνικά.

α') Ωδική 2

β') Χειροτεχνήματα (κοπή και ραφή) γυναικείων φορεμάτων και επιστηθίων (μπουστάκια) λευκών). 4

γ') Ιχνογραφία 1

δ') Γυμναστική  2

39

Σελ. 159
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/160.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

36 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΠΟΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΩΝ

(Β. Διάταγμα / 7 Απριλίου 1893)

Κυβέρνηση Χ. Τρικούπη

Υπουργός Κ. Κοσσονάκος

Περί τον οργανισμού των υποδιδασκαλείων και των μετ' αυτών συνημμένων προτύπων γραμματειών.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ A' ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Έχοντες υπ' όψιν το άρθρο 26 του Ι3ΟΘ' περί υποδιδασκαλείων νομού, τη προτάσει του Ημετέρου επί των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως Υπουργού, αποφασίζομεν και διατάσσομεν τάδε·

ΤΜΗΜΑ Α'. Περί του οργανισμού των υποδιδασκαλείων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α' Περί των εν τοις υποδιδασκαλείοις διδασκόντων.

Άρθρ. 1, Των δύο διδασκάλων των εν εκάστω των υποδιδασκαλείων διδασκόντων ο διευθυντής είνε ο αμέσως υπεύθυνος διά τε την πρόοδον και την ευκοσμίαν των μαθητών, και διά την εύτακτον και σεμνοπρεπή του σχολείου εμφάνειαν και ενέργειαν, αυτός πρώτος παρέχων εαυτόν τέλειον και αμώμητον παράδειγμα ανδρός κοσμίου και σεμνού και διδασκάλου χρηστού και φιλοπόνου,

Άρθρ. 2, Χρέη του διευθυντού είνε τάδε'

α') Να εκπληροί απροφασίστως τα διδασκαλικά αυτού καθήκοντα, ανελλιπώς διδάσκων πάντα τα μαθήματα, τα δι' αυτόν ωρισμένα.

β') Νά προσπαθή εκ παντός τρόπου λέγων και υποδεικνύων και πράττων να μετασχηματίζη και να μεταπλάττη τους εαυτού μαθητάς, εις ανθρώπους χρηστούς και εις διδασκάλους γνώσεως και εμπειρίας διδακτικής μεστούς και

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 71/20 Απριλίου 1893.

Σελ. 160
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/161.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

ζήλου ενθέου και αφοσιώσεως ειλικρινούς εις το διδακτικόν έργον αυτών εμπεφορημένους.

γ') Να ασκή τα διευθυντικά καθήκοντα αυτού εν σεμνότητι φιλανθρώπω, ούτε χαλεπός και δύσκολος προς τους υποδεεστέρους και αδυνάτους αυτού συναδέλφους τε και μαθητάς επιδεικνύμενος, ούτε μαλακός και σκυλακώδης προς τους ανωτέρους αυτού και ισχυρούς προφαινόμενος. Μετά του συναδέλφου του διδασκάλου δέον να συνεννοήται περί πάντων, να συμπράττη μετ' αυτού εν ομόνοια και να καθοδηγή αυτόν σφαλλόμενον, αν πότε τούτο συμβή, μετά πραότητος και ήπιότητος αδελφικής. Προς τους μαθητάς του δέον να φέρηται ως αγαθός πατήρ, αείποτε αόκνως καί. μετ' άκρας υπομονής να προσπαθή να προβιβάζη την διδασκαλικήν αυτών επιτηδειότητα και να επανορθοί αυτούς πταίοντας, παραινών, νουθετών, επιπλήττων, και εν ανάγκη και απομακρύνων προσωρινώς εκ του σχολείου τον βαρέως οπωσούν αμαρτήσαντα κατά τα και εν τοις διδασκαλείοις του κράτους νενομισμένα,

δ') Να εκτελή απαρεγκλίτως και επακριβώς πάντα τα καθήκοντα αυτού προς τας προϊσταμένας αυτού αρχάς. Να πέμπη προς αυτάς κατά την αρχήν εκάστου σχολικού έτους τα προγράμματα των υπό την διεύθυνσιν αυτού σχολείων και ονομαστικόν κατάλογον των υπό την διεύθυνσίν του μαθητών του υποδιδασκαλείου, να αναγγέλλη εις αυτάς παν το δυνάμενον εΐτέ να συνταράξη την εναρμόνιον μετά του συναδέλφου του συμβίωσιν και σύμπραξιν, είτε να παρακώλυση η και να παραβλάψη την απρόσκοπτον και αξιοπρεπή λειτουργίαν των σχολείων, ων προΐσταται. Διαφωνίας μετά του συναδέλφου του, βαρέα αμαρτήματα των μαθητών, έλλειψιν οργάνων διδακτικών και τα τούτοις όμοια είνε υπόχρεως ο διευθυντής να αναγγέλλη εις τας προϊσταμένας αυτού αρχάς και παρ' αυτών να επιζητή την θεραπείαν αυτών,

Άρθρ. 4, Ο έτερος των διδασκάλων είνε o αμέσως υπεύθυνος διά την πρόοδον και ευκοσμίαν των μαθητών του γραμματείου, του συνημμένου μεθ' εκάστου των υποδιδασκαλείων, μετερχομενος πάντα τα νενομισμένα και πάσι τοις ευπαιδευτοις διδασκάλοις γνωστά μέσα, όπως καταστήση τούτο πρότυπον γραμματείον, εν ώ οι εν τοις υποδιδασκαλείοις παιδευόμενοι, θα διαβλέπωσι τον τέλειον τύπον του σχολείου, προς ον θα μεθαρμόσωσι τα γραμματεία, εις α θα διδάξωσί ποτέ από των υποδιδασκαλείων αποφοιτήσαντες.

Αρθρ. 5. Κατά παν ουσιώδες ζήτημα του προτύπου γραμματείου, ως ,κατά την σύνταξιν του προγράμματος, κατά την εισαγωγήν των προσηκόντων και επαρκών διδακτικών βιβλίων, κατά τας αποφάσεις περί των πειθαρχικών μέτρων κατά των βαρέως άμαρτανόντων μαθητών του προτύπου γραμματείου, ο διδάσκαλος ζητεί την γνώμην του διευθυντού και προβαίνει εις ενέργειαν μετά προηγουμένην μετ' αυτού συνεννόησιν και ομογνωμοσύνην. Εν διαφωνία ζητείται διά της νομίμου οδού η γνώμη της προϊσταμένης αυτών αρχής.

Άρθρ. 6. Αμφότεροι οι εν τω υποδιδασκαλείω διδάσκοντες διδάσκαλοι

11

Σελ. 161
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/162.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

1

οφείλουσι μετά προθυμίας να υποδεικνύωσιν εκάστοτε τοις μαθηταίς αυτών τα εαυτών καθήκοντα, μετ' ευμενείας να καθοδηγώσι και μεθ' υπομονής να έπανορθώσι,ν αυτούς πταίοντας και σφαλλομένους, μετά στοργής να επιτηρώσι πάσας τας πράξεις αυτών και μετ' αυστηρότητος να τιμωρώσιν αυτούς παρανόούντας τα καθήκοντα αυτών και δυστροπουντας περί την εκπλήρωσιν αυτών. Έτι οφείλουσι να καταρρυθμίζωσιναείποτετήν σχολικήν αυτών ενέργειαν κατά τους κειμένους σχολικούς νόμους και σχολικάς διατάξεις, ουδέποτε έπ' ουδενί λόγω από τούτων έκτρεπόμενοι, να συνεννοώνται προς αλλήλους εν παντί ούσιώδει έκπαιδευτικώ η πειθαρχικώ ζητήματι, αναφυομένω κατά την διδασκαλικήν αυτών ενέργειαν, να συμπράττωσιν εις την εκ παντός τρόπου προαγωγήν του ανατεθειμένου αυτοίς έργου, να διδάσκωσι μετά ζήλου και προθυμίας τα εκάστω ωρισμένα μαθήματα και να τηρώσι πάντα τα επίσημα βιβλία του σχολείου εν τάξει και ακρίβεια.

ΚΕΦΑΑΑΙΟΝ Β' Περί των μαθητών των υποδιδασκαλείων.

Άρθρ. 7. Οι βουλόμενοι να καταταχθώσιν εν τοις μαθηταίς του υποδιδασκαλείου προσέρχονται κατά το πρώτον δεκαήμερον του Σεπτεμβρίου εις το διευθυντήριον αυτού προσάγοντες πάντα τα νόμιμα πιστοποιητικά και καταγράφονται υπό του διευθυντού εν τοις καταλογοις των μελλόντων να υποστώσι την εισιτήριον δόκιμασίαν.

Άρθρ. 8. Μέχρι της 15 Σεπτεμβρίου επιτρέπεται να παραταθή η εισιτήριος δοκιμασία. Μετά την ημέραν ταύτην άρχονται αμέσως τα μαθήματα.

Άρθρ. 9. Η εισιτήριος δοκιμασία τελείται υπ' αμφοτέρων των διδασκάλων του υποδιδασκαλείου και είναι διττή' γραπτή και προφορική. Η γραπτή συνίσταται εις την εκτέλεσιν πράξεων τίνων και εις την λύσιν προβλημάτων της αριθμητικής ουχί συνθετωτάτων και εις την έκθεσιν ενός θέματος είλημμένου εκ των γνώσεων, άς οφείλει εκ της προτέρας του παιδείας να έχη. Κατά την έκθεσιν ταύτην ο δοκιμαζόμενος πρέπει να επίδειξη ότι γνωρίζει να γράφη ορθώς τας ρίζας των συνηθεστάτων λέξεων, τας καταλήξεις των ρημάτων και ονομάτων, τας τροπάς των εγκλιτικών φωνηέντων και τας παραγωγικάς καταλήξεις.

Άρθρ. 10. Μόνον ο κατά την γραπτήν δοκιμασίαν αποδείξας ότι κέκτηται τας γνώσεις τας διαγραφομένας εν τω άρθρω 9 επιτρέπεται να υποστή και την προφορικήν δοκιμασίαν.

Άρθρ. 11. Κατά την προφορικήν δοκιμασίαν οι δοκιμαζόμενοι εξετάζονται'

α') Εις τα Θρησκευτικά,

β') Εις τα ελληνικά.

Σελ. 162
Φόρμα αναζήτησης
Αναζήτηση λέξεων και φράσεων εντός του βιβλίου: Τα προγράμματα της Μέσης Εκπαίδευσης (1833-1929), τ. Β΄
Αποτελέσματα αναζήτησης
    Ψηφιοποιημένα βιβλία
    Σελίδα: 143
    17_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

    32

    ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

    ΚΑΙ ΤΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ

    ΤΗΣ Φ.Ε. ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 1888 - 1889

    ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ Α'.

    Περί του τρόπον της διδασκαλίας της Ελληνικής γλώσσης εν ταις τάξεσι του Διδασκαλείου.

    α') Η εν τω Διδασκαλείω διδασκαλία της Ελληνικής γλώσσης, χωρούσα βαθμηδόν και ομοιομόρφως από της A'. τάξεως μέχρι και της Γ', (της Δ', ούσης καθαρώς πρακτικής), αποτελεί πλήρες και οργανικόν σύστημα, σκοπούν να καταστήση τας μαθήτριας να εννοώσι μεν ευχερώς τους ευληπτοτέρους αρχαίους Έλληνας συγγραφείς, να γράφωσι δε ορθώς και απταίστως την νέαν Ελληνικήν γλώσσαν,

    β') Η διδασκαλία της Ελληνικής γλώσσης γίνεται, επί το πρακτικώτερον,

    Ιδία δε

    1) Εν τη A'. τάξει του Διδασκαλείου το Ελληνικόν κείμενον εξηγεί αυτός ο διδάσκαλος, αι δε μαθήτριαι γράφουσι την εξήγησιν κατ' οίκον, ην διορθοί κατόπιν ο διδάσκαλος εν τη παραδόσει· εν δε ταις λοιπαίς τάξεσιν εξηγούσι το κείμενον αυταί αι μαθήτριαι, καθοδηγούμεναι υπό του διδασκάλου· γράφουσι δε και αυταί την εξήγησιν κατ' οίκον, ην διορθοί ο διδάσκαλος εν τη παραδόσει.

    2) Εννέα ορισθεισών καθ' εβδομάδα ωρών προς διδασκαλίαν της Ελληνικής γλώσσης, ήτοι τριών μονών και τριών διπλών, κατά μεν τας μονάς ώρας γίνεται η μετ' ήθους απαγγελία επί νεοελληνικού κειμένου, αι γραπταί ασκήσεις και αι εκθέσεις ιδεών, κατά δε τας διπλάς η ερμηνεία του κειμένου, η διόρθωσις των εξηγήσεων, η ανάγνωσις εξ αρχαίου ευλήπτου συγγραφέως (άπαξ της εβδομάδος) και η διδασκαλία της Γραμματικής και του Συντακτικού. γ') Η των Ελληνικών διδασκαλία κανονίζεται ως εξής 1) Εν μεν τη A' τάξει γίνεται επανάληψις της Γραμματικής, διδασκαλία

    Αναδημοσιεύεται από το: "Πρόγραμμα των κατά το σχολικόν έτος 1888-1889 διδαχθησομένων μαθημάτων εν τε τοις Προτύποις και τοις Διδασκαλείοις της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας", στον τόμο: Πρακτικά της εν Αθήναις Φιλεκπαιδευτικής Εταιρίας τον έτους 1887-1888, Αθήνα 1888, σ. 58-62.