Συγγραφέας:Αντωνίου, Δαυίδ
 
Τίτλος:Τα προγράμματα της Μέσης Εκπαίδευσης (1833-1929), τ. Β΄
 
Τίτλος σειράς:Ιστορικό Αρχείο Ελληνικής Νεολαίας
 
Αριθμός σειράς:17
 
Τόπος έκδοσης:Αθήνα
 
Εκδότης:Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς
 
Έτος έκδοσης:1988
 
Σελίδες:960
 
Αριθμός τόμων:2ος από 3 τόμους
 
Γλώσσα:Ελληνικά
 
Θέμα:Εκπαίδευση-Δευτεροβάθμια
 
Νομοθεσία
 
Παιδεία-Εκπαίδευση
 
Τοπική κάλυψη:Ελλάδα
 
Χρονική κάλυψη:1833-1929
 
Περίληψη:Στο τρίτομο αυτό βιβλίο, που καλύπτει την περίοδο 1833-1929, ο συγγραφέας έχει συγκεντρώσει τους ιδρυτικούς νόμους των διαφόρων τύπων σχολείων, δημόσιων η αναγνωρισμένων, του εκάστοτε ελεύθερου ελλαδικού χώρου (χωρίς τις κατά καιρούς τροποποιήσεις τους, εκτός από ορισμένες αναγκαίες εξαιρέσεις), τα προγράμματα διδασκαλίας που ίσχυσαν σε όλη αυτήν την περίοδο και εγκυκλίους που έχουν σχέση με τη διδασκαλία μαθημάτων. Η όλη εργασία είναι διαρθρωμένη ως εξής: Προηγείται μία εισαγωγή που αναφέρεται στην οργάνωση και δομή της Μέσης Εκπαίδευσης κατά την περίοδο 1833-1929 και ακολουθεί το κύριο σώμα της εργασίας, χωρισμένο σε δύο μέρη: Στο πρώτο –που επιγράφεται «Τα Κείμενα»– παρατίθεται αριθμημένο το υλικό κατά κεφάλαια, ανάλογα με τον τύπο του σχολείου και σε χρονολογική σειρά. Το δεύτερο –με τίτλο «Η Ανάγνωση», χωρισμένο στα ίδια, όπως το πρώτο, κεφάλαια– περιλαμβάνει αναλυτικούς και συγκριτικούς πίνακες των ωρολογίων προγραμμάτων και μια σύντομη Επισκόπηση των Κειμένων και των Πινάκων. Τέλος, παρατίθεται απόλυτος χρονολογικός πίνακας όλων των Κειμένων, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα να παρακολουθείται συστηματικά η διαμόρφωση και εξέλιξη των σχολείων της Μέσης Εκπαίδευσης.
 
Άδεια χρήσης:Αυτό το ψηφιοποιημένο βιβλίο του ΙΑΕΝ σε όλες του τις μορφές (PDF, GIF, HTML) χορηγείται με άδεια Creative Commons Attribution - NonCommercial (Αναφορά προέλευσης - Μη εμπορική χρήση) Greece 3.0
 
Το Βιβλίο σε PDF:Κατέβασμα αρχείου 26.12 Mb
 
Εμφανείς σελίδες: 419-438 από: 962
-20
Τρέχουσα Σελίδα:
+20
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/419.gif&w=600&h=915 17_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ'

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΡΙΖΑΡΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΚΑΙ ΙΕΡΑΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ (ΣΧΟΛΩΝ)

Σελ. 419
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/420.gif&w=600&h=915 17_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Σελ. 420
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/421.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

l

ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΡΙΖΑΡΕΙΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ

(Β. Διάταγμα / 25 Ιανουαρίου (6 Φεβρουαρίου) 1843)

Κυβέρνηση Α. Κριεζή

Υπουργός Ι. Ρίζος

Αριθ. 213

ΔΙΑΤΑΓΜΑ

Περί τον οργανισμού της εν Αθήναις Ριζαρείου Εκκλησιαστικής σχολής

ΟΘΩΝ

ΕΛΕΩ ΘΕΟΥ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Αφ' ου διά του Ημετέρου Διατάγματος 12 (24) Μαΐου 1841 υπ' αριθ. 1624 απεδέχθημεν ευμενώς την πρότασιν του αοιδίμου Γεωργίου Ραδιόνοφ Ριζάρη περί συστάσεως Εκκλησιαστικής σχολής εν Αθήναις, καθ' ον τρόπον ο ευγενής εκείνος ανήρ εξέθεσεν εις την Ημετέραν επί των Εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείαν διά της αναφοράς αυτού 25 Απριλίου 1840· ιδόντες τας διατάξεις της τε από 1 Ιανουαρίου 1840 διαθήκης του αοιδίμου εκείνου ανδρός και των εις αυτήν προσθηκών 10 Ιανουαρίου, 25 Απριλίου και 1 Ιουνίου 1840 των μετά της διαθήκης δημοσιευθεισών· και επιθυμούντες να επιταχύνωμεν την σύστασιν της Εκκλησιαστικής σχολής, επί τη υπ' αριθ. 17,865 εκθέσει της Ημετέρας επί των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως Γραμματείας, απεφασίσαμεν να διατάξωμεν και διατάττομεν.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'.

1. Καθιδρύεται εν τη Πρωτευούση του Ημετέρου Βασιλείου Εκκλησιαστική σχολή υπό το όνομα "Εκκλησιαστική Σχολή Μάνθου

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 4/13 Φεβρουαρίου 1843.

Σελ. 421
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/422.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

καί Γεωργίου Ριζάριδων" σκοπόν έχουσα την προσήκουσαν εκπαίδευσιν και την ηθικήν μόρφωσιν των μελλόντων να ιερατεύσωσιν.

2. Η Κυβέρνησις αναδέχεται κατά την έφεσιν τους αοιδίμου Γεωργίου Ραδιόνοφ Ριζάρη την εν γένει εφορείαν επί της σχολής, διοικούμενης κατά τας διατάξεις της τε διαθήκης και των εις αυτήν προσθηκών του διαθέτου.

ΚΕΦΑΛ. Β'. Περί υποτρόφων.

3. Η σχολή αυτή έχει δαπάνη της Ριζαρείου περιουσίας είκοσι τουλάχιστον υποτρόφους.

Επιφυλαττομεθα δε να εκλέξωμεν, δαπάνη του δημοσίου ταμείου και έτερον υποτρόφων αριθμόν.

4. Άπαντες οι εν τη σχολή ταύτη μαθητεύοντες ζώσι κοινοβιακώς εν τω καταστήματι αυτής και υπόκεινται εις τας αυτάς διατάξεις.

5. Διά να γένη τις δεκτός ως υπότροφος της Εκκλησιαστικής σχολής απαιτείται να είναι:

α') Έλλην, υπήκοος Ημών εξαιρούνται δε της διατάξεως ταύτης οι περί ων γίνεται λόγος εις το άρθρον 109 της διαθήκης και εις το άρθρον 6 του παρόντος Οργανισμού.

β') Όχι νεώτερος των δεκαπέντε ετών, η πρεσβύτερος των δεκαοκτώ.

Κατά τα πρώτα πέντε έτη γίνονται δεκτοί κατ' εξαίρεσιν και πρεσβύτεροι των δεκαοκτώ ετών.

γ') Υγιής και αρτιμελής το σώμα, ευφυής δε τον νουν και χρηστοήθης.

δ') Τέκνον γονέων εγνωσμένων, χριστιανών της ορθοδόξου Ανατολικής Εκκλησίας. Εάν δε είναι Ίερόπαις, η τέκνον εχόντων Ιδιαιτέρας προς την πατρίδα εκδουλεύσεις, εν ίσότητι των λοιπών περιστάσεων, προτιμάται.

ε') Διδαγμένος τα εν τοις Ελληνικοίς σχολείοις τταραδιδόμενα μαθήματα.

στ') Να ομολογήση πρώτον ενώπιον του διευθυντού της σχολής και του αρμοδίου υπουργικού Συμβουλίου της επί των εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείας της Επικρατείας, αφ' ου ούτοι τω παραστήσωσιν εξ ενός μεν την ιερότητα των καθηκόντων, εξ ετέρου δε και τα βάρη του Εκκλησιαστικού επαγγέλματος, ότι εμμένει εκουσίως εις την πρόθεσίν του' και έπειτα ν' αναφέρη εις την επί των Εκκλησιαστικών Ημετέραν Γραμματείαν, ότι μετά την αποπεράτωσιν των μαθημάτων του και όταν φθάση εις την υπό των ιερών κανόνων οριζομένην ήλικίαν, θέλει δεχθή το της ιερωσύνης επάγγελμα, παρέχων εγγύησιν αξιόχρεων, ότι εάν εν καιρώ δεν θελήση να χειροτονηθή ιερεύς έγγαμος, η άγαμος, η εάν διά κακοήθειαν η έλλειψιν προόδων εις τας σπουδάς αποβληθή της σχολής, θέλει αποδίδει πάσαν την δι' αυτόν γενομένην δαπάνην.

Σελ. 422
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/423.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Εξαιρούνται δε οι εξ ασθενείας η άλλης φυσικής τινός, επελθούσης ελλείψεως κωλυόμενοι.

6. Προσλαμβάνονται ως υπότροφοι καθ' Ημετέραν έγκρισιν και όσοι ιδία δαπάνη αφίενται να εισέλθωσιν εις το κατάστημα της Εκκλησιαστικής σχολής, προπληρόνοντες κατά πάσαν τριμηνίαν 150 δραχμάς' υπόκεινται δε και ούτοι εις τας ανωτέρω 4 και 5 εδ. β'-στ' διατάξεις,

ΚΕΦΑΛ. Γ'. Περί των μαθημάτων.

7. Οι υπότροφοι θέλουν διδάσκεσθαι.

α') Άπαν, εν γένει το σύστημα των εξ Αποκαλύψεως δογματικών και των ηθικών της πίστεως αληθειών, οίον την ιεράν και την Εκκλησιαστικήν ιστορίαν.

Την κατήχησιν της ορθοδόξου Πίστεως,

Την περί τους Θείους πατέρας της Εκκλησίας φιλολογίαν.

Την ερμηνευτικήν των αγίων Γραφών.

Την δογματικήν Θεολογίαν,

Την ηθικήν του Ευαγγελίου.

Την ρητορικήν και μάλιστα την του ιερού Άμβονος.

Την ποιμαντικήν και την κατηχητικήν,

Την Εκκλησιαστικήν μουσικήν,

β') Την Ελληνικήν γλώσσαν και την Λατινικήν, όσον ένεστιν εντελώς, εις τους κλασσικούς συγγραφείς και τους αγίους πατέρας αμφοτέρων.

γ') Την γενικήν ιστορίαν και την γεωγραφίαν.

δ') Τα στοιχειώδη μαθηματικά,

ε') Την στοιχειώδη φιλοσοφίαν.

στ') Μίαν ξένην γλώσσαν εκ των νεωτέρων, οίον την Γαλλικήν, ως κοινοτέραν.

8. Η σχολή έχει πέντε τάξεις, εκάστης δε τούτων η διάρκεια είναι ενιαύσιος, Και η μεν πρώτη είναι προπαρασκευαστική διά τους μη διδαχθέντας πάντα τα του Ελληνικού σχολείου μαθήματα· αι δε ανώτεραι τρείς, αντιστοιχούσι προς τας τρεις τάξεις του γυμνασίου μέ την διαφοράν, ότι η ιερά κατήχησις και η ιερά ιστορία θέλουν διδάσκεσθαι εν αυτή πλατύτερον. Παραλλήλως δε μέ τους κλασσικούς Έλληνας και Λατίνους θέλουν εξηγείσθαι. αρμόδια μέρη εκ των πατέρων της Εκκλησιάς· εις δε την πέμπτην τάξιν θέλουν διδάσκεσθαι συνοπτικώς α') η εισαγωγή εις τας θείας Γραφάς και β') η δογματική και ηθική Θεολογία,

9. Καθ' όσον δεν ήθελεν εμποδισθή η τοποθέτησις των εκ της Ριζαρείου περιουσίας υποτρόφων, και ήθελε δοθή ρητή άδεια παρά της Κυβερνήσεως,

Σελ. 423
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/424.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

οι διάφοροι, υπότροφοι, αποπερατώσαντες τας τέσσαρας τάξεις αυτής, δύνανται, αντί να μεταβαίνωσιν εις την πέμπτην, να φοιτωσιν εις το Βασιλικόν Πανεπιστήμιον, οπού διδάσκονται επί τριετίαν τα γενικά λεγόμενα μαθήματα εκ της φιλοσοφικής σχολής, και τα ωρισμένα μαθήματα της Θεολογικής, εν οις συμπεριλαμβάνεται και το μάθημα της Εβραϊκής, εξακολουθούντες να διαμένωσιν εν τη σχολή και να θεωρώνται ως οι λοιποί υπότροφοι.

Η δε χορήγησις της εκ της Ριζαρείου περιουσίας συντάξεως εις εν και το αυτό άτομον, δεν δύναται να παρεκταθή υπέρ τα πέντα έτη.

10. Την τάξιν των μαθημάτων και τας ώρας διδασκαλίας εκάστου, θέλει διαγράψει ιδιαίτερος περί τούτων κανονισμός, υποβαλλόμενος παρά του πρώτου συμβουλίου των εκτελεστών της Ριζαρείου διαθήκης εις την έγκρισιν της Ημετέρας επί των Εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ΄. Περί στολής των μαθητών.

16. Η στολή όλων εν γένει των υποτρόφων , της σχολής είναι ομοιόμορφος και σεμνή, φορούσι δε σκούφον μαύρον, χιτώνα ποδήρη μαύρον, ζώνην κυανήν βαθείαν, περίποδα μαύρα, η ; υποδήματα τον χειμώνα και επενδύτην του αυτού χρώματος.

Εν Αθήναις την 25 Ιανουαρίου (6 Φεβρ.) 1843

ΟΘΩΝ

Ο επί των Εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματεύς Ι. ΡΙΖΟΣ

Σελ. 424
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/425.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

2

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΡΙΖΑΡΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ 1844

(Κανονισμός: Έγγραφο 25604/902 / 29 Απριλίου 1844)

Κυβέρνηση Α. Μαυροκορδάτου

Υπουργός Σπ. Τρικούπης

25604 Αριθ. 902

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΕΩΣ

Προς τους εκτελεστάς της διαθήκης του μακαρίτου Γ. Ριζάρη.

Θεωρήσαντες τον διά της αναφοράς υμών 15 του παρόντος μηνός υποβληθέντα εις το Υπουργείον Κανονισμόν της Ριζαρείου Σχολής έχοντα ως \έπεται:

Κανονισμός της Ριζαρείου Εκκλησιαστικής σχολής.

"Τύπος γίνου των Πιστών, εν λόγω, εν αναστροφή, εν αγάπη, εν πίστει, εν αγνεία",

Α. Τιμόθ. Κεφ. Δ' 12. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'

Περί της εν τη Σχολή κατατάξεως και περί της δοκιμασίας των μαθητών.

1) Οι θέλοντες να καταταχθώσιν εις τους υποτρόφους της Ριζαρείου Εκκλησιαστικής Σχολής, οφείλουσι, προς τοις άλλοις, όσα κατά την διαθήκην του καθιδρυτού της Σχολής και κατά τον οργανισμόν αυτής απαιτούνται διά την παραδοχήν εκάστου, να φέρωσιν ιδίως εις τον Διευθυντήν και μαρτυρικόν του πνευματικού πατρός αυτών περί της ευσέβειας των και περί του ότι δεν έχουν πνευματικόν τι κώλυμα εις το να ιερωθώσιν εν καιρώ,

Αναδημοσιεύεται από τον τόμο: Τα κατά την Ριζάρειον Εκκλησιαστικήν Σχολήν από της συστάσεως αυτής μετά της εικόνος τον Ιδρυτού, δαπάνη της Ριζαρείου περιουσίας κατ' έγκρισιν του επί των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως Υπουργείου και επιμέλεια Νικολάου Ράδου, εκτελεστού της Ριζαρείου Διαθήκης. Έκδοσις Β' μετά προσθηκών μέχρι τέλους τον έτους 1902, Αθήνα 1903, σ. 109-124.

Σελ. 425
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/426.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

2) Η πρώτη τριμηνία από της εισαγωγής εκάστου εις την Σχολήν λογίζεται ως χρόνος δοκιμασίας του ήθους και της περί την σπουδήν επιμελείας και δεξιότητός του, Και ot μεν εν τω διαστήματ.. τούτω δόντες δείγματα φύσεως δεξιάς, ήθους χρηστού και επιμελείας, εγγράφονται οριστικώς εις τον κατάλογον των μαθητών, και τότε ενδύονται και την στολήν αυτών. Ο δε αδόκιμος φανείς, οποίος και αν είναι, αποπέμπεται, και εάν τύχη ων εκ του αριθμού των κατά το άρθρον 101 της Διαθήκης εκλελεγμένων, η εκ των κατά τον δεύτερον παράγραφον του 3 άρθρου του οργανισμού της Σχολής δημοσία δαπάνη εκπαιδευομένων, ούτος υποβάλλεται εις την απότισιν της τριμηνιαίας δαπάνης εκατόν πεντήκοντα δραχμών, καθά ορίζουσι και το 103 άρθρον της διαθήκης, και ο στ' § του 5 άρθρου του όργανισμού· η δε απότισις γίνεται υπό του μαθητού η υπό του εγγυητού αυτού, εις το της Σχολής μεν Ταμείον, εάν ο μαθητής ήναι εκ της τάξεως των πρώτων, τουτέστιν εκ των υποτρόφων της Ριζαρείου περιουσίας, εις δε το Κεντρικόν Ταμείον, εάν ούτος ήνε εκ της τάξεως των δευτέρων, τουτέστι των υποτρόφων της Κυβερνήσεως.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β'.

Περί των μαθημάτων.

3) Των εν τω οργανισμώ της Σχολής (Κεφ. γ') διαγεγραμμένων μαθημάτων η περίοδος συμπληρούται εις πενταετίαν κατά την εξής τάξιν και διαίρεσιν.

Η πρώτη τάξις διδάσκεται.

A') Εις την Ελληνικήν γλώσσαν δέκα ώρας της εβδομάδος, ήτοι:

α') Το ετυμολογικόν της Γραμματικής .ακριβέστερον και λεπτομερέστερον η όσον διδάσκεται εις τας δύο κατωτέρας τάξεις των Ελληνικών Σχολείων. Ιδίως δε το περί παραγωγής και συνθέσεως των λέξεων και της δυνάμεως εκάστου τύπου αυτών, έτι δε και το περί προτάσεων, συμφωνίας και εξαρτήσεως των λέξεων, ακροθιγώς καθ' εκάστην εβδομάδα ώρας 5.

β') Εξήγησιν λόγων εξ Ελλήνων τε και Εκκλησιαστικών συγγραφέων, οίον του περί προσευχής και άλλων εκ των του Αγίου Ιωάννου του Χρυσόστομου κατ' εκλογήν εκ των του Πλουτάρχου αποφθεγμάτων και των του Επικτήτου ηθικών παραγγελμάτων καθ' εβδομάδα ώρας 5.

Β'. Αρχάς της Λατινικής γλώσσης, οίον τους τύπους της Γραμματικής και το τεχνολογικόν και ερμηνείαν εκ της Λατινικής Χρηστομάθειας η εκ του Κορνηλίου Νέπωτος καθ' εβδομάδα ώρας 4.

Γ, Εισαγωγήν εις την γενικήν Γεωγραφίαν και εις την της Αγίας Γραφής, καθ' εβδομάδα ώρας 2. ;

Δ'. Ιεράν ιστορίαν εκ της παλαιάς τε και Καινής Διαθήκης, καθ' εβδομάδα ώρας 2.

Σελ. 426
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/427.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Ε'. Καλλιγραφίαν και Ιχνογραφίαν, καθ'εβδομάδα ώρας 4. ΣΤ'. Αριθμητικήν, καθ' εβδομάδα ώρας 3. Ζ'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν, καθ' εβδομάδα ώρας 4.

το όλον καθ' εβδομάδα ώρας 29.

Η δευτέρα τάξις κατά το δεύτερον έτος διδάσκεται

Α'. Εις την Ελληνικήν.- καθ'εβδομάδα ώρας 10, ήτοι: α') To Συντακτικόν της Γραμματικής, ότε και άσκησις εις Θεματογραφίαν γίνεται, καθ' εβδομάδα ώρας 5,

β') Εξήγησιν λόγων εκ των Αγίων μεν Πατέρων κατ'·εκλογήν, οίον της περί ιερωσύνης του Χρυσοστόμου του λθ' εις τα Φώτα, και του Συντακτηρίου και του περί της εν ταις διαλέξεσιν ευταξίας και άλλων του Αγίου Γρηγορίου του Ναζιανζηνού - του κατά μεθυόντων και του προς τους νέους παραινετικού και άλλων του Μεγάλου Βασιλείου, Εκ 'των Ελλήνων δε συγγραφέων, επίσης κατ' εκλογήν εκ της Κύρου Παιδείας και εκ του Οικονομικού του Ξενοφώντος, και εκ των του Πλουτάρχου Ηθικών και των παραλλήλων βίων καθ' εβδομάδα ώρας 5.

Β'. Κατήχησιν εις πλάτος καθ' εβδομάδα ώρας 3, Γ', Γενικήν Ιστορίαν των αρχαίων εθνών καθ' εβδομάδα ώρας 2. Δ', Πολιτικήν Γεωγραφίαν της μεν Ελλάδος ακριβέστερον και λεπτομερέστερον, των δε άλλων της Ευρώπης επικρατειών συνοπτικώτερον, ίνα τελειόνη εις το έτος. Παρατίθενται δε πάντα τα νεώτερα προς τα αρχαία Ονόματα, και μάλιστα τα Ελληνικά· καθ' εβδομάδα ώρας 2.

Ε'. Άλγεβραν καθ' εβδομάδα ώρας 3.

ΣΤ'. Τής Λατινικής γλώσσης το τεχνολογικόν ακριβέστερον, και ερμηνείαν εκ των του Ιουλίου Καίσαρος απομνημονευμάτων και εκ του Λαχτεντίου και του Σαλλουστίου' καθ' εβδομάδα ώρας 4.

Ζ'. Ιχνογραφίαν καθ' εβδομάδα ώρας 3.

H'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Το όλον καθ' εβδομάδα ώρας 30.

Η τρίτη τάξις διδάσκεται κατά το τρίτον έτος

Α', τα Ελληνικά ώρας 12 της εβδομάδος, ήτοι:

α') Ασκείται εις το Συντακτικόν, θεματογραφούσα και εφαρμόζουσα πρακτικώς τους κανόνας της θεωρίας, διά να απόκτηση έκαστος μαθητής την έξιν του γράφειν, όσον το δυνατόν ορθώς και κανονικώς, την αρχαίαν γλώσσαν. Διδάσκεται δε και το περί ιδιωμάτων των τριών διαλέκτων, ήτοι της Ιωνικής, της Δωρικής και της Αιολικής· καθ' εβδομάδα ώρας 6.

β') Εν τη αυτή τάξει ερμηνεύονται τινές εκ των λόγων του Ισοκράτους, του Δημοσθένους, του Αισχίνου - εκ των διαλόγων του Πλάτωνος - εκ

Σελ. 427
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/428.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

του Θουκυδίδου μέρος ικανόν μετά των δημηγοριών, και εκ του Ηροδότου τα Περσικά μάλιστα, και εκ των Πυθαγορικών αποσπασμάτων· καθ' εβδομάδα ώρας 6.

Β'. Ρητορικήν τέχνην, χωρίς πολλάς λεπτολογίας, εφαρμοζομένην μάλιστα εις τους όποιους η τάξις αυτή έχει ανά χείρας λόγους των Εκκλησιαστικών ρητόρων- καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Γ'. Γυμνάζονται εις την κατ' ήθος απαγγελίαν οι μαθηταί, αποστοματίζονται τα κάλλιστα των κλασικών συγγραφέων τεμάχια, και εις την ομιλουμένην δε γλώσσαν συντάττουσι προς γύμνασιν μύθους, διηγήματα, επιστολάς, λογίδρια και θέματα ηθικά άπαξ της εβδομάδας το σάββατον.

Δ'. Της Λατινικής το συντακτικόν και Θεματογραφίαν. Ερμηνεύονται, δε και λόγοι εκ του Ιερού Αυγουστίνου, εκ του Κικέρωνος και εκ της Ιστορίας του Τίτου Λιβίου' καθ' εβδομάδα ώρας 5.

E'. Γεωγραφίαν των λοιπών μερών της γης' καθ' εβδομάδα ώρας 2, ΣΤ', Γενικήν ιστορίαν του μεσαιώνος' καθ' εβδομάδα ώρας 2.

Ζ', Ηθικήν του Ευαγγελίου κατ' επιτομήν· καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Η', Γαλλικήν γλώσσαν· καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Θ'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν· καθ' εβδομάδα ώρας 4,

το όλον καθ' εβδομάδα ώρας 33,

Η τετάρτη τάξις διδάσκεται κατά το τέταρτον έτος

Α'. Ποιητάς, οίον Όμηρον, Ησίοδον και λοιπούς εκ των γνωμικών, των οποίων αποστοματίζουσι και τεμάχια τίνα, τα ώφελιμώτατα. 'Έτι εν η δύο των ποιημάτων του Θεολόγου Γρηγορίου, τινάς εκ των κανόνων των μεγάλων εορτών, ύμνους του Συνεσίου, μετά δε τούτο τραγωδίας τινάς εκ των του Αισχύλου, του Σοφοκλέους και του Ευριπίδου, επιγράμματα τινα κατ' εκλογήν, και εκ των Πινδαρικών ύμνων τινάς' καθ' εβδομάδα ώρας 6.

Β', Την ποιητικήν τέχνην και την μετρικήν μετά παρατηρήσεων περί της αρχαίας μουσικής και ρυθμικής· καθ' εβδομάδα ώρας 3,

Γ', Οι της τάξεως ταύτης μαθηταί συνθέτουσι και ποιημάτια εις διάφορα μέτρα, εις τε την αρχαίαν και εις την ομιλουμένην γλώσσαν, μιμούμενοι τα καλά και παθητικά χωρία των ενδόξων ποιητών, και μάλιστα τα του Ψαλμωδού και των άλλων θεοπνεύστων συγγραφέων. Εις επιθεώρησιν και διόρθωσιν των τοιούτων ποιηματίων ορίζονται καθ' εβδομάδα ώραι 3.

Δ'. Εκ της Λατινικής γλώσσης διδάσκονται ωσαύτως ποιητάς, οίον Ουιργίλιον, Οράτιον και λοιπούς κατά την ανωτέρω τάξιν, μεθερμηνευομένους εις την Ελληνικήν παρατηρείται δε πάντοτε η διαφορά και η συγγένεια των δύο τούτων γλωσσών' καθ' εβδομάδα ώρας 6.

Ε'. Εβραϊκήν γλώσσαν· καθ' εβδομάδα ώρας 4. ΣΤ'. Εις την κατ' ήθος απαγγελίαν ασκούνται καθ' εβδομάδα ώρας 2.

Σελ. 428
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/429.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Ζ', Εκκλησιαστικήν μουσικήν· καθ' εβδομάδα ώρας 4,

το όλον ώραι 28 καθ' εβδομάδα,

Η πέμπτη τάξις σχηματίζεται διαρκούσα εν έ'τος χάριν των δι' εύλογους αιτίας αναγκαζομένων ν' απολαύσωσι της Σχολής, χωρίς να φοιτήσωσιν επί τριετίαν εις το Πανεπιστήμιον.

Εις ταύτην την τάξιν διδάσκεται συνοπτικώς

A'. Εισαγωγή εις τας Αγίας Γραφάς της Παλαιάς τε και Καινής Διαθήκης,

Β', Εκκλησιαστική ιστορία.

Γ'. Δογματική Θεολογία και Χριστιανική Ηθική.

Δ'. Ποιμαντορική, και το περί των ιερών κανόνων της Εκκλησίας.

E', Η περί τους Αγίους Πατέρας φιλολογία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ'.

Περί των εξετάσεων.

8) Εις όσους των υποτρόφων ήθελεν επιτρέψει η Κυβέρνησις, κατά το 9 άρθρον του γ' κεφαλαίου του οργανισμού της Σχολής, να φοιτώσιν εις το Πανεπιστήμιον, διά να διδαχθώσι τα υψηλότερα μαθήματα της θεολογίας και εκ των γενικών επιστημών, όσας συνήθως σπουδάζουσιν οι φοιτηταί πάσης σχολής, εις τούτους ορίζει καθ' εξαμηνίαν ο Διευθυντής συμφώνως μετά του Συμβουλίου των εκτελεστών της Διαθήκης κατά τους ορισμούς του 10 άρθρου του οργανισμού, τίνα μαθήματα πρέπει να σπουδάζωσιν, ίνα και η σπουδή κατά την τάξιν χωρή, και η των μαθητών προσοχή δίδηται εις τα προς το επάγγελμα του κληρικού μάλλον πρέποντα.

Εγκρίνομεν αυτόν, ον τρόπον ενταύθα εξετέθη, δυνάμει των άρθρ. 10 και 19 του περί οργανισμού της εν Αθήναις Ριζαρείου Εκκλησιαστικής Σχολής Βασιλικού Διατάγματος, 25 Ιανουαρίου 1843.

Αθηνησιν, 29 Απριλίου 1844

Ο Υπουργός

Σ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ

Ο επί της Διεκ. Γραμματεύς

Μ. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ

Σελ. 429
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/430.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

3

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΡΙΖΑΡΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ 1852

(Κανονισμός: "Εγγραφο 3896/2838 / 9 Σεπτεμβρίου 1852)

Κυβέρνηση Α. Κριεζή Υπουργός Σ. Βλάχος

Αριθ. πρωτ. 3896. Διεκπ. 2838.

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΩΝ

ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΕΩΣ

Προς τους εκτελεστάς της Ριζαρείου διαθήκης.

Θεωρήσαντες τον διά της αναφοράς υμών 1 του παρόντος μηνός υποβληθέντα εις το υφ' Ημάς Υπουργείον κανονισμόν της Ριζαρείου εκκλησιαστικής σχολής, επί το βέλτιον μετερρυθμισμένον, μετά τινών προσθέτων διατάξεων, μη περιεχομένων μεν εις τον εκ της 29 απριλίου 1844 κατά πρώτον εγκριθέντα, αναγκαίων δε εκ της μέχρι τούδε πείρας γνωρισθεισών, δεν έχομεν να φέρωμεν επ' αυτού ειμή μόνον τας ακολούθους μικράς παρατηρήσεις,

α) Εις το άρθρον 44, αμέσως μετά τας λέξεις "να κείρη την κόμην", να προστεθώσι και αι εξής: ή τον πώγωνα.

β) Εις το άρθρον 69, αμέσως μετά τας τελευταίας λέξεις "παρά του τριμελούς συμβουλίου," να προστεθώσι και τα εξής: "Εάν ο ζητών την άδειαν ήναι εκ των υποτρόφων της Κυβερνήσεως η των μοναστηρίων, τότε ειδοποιείται και το υπουργείον παρά του συμβουλίου." Δυνάμει δε των άρθρων 10 και 19 του περί οργανισμού της εν Αθήναις Ριζαρείου εκκλησιαστικής σχολής βασιλικού διατάγματος 25 Ιανουαρίου 1843, εγκρίνομεν τον υποβληθέντα ημίν ως είρηται κανονισμόν αυτής της σχολής, συνισταμενον εις άρθρα 78, μετά των εν τοις άρθροις 44 και 69 γενομένων από ημάς δύο προσθηκών.

Εν Αθήναις τη 9 Σεπτεμβρίου 1852 Ο Υπουργός

ΣΤΑΥΡΟΣ ΒΛΑΧΟΣ

Έγκρισις του κανονισμού ' Ο διεκπεραιωτής

Μ. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ

Αναδημοσιεύεται από το: Κλάδος, τ. A', σ. 118-133.

Σελ. 430
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/431.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΡΙΖΑΡΕΙΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'. Περί της εις την σχολήν εισδοχής και της δοκιμασίας των μαθητών.

1. Ο θέλων να καταταχθή εις τους υποτρόφους της Ριζαρείου εκκλησιαστικής σχολής οφείλει α') να έχη όσα κατά την διαθήκην του καθιδρυτού της σχολής και κατά τον οργανισμόν αυτής- (Κεφ, Β', 5) απαιτούνται εις παραδοχήν εκάστου· διό και εξετάζεται ιδίως υπό του ιατρού κατά την υγείαν και αρτιμέλειαν προ της εις την σχολήν εισελεύσεως, και η τοιαύτη εξέτασις επαναλαμβάνεται κατά την πρώτην τριμηνίαν μετά την εισέλευσίν του· β') να φέρη εις τον διευθυντήν της σχολής μαρτυρικόν του πνευματικού αυτού πατρός : περί τε της ευσέβειας του και περί του ότι δεν έχει πνευματικόν τι κώλυμα εις το να ιερωθή εν καιρώ,

2; Οι προσλαμβανόμενοι εις την σχολήν, ίνα εκπαιδευθώσιν ιδία δαπάνη, παρέχουσιν εγγυητήν αξιόχρεων, ότι η ωρισμένη συμβολή των δραχμών 50 κατά μήνα θέλει προκαταβάλλεσθαι κατά τριμηνίαν τακτικώς εις το ταμείον της σχολής. Οι δε κατά το άρθρον 101 της διαθήκης εκλεγόμενοι, και οι κατά τον δευτερον παράγραφον του 3 άρθρου του οργανισμού της σχολής εκπαιδευόμενοι παρέχουσιν εγγυητήν αξιόχρεων και υποθήκην, οι μεν εις το συμβούλιον των εκτελεστών της Ριζαρείου διαθήκης, οι δε εις το ύπουργείον των εκκλησιαστικών, προς έξασφάλισιν των απαιτήσεων της σχολής και του δημοσίου εν ταις περιπτώσεσι των άρθρων 3, 43, 74, 75, 76, του παρόντος κανονισμού.

3, Η πρώτη τριμηνία από της εισελεύσεως εκάστου εις την σχολήν λογίζεται ως χρόνος δοκιμασίας του ήθους και: της περί τα μαθήματα δεξιότητος και επιμελείας αυτού, Και ο μεν εν τω χρόνω τούτω δούς δείγματα ήθους χρηστού, επιμελείας και φύσεως δεξιάς εγγράφεται οριστικώς εις τον κατάλογον. των μαθητών, και τότε ενδύεται την στολήν αυτών" ο δε αδόκιμος δειχθείς αποπέμπεται' ,και εάν τύχη ων εκ'του αριθμού των κατά το άρθρον 101 της διαθήκης εκλεγομένων, η εκ των κατά τον δεύτερον παράγραφον του 3 άρθρου του οργανισμού της σχολής δημοσία δαπάνη εκπαιδευομένων, υποχρεούται να απότιση την γενομένην δι' αυτόν δαπάνην, καθά ορίζουσι και το 103 άρθρον της διαθήκης και ο στ' § του 5 άρθρου του οργανισμού. Γίνεται δε η απότισις υπό του μαθητού η υπό του εγγυητόύ αυτού εις το της σχολής μεν ταμείον, εάν ο μαθητής ήναι εκ των υποτρόφων της Ριζαρείου περιουσίας, εις το κεντρικόν δε ταμείον, εάν ούτος ήναι εκ των υποτρόφων της Κυβερνήσεως.

Σελ. 431
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/432.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β'.

Περί των εν τη σχολή διδασκομένων μαθημάτων.

5. Των εν τω οργανισμώ της σχολής (Κεφ. γ') οριζομένων μαθημάτων η περίοδος συμπληρούται εις πενταετίαν κατά την εξής τάξιν και διαίρεσιν.

Η πρώτη, ήτοι κατωτάτη τάξις, διδάσκεται.

Α'.- Την ελληνικήν γλώσσαν δέχα ώρας καθ' εβδομάδα· ήτοι α') το ετυμολογικόν της γραμματικής ακριβέστερον και λεπτομερέστερον η όσον διδάσκεται εις τας δύο κατωτέρας τάξεις των ελληνικών σχολείων, ιδίως δε το περί παραγωγής και συνθέσεως των λέξεων και της δυνάμεως εκάστου τύπου αυτών· έτι δε και το περί προτάσεων, συμφωνίας και εξαρτήσεως των λέξεων ακροθιγώς, καθ' εβδομάδα ώρας 4.

β') Εξήγησιν Ελλήνων τε και εκκλησιαστικών συγγραφέων· οίον των του Πλουτάρχου αποφθεγμάτων, των απομνημονευμάτων και της Κύρου παιδείας του Ξενοφώντος, του πίνακος του Κέβητος, των ηθικών παραγγελμάτων του Επικτήτου, του περί προσευχής και άλλων τινών λόγων του Χρυσοστόμου καθ' εβδομάδα ώρας 6,

Β'. Αρχάς της λατινικής γλώσσης· δηλονότι τους τύπους της γραμματικής και το τεχνολογικόν, και ερμηνείαν εκ της λατινικής χρηστομάθειας, η εκ του Κορνηλίου Νέπωτος, καθ' εβδομάδα ώρας 5.

Γ', Την γενικήν γεωγραφίαν και κατόπιν την της Αγίας Γραφής, καθ' εβδομάδα ώρας 2.

Δ'. Ιεράν ιστορίαν εκ της παλαιάς και καινής Διαθήκης καθ' εβδομάδα ώρας 2,

Ε', Αριθμητικήν, καθ' εβδομάδα ώρας 3.

ΣΤ'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν, καθ' εβδομάδα ώρας 4.

Το όλον καθ' εβδομάδα ώρας 26.

Σημείωσις. Εάν μένη χρόνος ικανός, διδάσκεται προς τούτοις και την καλλιγραφίαν και ίχνογραφίαν ανά δύο ώρας καθ' εβδομάδα,

Η δε δευτέρα τάξις κατά το δεύτερον έτος διδάσκεται,

A'. Ελληνικήν γλώσσαν καθ' εβδομάδα ώρας 10· ήτοι:

α'). Το συντακτικόν της γραμματικής, μεθ' ου συνδέεται και άσκησις εις Θεματογραφίαν, καθ' εβδομάδα ώρας 4,

β'). Εξήγησιν· 1) εξ Ελλήνων συγγραφέων· οίον εκ της Κύρου αναβάσεως, των ελληνικών και των οικονομικών του Ξενοφώντος, εκ των ηθικών και των παραλλήλων βίων του Πλουτάρχου. 2) Εκ των αγίων Πατέρων κατ' εκλογήν' οίον εκ των περί ιερωσύνης λόγων του Χρυσοστόμου, του περί της εν ταις διαλέξεσιν ευταξίας και άλλων του αγίου Γρηγορίου του Ναζιανζηνού, του κατά μεθυόντων, του προς τους νέους παραινετικού και άλλων του μεγάλου Βασιλείου, καθ' εβδομάδα ώρας 6.

Σελ. 432
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/433.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Β'. Λατινικήν γλώσσαν· ήτοι το τεχνολογικόν πληρέστερον και ακριβέστερον και ερμηνείαν εκ των απομνημονευμάτων του Ιουλίου Καίσαρος, εκ του Σαλλουστίου και εκ του Λακταντίου, καθ' εβδομάδα ώρας 5.

Γ'. Ιεράν κατήχησιν εις πλάτος' καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Δ'. Γενικήν Ιστορίαν των αρχαίων εθνών καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Ε'. Πολιτικήν γεωγραφίαν, της μεν Ελλάδος λεπτομερέστερον, της δε λοιπής Ευρώπης συνοπτικώτερον, ίνα τελειώνη εις το έτος· (παρατίθενται δε εις τα νεώτερα τα αρχαία γεωγραφικά ονόματα και μάλιστα εις την γεωγραφίαν της Ελλάδος) καθ' εβδομάδα ώρας 3.

ΣΤ'. Άλγεβραν, καθ' εβδομάδα ώρας 3. Ζ'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν, καθ' εβδομάδα ώρας 3.

TO όλον καθ' εβδομάδα ώρας 3ο.

Σημείωσις. Εάν μένη χρόνος ικανός, διδάσκεται, και αύτη ιχνογραφίαν.. ώρας καθ' εβδομάδα 3.

Η δε τρίτη τάξι,ς, διδάσκεται κατά το τρίτον έτος.

A'. Ελληνικήν γλώσσαν καθ' εβδομάδα ώρας 12, ήτοι,

α') ασκείται εις το συντακτικόν, θεματογραφούσα και εφαρμόζουσα πρακτικώς τους κανόνας της γραμματικής· διδάσκεται, δε και περί το διαλέκτων· καθ' εβδομάδα ώρας 4.

β') Ερμηνεύονται τίνες εκ των λόγων του Ισοκράτους, του Δημοσθένους, του Αισχίνου, εκ των διαλόγων του Πλάτωνος, εκ της ιστορίας του θουκυδίδου, εκ του Ηροδότου, εκ των Πυθαγορικών αποσπασμάτων, έτι δε και εκ των Πατέρων της εκκλησίας· καθ' εβδομάδα ώρας 8,

Β', Ρητορικήν τέχνην συνοπτικήν, εφαρμοζομένην εις τους εν τη αυτή τάξει διδασκομένους λόγους των Ελλήνων και των εκκλησιαστικών ρητόρων, ώρας καθ' εβδομάδα 2.

Γ'. Λατινικήν γλώσσαν' δηλονότι το συντακτικόν μετά Θεματογραφίας και ερμηνείαν εκ των του Κικέρωνος, της ιστορίας του Τίτου Λιβίου, των λόγων του Ιερού Αυγουστίνου, καθ' εβδομάδα ώρας 5.

Δ'. Γεωγραφίαν των λοιπών μερών της γης, ώρας 2.

Ε'. Γεωμετρίαν καθ' εβδομάδα ώρας 3. ΣΤ'. Γενικήν ιστορίαν έως τέλους, καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Ζ'. Ηθικήν του Ευαγγελίου επίτομον, ώρας 2.

H'. Εκκλησιαστικήν Μουσικήν, καθ' εβδομάδα ώρας 3.

Το όλον καθ' εβδομάδα ώρας 32.

Σημείωσις. Εάν μένη χρόνος ικανός γυμνάζονται οι μαθηταί άπαξ της εβδομάδος και εις την κατ' ήθος απαγγελίαν, αποστοματίζοντες τα κάλλιστα των κλασσικών συγγραφέων τεμάχια, και εις την νεωτέραν δε γλώσσαν συντάσσουσιν εις γύμνασιν άπαξ της εβδομάδος, το σάββατον, μύθους, διηγήματα,

28

Σελ. 433
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/434.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

επιστολάς, λογίδρια και θέματα ηθικά, των οποίων η υπόθεσις δίδοται παρά του προσήκοντος καθηγητού.

Η δε τετάρτη τάξις διδάσκεται κατά το τέταρτον έτος.

A'. Ελληνικήν γλώσσαν, ώρας καθ' εβδομάδα 12, ήτοι;

α') Ποιητικήν τέχνην και μετρικής τα κυριώτερα ώρας 2

β') Ερμηνείαν ποιητών, οίον Ομήρου, Ησιόδου, των ύμνων Καλλιμάχου, των γνωμικών, των οποίων τεμάχια τίνα, τα κάλλιστα, αποστοματίζουσιν ot μαθηται. Συν τούτοις ποιημάτων τινών Γρηγορίου του θεολόγου, ύμνων του Συνεσίου, έμμετρων τινών κανόνων των μεγάλων εορτών ."Επειτα δε τραγωδίας τινός του Ευριπίδου, του Σοφοκλέους, του Αισχύλου, επιγραμμάτων τινών κατ' εκλογήν και τίνων ύμνων του Πινδάρου, καθ' εβδομάδα ώρας 7,

γ') Η τάξις αύτη συνθέτει και ποιημάτιά τίνα εις διάφορα μέτρα εις τε την αρχαίαν και εις την νεωτέραν γλώσσαν, μιμούμενη τα καλά και υψηλά χωρία των ενδόξων ποιητών και τα του Ψαλμωδού, Όθεν ορίζονται εις επιθεώρησιν και διόρθωσιν των τοιούτων γυμνασμάτων, καθ' εβδομάδα ώραι 3.

Β', Λατινικήν γλώσσαν ήτοι α') ερμηνείαν ποιητών οίον του Ουιργιλίου, των Μεταμορφώσεων του Οβιδίου, του Ορατίου και άλλων κατ' εκλογήν, παρατηρουμένης εκάστοτε της διαφοράς και της συγγενείας της λατινικής γλώσσης προς την ελληνικήν· β') τας κυριωτέρας διαφοράς της λατινικής μετρικής προς την ελληνικήν· ώρας καθ' εβδομάδα 6,

Γ', Τριγωνομετρίαν επίπεδον, ώρας καθ' εβδομάδα 2.

Δ', Στοιχειώδη φιλοσοφίαν έπίτομον, ώρας καθ' εβδομάδα 4,

Ε'. Εκκλησιαστικήν ιστορίαν, ώρας καθ' εβδομάδα 2-3. ΣΤ'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν, ώρας καθ' εβδομάδα 3.

Ζ', Εισαγωγήν εις τας άγιας Γραφάς, ώρας καθ' εβδομάδα 2.

το όλον καθ' εβδομάδα ώρας 31-32,

Σημείωσις. Εάν μένη ικανός χρόνος, θέλει διδάσκεσθαι η παρούσα και η επομένη πέμπτη τάξις και την γαλλικήν γλώσσαν, τρις καθ' εβδομάδα.

Η δε πέμπτη τάξις διδάσκεται κατά το πέμπτον έτος συνοπτικώς τα εξής:

A'. Εκκλησιαστικής ιστορίας εξακολούθησιν, ώρας καθ' εβδομάδα 2.

Β', Ερμηνευτικήν και ερμηνείαν των Γραφών, ώρας 4,

Γ'. Δογματικήν θεολογίαν, ώρας 4.

Δ'. Ποιμαντορικήν και το περί των ιερών κανόνων της εκκλησίας, ώρας 3.

Ε', Την περί τους αγίους Πατέρας φιλολογίαν, ώρας 3. ΣΤ'. Εκκλησιαστικήν μουσικήν, ώρας 4.

Σημείωσις. Εις την τάξιν ταύτην γυμνάζονται οι μαθηταί και εις την σύνταξιν εκκλησιαστικών λόγων.

Σελ. 434
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/435.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

4

ΙΔΡΥΣΗ ΙΕΡΑΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ

(Νόμος ,ΤΞΖ'/27 Σεπτεμβρίου 1856)

Κυβέρνηση Δ. Βούλγαρη

Υπουργός Χ. Χριστόπουλος

ΝΟΜΟΣ ,ΤΞΖ' Περί Ιερατικών Σχολείων

ΟΘΩΝ

ΕΛΕΩ ΘΕΟΥ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Ψηφισάμενοι ομοφώνως μετά της Βουλής και της Γερουσίας απεφασίσαμεν και διατάσσομεν.

Άρθρ. 1. Συνιστώνται σχολεία ιερατικά, εντός των οποίων εκπαιδεύονται οι προπαρασκευαζόμενοι διά την διακονίαν της Ορθοδόξου Ανατολικής Εκκλησίας. Εν αυτοίς γίνονται δεκτοί και όσοι των ήδη τεταγμένων εις τον εκκλησιαστικόν Κλήρον εισί δεκτικοί μαθήσεως.

Ο αριθμός και αι έδραι των σχολείων τούτων προσδιορισθήσονται διά Βασιλικού διατάγματος, μετά γνωμοδότησιν της Ιεράς Συνόδου της εκκλησίας της Ελλάδος.

Άρθρ. 2. Τα σχολεία ταύτα τίθενται υπό την άμεσον διεύθυνσιν του υπουργείου των εκκλησιαστικών και της δημοσίας εκπαιδεύσεως, και υπό την επιτήρησιν της Ιεράς Συνόδου.

Άρθρ. 3. Έκαστον των σχολείων τούτων έχει μαθητάς, ούτε των δέκα ελάττους, ούτε των τεσσαράκοντα πλείους, εντός αυτού κατοικούντας και κοινοβιακώς ζώντας.

Καθόσον δε υπάρχουσιν εις αυτά τα σχολεία θέσεις κεναί, προτιμώνται οι ιερόπαιδες εν ισότητι των λοιπών περιστάσεων.

'Αρθρ. 4. Ίνα γένη τις δεκτός εν αυτοίς τοις σχολείοις απαιτείται, να ήναι:

α') Έλλην, τέκνον γονέων του ορθοδόξου Ανατολικού δόγματος.

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 54/5 Οκτωβρίου 1856.

Σελ. 435
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/436.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

β') Έχων ηλικίαν ούτε κατωτέραν των δεκαπέντε ούτε ανωτέραν των δεκαοκτώ ετών.

Κατά τα πρώτα πέντε έτη γίνονται, δεκτοί κατ' εξαίρεσιν και μαθηταί υπερβάντες το δέκατον όγδοον έτος της ηλικίας των.

γ') Υγιής και αρτιμελής το σώμα, ευφυής δε τον νουν και χρηστοήθης.

δ') Να φέρη απολυτήριον του δημοτικού σχολείου της πατρίδος του, η εάν εκεί δεν υπάρχη τοιούτον σχολείον, να γνωρίζη τουλάχιστον ν' αναγινώσκη ελευθέρως και να γράφη [1] και

ε') Να παράσχη διά των γονέων η των κηδεμόνων αυτού εγγύησιν αξιόχρεων ότι εάν μετά την εκπαίδευσίν του, και όταν φθάση εις την υπό των ιερών κανόνων οριζομένην ηλικίαν, μεταμεληθείς, δεν θέληση να χειροτονηθή ιερεύς έγγαμος η άγαμος, η εάν αποβληθή του σχολείου θέλει αποδίδει πάσαν την διά τα δίδακτρα αυτού γενομένην δαπάνην, προς απότισιν της οποίας εφαρμόζονται, κατ' αυτού αι διατάξεις του νόμου περί καθυστερούντων οφειλετών του δημοσίου.

Κατ' αμφοτέρας τας προμνησθείσας περιπτώσεις, ήτοι την της μεταμέλειας η την της αποβολής, υπόκειται και εις τας υποχρεώσεις του στρατευσίμου κατά τον νόμον.

Εξαιρούνται δε οι εξ ασθενείας επαγούσης ανικανότητα, η εξ άλλης τινός, αίφνης επελθούσης, φυσικής ελλείψεως κωλυόμενοι:

Άρθρ. 5. Εις έκαστον των Ιερατικών σχολείων διορίζονται διά Βασιλικού διατάγματος, δύω η και πλείονες διδάσκαλοι εκ της τάξεως των ιερωμένων, εν δε ανάγκη, δύνανται να ώσιν οι διδάσκαλοι και μοναχοί η λαϊκοί, μεμαρτυρημένοι επί αρετή και ικανότητι.

Διορίζοντα., προσέτι υπό του υπουργείου των εκκλησιαστικών εις έκαστον σχολείον εις επιστάτης και εις η πλείονες, κατά την ανάγκην, υπηρέται.

Και οι διδάσκαλοι, και οι επιστάται και οι υπηρέται λαμβάνουσι, τον διά τους ομοιοβαθμίους αυτών νεονομισμένον μισθόν κατά μήνα, εκ των πόρων των εν τω 7 άρθρω του παρόντος νόμου οριζομένων.

Άρθρ. 6. Εις έκαστον των σχολείων τούτων διορίζεται εφορευτική επιτροπή, συγκροτουμένη εκ 5 μελών, και έχουσα καθήκον να φροντίζη περί πάντων όσα τείνουσιν εις την συντήρησιν του σχολείου και εις την πρόοδον των εν αυτώ μαθητευομένων.

Τής επιτροπής ταύτης προέδρευε., διαρκώς ο αρμόδιος επίσκοπος· τα λοιπά τέσσερα μέλη λαμβάνονται, κατά το ήμισυ εκ των μάλλον ευμαθών κληρικών και εξ ενάρετων λαϊκών, προτεινόμενα μεν υπό του αρμοδίου επισκόπου συνεννοουμένου μετά του αρμοδίου νομάρχου, εγκρινόμενα δε υπό του υπουργείου των Εκκλησιαστικών.

Σελ. 436
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/437.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

Ο παρών νόμος ψηφισθείς παρά της Βουλής και της Γερουσίας και παρ' Ημών σήμερον κυρωθείς, θέλει δημοσιευθή διά της εφημερίδος της Κυβερνήσεως και εκτελεσθή ως νόμος του Κράτους.

Εν Αθήναις, την 27 Σεπτεμβρίου 1856

Εν ονόματι του Βασιλέως Η Βασίλισσα AMAΛΙA

Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ

[1]

Περί τροποποιήσεως των εδαφίων β' και δ' του 1ου άρθρου του ,ΤΞΖ' νόμου περί ιερατικών σχολείων

ΝΟΜΟΣ ,ΓΥΛΕ' (υπ' αριθ. 3435)

ΓΕΩΡΓΙΟΣ A' ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Ψηφισάμενοι ομοφώνως μετά της Βουλής, απεφασίσαμεν και διατάσσομεν·

Άρθρον 1ον

Το εδάφιον β' του άρθρου 1 του ,ΤΞΖ' νόμου τροποποιείται, ως εξής: "'Έχων ηλικίαν ούτε κατωτέραν του 14 έτους, ούτε ανωτέρα του 21 έτους της ηλικίας".

Το εδάφιον δ' του αυτού άρθρου τροποποιείται ως εξής:

"Να κέκτηται απολυτήριον ελληνικού σχολείου".

Ο παρών νόμος, ψηφισθείς παρά της Βουλής και παρ' Ημών σήμερον κυρωθείς, δημοσιευθήτω διά της Εφημερίδος της Κυβερνήσεως και εκτελεσθήτω ως νόμος του Κράτους.

Εν Αθήναις τη 27 Νοεμβρίου 1909

ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ο επί των Εκκλησιαστικών κλπ.

Υπουργός ΠΑΝΑΓ. ΘΡ. ΖΑΪΜΗΣ

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 282, τχ. Α'/4 Δεκεμβρίου 1909.

Σελ. 437
http://www.iaen.gr/includes/resources/auto-thumbnails.php?img=/home/www.iaen.gr/uploads/book_files/29/gif/438.gif&w=600&h=91517_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΙΕΡΑΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

(Β. Διάταγμα / 27 Οκτωβρίου 1856)

Κυβέρνηση Δ. Βούλγαρη

Υπουργός Χ. Χριστόπουλος

ΔΙΑΤΑΓΜΑ

Περί του Κανονισμού των Ιερατικών Σχολείων

ΟΘΩΝ

ΕΛΕΩ ΘΕΟΥ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Προς εκτέλεσιν του ΤΞΖ' Νόμου Μετά γνωμοδότησιν της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος· Και κατά πρότασιν του Ημετέρου Υπουργού των Εκκλησιαστικών και της Δημοσίας Εκπαιδεύσεως, απεφασίσαμεν και διατάττομεν τα εξής

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'

Περί των μαθητών.

Άρθρ. 1. Ο θέλων να εισαγάγη εις Ιερατικόν Σχολείον τον εαυτού υιόν η τον κηδεμονευόμενον απ' αυτόν, ίνα τύχη καταλλήλου και πρεπούσης εις μέλλοντα λειτουργόν του Θεού αγωγής και παιδευσεως, οφείλει, τρεις μήνας προ της ενάρξεως του σχολειακού έτους, να επιδώση την περί τούτου αναφοράν μετά των απαιτουμένων πιστοποιητικών, εις τον προεδρεύοντα της κατά το 6 άρθρον του Νόμου Εφορευτικής Επιτροπής Επίσκοπον, εν τη Επισκοπή του οποίου υφίσταται το Σχολείον.

Άρθρ. 2. Ο Επίσκοπος μετά των μελών της Εφορευτικής Επιτροπής εξετάζει περί των προσώπων του νέου κατά το 4 άρθρον αυτού του Νόμου, και αποφαίνεται επί της αναφοράς διά πράξεως ητιολογημένης, την οποίαν υποβάλλει

Αναδημοσιευεται από την ΕτΚ, αρ. 79/24 Νοεμβρίου 1856.

Σελ. 438
Φόρμα αναζήτησης
Αναζήτηση λέξεων και φράσεων εντός του βιβλίου: Τα προγράμματα της Μέσης Εκπαίδευσης (1833-1929), τ. Β΄
Αποτελέσματα αναζήτησης
    Ψηφιοποιημένα βιβλία
    Σελίδα: 419
    17_B. Αντωνίου, Προγράμματα Μέσης Εκπαίδευσης

    ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ'

    ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΡΙΖΑΡΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΚΑΙ ΙΕΡΑΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ (ΣΧΟΛΩΝ)